Merhaba sevgili öğrencim! Bugün seninle çok güzel bir Türkçe etkinliği yapacağız. Birlikte, okuduğumuz metindeki bazı kelimelerin anlamlarını tahmin edeceğiz, sonra doğru anlamlarını bulup bu kelimelerle cümleler kuracağız. Hazır mısın? Hadi başlayalım!
Önce metni dikkatlice okuyalım:
şeyin süründüğünü hissettim, meğer bir yılan yuvasına basmışım. Yılanlar ağacın dibine yuvalanmış, ağacın dallarına ise balıkçı kuşu yuva kurmuştu. Belki de anne, yılanları gördüğü için yavrularını kanadının altına almıştı.
İşte, Manyas Gölü’ndeki Kuşcenneti Milli Parkı’ndan sonra, şimdiye kadar hiç kimsenin haberdar olmadığı kabadayısı kuş yuvalarını böyle keşfettik.
Ülkemizin görülmeye değer, cennet köşelerinden biriydi bu Kuş Cenneti Milli Parkı. Ya şimdi arkadaşlar ya şimdi? İnanılmaz bir şekilde yok olan, geliştirilmeyen, suları kirlenen ve azalan; kuşları kalmayan adeta yok edilen bir yer haline geldi. Bu umursamazlık devam ederse, insanlar kendi topraklarına sahip çıkmazlarsa her yer bozkıra dönecek.
Unutmayalım ki biz, dünyayı çocuklarımızdan emanet aldık.
Mehmet DAĞISTANLI
(Kısaltılmıştır.)
Şimdi gelelim 2. ETKİNLİK‘e:
Bu etkinlikte bizden istenen şey, kelimelerin anlamlarını tahmin etmek, sonra sözlükten kontrol etmek ve son olarak da bu kelimelerle cümleler kurmak.
Haydi ilk kelimemizle başlayalım!
1. Kelime: nesil
Adım 1: Tahmin edelim.
- Tahminim: Bence
nesil kelimesi, aynı zamanda yaşayan veya aynı dönemde doğmuş insanlar topluluğu anlamına geliyor olabilir. Mesela seninle aynı yaşlardaki arkadaşlarının oluşturduğu bir grup gibi düşünebiliriz.
Adım 2: Anlamını bulalım.
- Anlamı: Sözlüğe baktığımızda
nesil kelimesinin anlamının “Yaklaşık yirmi beş otuz yıllık ömrü olan kuşak. Aynı çağda yaşamış, aynı özellikleri taşıyan topluluk.” olduğunu görüyoruz. Tahminimiz doğruya çok yakın çıktı, değil mi?
Adım 3: Cümle kuralım.
- Cümlem: Bizler, gelecekteki
nesiller için dünyamızı korumalıyız.
Şimdi de ikinci kelimemize geçelim!
2. Kelime: müsait
Adım 1: Tahmin edelim.
- Tahminim: Metinde “Kuş Cenneti Milli Parkı”nın eskiden çok güzel ve kuşlar için uygun bir yer olduğundan bahsediliyordu. Belki de
müsait kelimesi “uygun” veya “elverişli” gibi bir anlama geliyor olabilir.
Adım 2: Anlamını bulalım.
- Anlamı: Sözlüğe baktığımızda
müsait kelimesinin anlamının “Uygun, elverişli.” olduğunu görüyoruz. Bak yine tahminimiz doğru çıktı! Çok başarılısın!
Adım 3: Cümle kuralım.
- Cümlem: Yarın hava piknik yapmak için çok
müsait olacakmış.
Ve son kelimemiz!
3. Kelime: mukaddes
Adım 1: Tahmin edelim.
- Tahminim: Metinde “Ülkemizin görülmeye değer, cennet köşelerinden biriydi bu Kuş Cenneti Milli Parkı” deniyordu. Burası çok önemli, değerli bir yerdi. Acaba
mukaddes kelimesi “kutsal” veya “çok değerli” gibi bir anlama mı geliyor?
Adım 2: Anlamını bulalım.
- Anlamı: Sözlüğe baktığımızda
mukaddes kelimesinin anlamının “Kutsal sayılan, kutsi.” olduğunu görüyoruz. Bu da tahminimize çok yakın çıktı!
Adım 3: Cümle kuralım.
- Cümlem: Vatanımız, uğrunda canlar verilen
mukaddes bir topraktır.
Harika bir çalışma oldu sevgili öğrencim! Gördün mü, kelimelerin anlamlarını tahmin etmek ve sonra sözlükten kontrol etmek ne kadar eğlenceli ve öğretici. Böylece kelime dağarcığımızı geliştirmiş oluyoruz. Unutma, yeni öğrendiğin bu kelimeleri konuşmalarında ve yazı yazarken kullanmaya çalış ki iyice aklında kalsınlar. Bir sonraki derste görüşmek üzere!