Merhaba sevgili öğrencilerim! Ben sizin Türkçe öğretmeniniz. Şimdi hep birlikte önümüzdeki sayfalardaki etkinlikleri inceleyelim ve nasıl yapacağımızı konuşalım. Hazır mısınız? Başlayalım o zaman!
7. ETKİNLİK: Teknolojik terimlerin Türkçe karşılıklarını kullanarak defterinize bilgilendirici bir metin yazınız. Yazınızın içeriğine uygun bir başlık belirleyiniz. Yazınızı çizim ve görsellerle zenginleştirebilirsiniz.
Sevgili çocuklar, bu etkinlikte bizden teknolojiyle ilgili bazı kelimelerin Türkçe karşılıklarını kullanarak bilgilendirici bir yazı yazmamız isteniyor. Bilgilendirici yazı ne demekti hatırlıyor musunuz? Evet, bir konu hakkında bize yeni bilgiler veren, bizi aydınlatan yazılara bilgilendirici yazı deriz. Bu yazıyı yazarken, size verilen kelimelerin Türkçe karşılıklarını kullanacağız.
İşte kullanacağımız kelimeler ve Türkçe karşılıkları:
- mouse: fare
- computer: bilgisayar
- modem: çevirge
- joy-stick: kumanda kolu
- printer: yazıcı
- scanner: tarayıcı
- navigasyon: yolbul
- adaptör: uyarlayıcı
Şimdi bu etkinliği adım adım nasıl yapacağımızı anlatayım:
Adım 1: Anlamak ve Planlamak
Öncelikle yukarıdaki kelimelerin ne anlama geldiğini ve hayatımızda nerede karşımıza çıktığını düşünelim. Mesela, bilgisayar ne işe yarar? Fareyi nerede kullanırız? Yazıcıyla ne yaparız? Bu kelimeleri kullanarak teknolojinin hayatımızı nasıl kolaylaştırdığını, bize ne gibi faydalar sağladığını anlatan bir yazı yazacağız.
Adım 2: Başlık Belirlemek
Yazımızın konusuna uygun, dikkat çekici bir başlık bulmalıyız. Başlık, yazımızın ne hakkında olduğunu bize kısaca anlatmalı. Örneğin, “Teknoloji Dostlarımız”, “Hayatımızdaki Yardımcılar: Teknolojik Aletler” veya “Bilgisayar ve Arkadaşları” gibi başlıklar düşünebiliriz.
Adım 3: Metni Oluşturmak
Şimdi sıra geldi yazımızı yazmaya. Defterinize önce belirlediğiniz başlığı yazın. Sonra ilk paragrafınızda genel olarak teknolojinin ne olduğundan ve hayatımızdaki yerinden bahsedebilirsiniz. Ardından, her bir teknolojik aleti ve onun Türkçe karşılığını kullanarak, o aletin ne işe yaradığını, hayatımızı nasıl kolaylaştırdığını anlatabilirsiniz. Cümleleriniz kısa ve anlaşılır olsun, tıpkı benim size şimdi anlattığım gibi. Örneğin:
Teknoloji Harikaları
Günümüzde teknoloji hayatımızın her yerinde. Etrafımıza baktığımızda pek çok teknolojik alet görüyoruz. Bu aletler sayesinde işlerimiz daha kolay ve hızlı oluyor. Mesela, ödevlerimizi yapmak, bilgiye ulaşmak için bilgisayar kullanırız. Bilgisayarı kullanırken elimizdeki küçük alet olan fare bize çok yardımcı olur. Bazen resimlerimizi veya yazılarımızı kağıda dökmek istediğimizde yazıcıdan yardım alırız. İnternete bağlanmak için ise çevirge adı verilen bir cihaza ihtiyacımız olur. Uzaktaki arkadaşlarımızla konuşmak veya oyun oynamak için kumanda kolu gibi araçlar da kullanabiliriz.
Eskiden defterlerimizi, kitaplarımızı çoğaltmak çok zordu. Şimdi ise bir tarayıcı sayesinde belgelerimizi bilgisayara aktarabiliyoruz. Bilmediğimiz bir yere giderken, bize yol gösteren, kaybolmamızı engelleyen cihazlara da yolbul deriz. Bazen elektronik eşyalarımızın farklı prizlere uyum sağlaması için uyarlayıcı kullanırız. Gördüğünüz gibi, teknoloji hayatımızı kolaylaştıran birçok yardımcıya sahip.
Bu örnekteki gibi, kelimeleri cümlelerinizin içine yerleştirerek kendi yazılarınızı oluşturabilirsiniz. Unutmayın, önemli olan kelimeleri doğru ve anlamlı bir şekilde kullanmak.
Adım 4: Görselleştirmek
Yazınızı bitirdikten sonra, defterinize yazdığınız metnin yanına veya altına bahsettiğiniz teknolojik aletlerin resimlerini çizebilirsiniz. Bir bilgisayar, fare, yazıcı resmi gibi. Böylece yazınız daha ilgi çekici ve anlaşılır olacaktır.
***
8. ETKİNLİK: Şiiri kendi yazı stilinize göre yazınız.
Şimdi de çok güzel bir şiirimiz var. Bu şiiri defterinize kendi güzel yazı stilinizle, yani kendi el yazınızla yazmanızı istiyorum.
Şiirimiz şöyle:
BİLİM
Neden?
Niçin?
Deyince,
Yaklaşırım doğrulara.
Analiz,
Sentez,
Deney,
Ulaşırım kavramlara.
Bilim benim rehberim
Sorunları çözerim.
Şevket TERZİ
Bu etkinliği nasıl yapacağınızı anlatayım:
Adım 1: Şiiri Okumak ve Anlamak
Önce şiiri dikkatlice okuyun. Şiirde ne anlatılıyor? Bilim bize nasıl yardımcı oluyor? “Neden?”, “Niçin?” sorularını sorduğumuzda doğru bilgilere ulaştığımızı, analiz, sentez, deney yaparak yeni şeyler öğrendiğimizi ve bilimin sorunlarımızı çözmede bir rehber olduğunu söylüyor şair. Ne kadar güzel değil mi?
Adım 2: Deftere Yazmak
Şimdi defterinizi açın ve şiiri aynen gördüğünüz gibi, satır atlamalarına, büyük harf, küçük harf ve noktalama işaretlerine dikkat ederek kendi güzel el yazınızla yazın. Her harfi özenle şekillendirin, kelimeler arasında uygun boşluklar bırakın. Tıpkı bir ressamın resim yaparken her fırça darbesine dikkat ettiği gibi, siz de her harfe özen gösterin. Unutmayın, güzel ve okunaklı yazı, düşüncelerimizi en iyi şekilde ifade etmemize yardımcı olur.
***
GELECEK DERSE HAZIRLIK: Türk bilim insanlarımızdan birini araştırınız.
Bu da bir sonraki dersimize hazırlık ödevimiz. Biliyorsunuz, dünyada bilime katkıda bulunmuş birçok Türk bilim insanı var. Bunlardan birini seçip hakkında bilgi toplamanızı istiyorum.
Adım 1: Araştırma Konusunu Anlamak
Bir Türk bilim insanı seçeceğiz. Mesela, kimler olabilir?
Nobel ödülü almış Aziz Sancar’ı araştırabilirsiniz.
Denizcilik alanında önemli işler yapmış Piri Reis’i araştırabilirsiniz.
Matematikçi Cahit Arf’ı araştırabilirsiniz.
Veya ailenizden, öğretmenlerinizden yardım alarak başka bir Türk bilim insanı da seçebilirsiniz.
Adım 2: Araştırma Yapmak
Seçtiğiniz bilim insanı hakkında bilgi toplamak için interneti, ansiklopedileri veya kitapları kullanabilirsiniz. Ailenizden size bu konuda yardımcı olmalarını isteyebilirsiniz. Ne zaman yaşadı, hangi alanda çalışmalar yaptı, ne gibi önemli buluşları veya keşifleri oldu gibi soruların cevaplarını bulmaya çalışın.
Adım 3: Bilgileri Not Almak
Topladığınız bilgileri kısaca defterinize not alın. İsterseniz küçük bir resmini de çizebilirsiniz. Bir sonraki dersimizde bu bilim insanları hakkında konuşacağız ve öğrendiklerimizi birbirimizle paylaşacağız. Merak ediyorum, kimleri seçeceksiniz!