6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 1. Kitap Sayfa 108

Merhaba sevgili öğrencilerim! Ben sizin Türkçe öğretmeniniz. Bugün size gönderilen bu güzel etkinlikleri hep birlikte, adım adım inceleyeceğiz ve nasıl çözmemiz gerektiğini öğreneceğiz. Hiç merak etmeyin, her şeyi en basit ve anlaşılır şekilde açıklayacağım. Hazırsanız başlayalım!

4. ANLATALIM

b. Konuşmanızı değerlendirmek için aşağıdaki tabloyu tamamlayınız.

Sevgili çocuklar, bu kısım sizin kendi konuşmalarınızı değerlendirmenizle ilgili. Yani bir konuşma yaptınız diyelim, o konuşmada neleri çok iyi yaptığınızı, nelerde biraz daha dikkatli olmanız gerektiğini ve bir sonraki konuşmanızda neleri farklı yapacağınızı düşünmenizi istiyor. Bu, kendinizi geliştirmek için çok önemli bir adım! Ben size örnek olması için birkaç madde yazacağım, siz kendi konuşmalarınıza göre bu kısımları doldurabilirsiniz.

• Konuşmamda güçlü olduğum bölüm:

  Konuşmamda en güçlü olduğum bölüm, konuyu çok iyi bildiğim için akıcı ve anlaşılır bir dil kullanmamdı. Ayrıca ses tonumu ve vurgularımı yerinde kullanarak dinleyicilerin dikkatini çekebildim.

• Konuşmamda gelişmeye açık olduğum bölüm:

  Konuşmamda bazen heyecandan biraz hızlı konuşabiliyorum. Ayrıca dinleyicilerle göz teması kurma konusunda da daha iyi olabilirim.

• Bir dahaki konuşmamda dikkat edeceklerim:

  Bir dahaki konuşmamda daha sakin olmaya, konuşma hızımı ayarlamaya ve dinleyicilerle daha fazla göz teması kurmaya dikkat edeceğim. Ayrıca konuşmamı destekleyici görseller kullanmayı da düşünebilirim.

a. Akşehirli Alkan, Büyük Taarruz öncesi yapılan futbol maçını izlemeye giden bir çocuktur. Alkan, Mustafa Kemal ile tanışmak için bekler fakat akşam çadırda konuşulan taarruz planına istemeden kulak misafiri olur. O gece Alkan’ın günlüğüne neler yazabileceğini yandaki sorulardan hareketle düşününüz.

Şimdi gelelim Akşehirli Alkan’ın hikayesine. Alkan, çok önemli bir olaya istemeden şahit olmuş. Böyle bir durumda onun günlüğüne neler yazabileceğini ve ne düşündüğünü hayal edelim.

• Hangi konulardan söz edecek?

  Alkan, günlüğünde öncelikle Akşehir’de oynanan futbol maçından, maçın coşkusundan ve heyecanından bahsedecektir. Daha sonra Mustafa Kemal Paşa’yı görme umudundan ve onu bekleyişinden söz eder. En önemlisi de, akşam çadırda duyduğu Büyük Taarruz planı hakkındaki gizli bilgileri, hissettiği şaşkınlığı, korkuyu ve aynı zamanda vatan sevgisiyle dolup taşan umudunu yazacaktır. Belki de bu büyük sırrı nasıl saklayacağını, askerlerin ne kadar zorlu bir işe kalkıştığını da düşünecektir.

• Günlüğünü kimin okumasını hedefliyor? (Kendisinin, torunlarının, başka okuyucuların vb.)

  Genellikle günlükler, kişinin kendisi için yazılır. Alkan da muhtemelen yaşadığı bu büyük ve tarihi olayı unutmamak, duygularını taze tutmak için yazacaktır. Ama belki de gelecekte, bu savaşın ne kadar önemli olduğunu anlaması için torunlarının veya sonraki nesillerin okumasını da isteyebilir. Böylece o günleri, o heyecanı ve fedakarlığı onlara aktarmak ister.

• Günlüğünü hangi amaçla yazıyor?

  Alkan günlüğünü, öncelikle yaşadığı duyguları ve düşünceleri kaydetmek için yazar. Bu, onu rahatlatır ve yaşadıklarını daha iyi anlamasına yardımcı olur. Ayrıca, tanık olduğu bu tarihi olayı belgeleme, yani geleceğe bir not bırakma amacı da taşıyabilir. Belki de bu büyük sırrın ağırlığını üzerinden atmak ve içini dökmek için bir yol arıyordur.

b. Kendinizi Alkan’ın yerine koyunuz ve günlüğünüzü başlatma, sürdürme, sonlandırma aşamalarına uygun selam ve hitap ifadelerini kullanarak defterinize yazınız.

Şimdi de Alkan olalım ve günlüğümüze bir şeyler yazalım. Günlük yazarken dikkat etmemiz gerekenler: tarih atmak, bir başlangıç yapmak, olayları anlatmak ve bir bitiriş cümlesi yazmak. Haydi bakalım!

25 Ağustos 1922, Akşehir

Sevgili Günlüğüm,

Bugün hayatımın en ilginç, en heyecanlı ve en korkutucu günlerinden biriydi. Sabah erkenden futbol maçına gittik. Akşehir’de büyük bir coşku vardı. Askerler de, halk da bir aradaydı. Maçı seyrederken içimde tarifsiz bir umut vardı. Sanki her şey daha iyi olacakmış gibi hissediyordum. Mustafa Kemal Paşa’yı da görmek istiyordum ama nasip olmadı.

Akşam olunca, çadırların etrafında dolaşırken bir ses duydum. Meraklandım ve yaklaştım. İçeriden gelen sesler… İnanamadım! Mustafa Kemal Paşa ve komutanlar, Büyük Taarruz’un planını konuşuyorlardı! İstemeden kulak misafiri oldum. Öyle büyük, öyle önemli bir sırdı ki! Kalbim yerinden çıkacak gibi atıyordu. Bütün gece gözüme uyku girmedi. Bir yandan bu büyük savaşın başlayacak olması beni korkutuyor, bir yandan da vatanımızın kurtulacak olması umut veriyordu. Bu sırrı kimseye söyleyemem. Çok büyük bir sorumluluk hissediyorum.

Umarım her şey yolunda gider ve bu vatan düşmanlardan kurtulur. Bu geceyi ve bu hisleri asla unutmayacağım.

Yarın neler olacak kim bilir…

Alkan

5. ANLATALIM

a. “Gelecek Derse Hazırlanalım” bölümünde yaptığınız araştırmadan hareketle İstiklal Madalyası hakkında defterinize bir paragraf yazınız.

Sevgili öğrenciler, İstiklal Madalyası, Milli Mücadele döneminde vatanımız için canını ortaya koyan kahramanlarımıza verilen çok özel bir ödüldür. Bu konuda bir araştırma yaptığınızı varsayarak, şimdi birlikte bir paragraf oluşturalım:

İstiklal Madalyası, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından, Kurtuluş Savaşı’nda üstün hizmetler gösteren askerlere ve sivil halka verilen çok özel bir nişandır. Bu madalya, vatanın bağımsızlığı ve bütünlüğü uğruna büyük fedakarlıklar yapan, canını hiçe sayarak mücadele eden kahramanlarımızın hatırasını yaşatmak amacıyla verilmiştir. Madalyanın üzerinde ay yıldız ve “Türkiye Büyük Millet Meclisi” yazısı bulunur. İstiklal Madalyası, sadece bir madalya değil, aynı zamanda Türk milletinin bağımsızlık aşkının, azminin ve kahramanlığının sembolüdür. Bu madalya, geçmişten günümüze uzanan güçlü bir köprüdür ve bizlere atalarımızın ne denli büyük bir mücadele verdiğini her zaman hatırlatır.

b. Önce yazınızın konusunu ve yazma amacınızı belirleyiniz. Daha sonra aşağıdaki seçeneklerden hareketle yazınızın türüne karar veriniz.

Şimdi yukarıda yazdığımız İstiklal Madalyası hakkındaki paragrafımızı inceleyelim.

Adım 1: Yazının Konusu ve Amacı

• Konusu: İstiklal Madalyası’nın ne olduğu, kimlere verildiği ve önemi.
• Amacı: İstiklal Madalyası hakkında bilgi vermek, onun taşıdığı anlamı ve önemini açıklamak.

Adım 2: Yazının Türü

Yukarıdaki paragraf, bir şeyi tanımlıyor, ne olduğunu anlatıyor ve bilgi veriyor. Bu durumda en uygun yazı türü şudur:

• Betimleme
• Tanıtma
• Öyküleme
• Açıklama

Sonuç: Yazımızın türü Açıklama‘dır. Çünkü bize bilgi veriyor, bir kavramı açıklıyor.

c. Planınıza göre defterinizde yazınızın ana yapısını oluşturunuz, yazınıza son hâlini vermeden önce yazdıklarınızı içerik, yazım ve noktalama açısından yeniden düzenleyiniz.

Bu kısım, yazdığımız bir yazıyı daha iyi hale getirme sürecidir. Tıpkı bir ressamın tablosuna son rötuşları yapması gibi.

Adım 1: Ana Yapıyı Oluşturma (Planlama)

Yazımızın bir girişi, gelişmesi ve sonucu olmalı.

• Giriş: İstiklal Madalyası’nın genel tanımı ve ne zaman verildiği. (Kurtuluş Savaşı’nda verilen özel bir nişan)
• Gelişme: Kimlere verildiği, neden verildiği, üzerindeki semboller ve anlamı. (Askerlere, sivil halka; fedakarlıklar; bağımsızlık sembolü)
• Sonuç: Madalyanın genel önemi ve bize ne hatırlattığı. (Geçmişten gelen bir köprü, atalarımızın mücadelesi)

Adım 2: Yeniden Düzenleme (Düzeltme ve Geliştirme)

Yazımızı bitirdikten sonra hemen teslim etmiyoruz, değil mi? Şöyle bir gözden geçiriyoruz:

• İçerik Açısından:
  • Yazdıklarım konuyu tam olarak anlatıyor mu?
  • Eksik bir bilgi var mı?
  • Gereksiz bir cümle kullandım mı?
  • Cümleler arasında anlamlı bir bağlantı var mı?
  • Okuyucuyu sıkacak bir tekrar var mı?
• Yazım Açısından:
  • Kelime yazımlarında hata var mı? (Örneğin, “herkez” yerine “herkes” gibi.)
  • Büyük harf kullanımı doğru mu? (Özel isimler, cümle başları vb.)
  • Sayıların yazımı, kısaltmaların yazımı doğru mu?
• Noktalama Açısından:
  • Noktaları, virgülleri, soru işaretlerini, ünlem işaretlerini doğru yerlerde kullandım mı?
  • Tırnak işaretleri, kesme işaretleri gibi diğer noktalama işaretleri yerli yerinde mi?

Bu adımları uygulayarak yazımızı kusursuz hale getirmeye çalışırız.

ç. Defterinize yazdığınız yazınızı sınıfta arkadaşlarınızla paylaşınız.

Evet, yazdıklarınızı kontrol ettikten ve son halini verdikten sonra, sıra en güzel kısmına geliyor: Paylaşmak! Bir yazıyı yazmanın en keyifli yanlarından biri de onu başkalarıyla paylaşmaktır. Sınıfta arkadaşlarınızla İstiklal Madalyası hakkındaki yazılarınızı okuyarak hem siz farklı bakış açıları kazanır hem de arkadaşlarınızın yazılarını dinleyerek yeni bilgiler edinebilirsiniz. Bu, hem öğrenmeyi pekiştirir hem de kendinize olan güveninizi artırır. Çok güzel bir etkinlik olur!

Gördüğünüz gibi sevgili öğrencilerim, her soruyu adım adım düşündük ve çözdük. Unutmayın, önemli olan sadece doğru cevabı bulmak değil, o cevaba nasıl ulaştığımızı anlamaktır. Hepinizi tebrik ederim!