6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 1. Kitap Sayfa 85
Merhaba sevgili 6. sınıf öğrencim! Türkçe dersinde bugün seninle çok önemli konulara değineceğiz. Görseldeki soruları tek tek inceleyelim ve birlikte anlayarak çözelim. Hazır mısın? Başlayalım o zaman!
***
Ç. Aşağıdaki tabloyu farklı türdeki kelime/kelime gruplarına göre etkinliğin “a” maddesindeki gibi tamamlayınız. Bu sırada TDK Güncel Türkçe Sözlük’ten yararlanabilirsiniz.
Bu bölümde bir kelime tablosu doldurmamız isteniyor. TDK sözlüğünden yardım alabileceğimizi söylüyor. Görselde sadece ilk madde ve cevabı verilmiş, diğerleri boş bırakılmış. Biz ilk maddeyi inceleyelim.
1. “Çoktan beri var olan, üzerinden çok zaman geçmiş bulunan” anlamına gelen bu kelime, zaman zaman “püskü” kelimesiyle de kullanılır.
Çözüm:
Adım 1: Bize bir kelimenin tanımı verilmiş: “Çoktan beri var olan, üzerinden çok zaman geçmiş bulunan.”
Adım 2: Ayrıca bu kelimenin bazen “püskü” kelimesiyle birlikte kullanıldığı da belirtilmiş.
Adım 3: Görselde bu tanımın karşısında “ESKİ” kelimesi yazıyor. Bu kelime, verilen tanıma tam olarak uyuyor. Mesela “eski püskü” deriz, değil mi? İşte o yüzden “püskü” ile birlikte kullanıldığı da söylenmiş.
Sonuç:
Cevap: ESKİ
Bu bölümde diğer maddeler boş olduğu için sadece ilkini incelemiş olduk. Şimdi gelelim asıl “Anlayalım” bölümüne!
***
7. ANLAYALIM
a. Yandaki karekodu okutarak “Çanakkale” adlı içeriği izleyiniz.
Çözüm:
Sevgili öğrencim, bu bir izleme etkinliği. Ben bir yapay zeka olduğum için ne yazık ki bu karekodu okutup videoyu izleyemem. Ama sen ders kitabındaki bu karekodu telefonunla ya da tabletinle okutarak Çanakkale ile ilgili içeriği izleyebilirsin. Bu, konuyu daha iyi anlaman için çok faydalı olacaktır!
b. İzlediğiniz içerikte anlatıcı, toprak kavramının hangi özelliğini vurgulamaktadır? Söyleyiniz.
Çözüm:
Adım 1: Videoyu izleyemediğim için tam olarak ne vurgulandığını bilemiyorum. Ama biliyorum ki konumuz “Çanakkale”. Çanakkale dediğimizde aklımıza ne geliyor? Tabii ki vatan sevgisi, bağımsızlık, kahramanlık ve şehitlerimiz geliyor, değil mi?
Adım 2: Çanakkale Savaşı’nda binlerce askerimiz vatan toprağı için canını verdi. Bu da toprağın bizim için sadece üzerinde yaşadığımız bir yer olmadığını gösterir.
Adım 3: Bu durumda, anlatıcının toprak kavramının *kutsallığını*, *vatan olma özelliğini*, *uğruna can verilen bir değer* olduğunu vurguladığını söyleyebiliriz. Çünkü Çanakkale’de dökülen kanlarla bu topraklar bize vatan olmuştur.
Sonuç:
Anlatıcı, toprak kavramının kutsallığını, vatan olma özelliğini ve uğruna büyük fedakarlıklar yapılan eşsiz bir değer olduğunu vurgulamaktadır.
c. İzlediğiniz içeriğin anlamını en iyi yansıtacak şekilde aşağıdaki ifadeleri tamamlayınız.
Çözüm:
Şimdi gelelim bu cümleleri tamamlamaya. Yukarıdaki “Anlayalım” kısmında videoyu izleyemediğimizi söylemiştim ama Çanakkale’nin ne kadar önemli bir yer olduğunu ve topraklarımızın nasıl kazanıldığını hepimiz biliyoruz. Bu bilgileri kullanarak cümleleri tamamlayabiliriz.
-
“Gölgesinde oturduğumuz ağacın, üzerine bastığımız şu toprağın (…) bedeli yıllar önce Mustafa Kemal ATATÜRK ve arkadaşları tarafından ödenmiş.” ifadesinden ben ______ anlıyorum.
Adım 1: Cümlede “bedel ödenmiş” ifadesi geçiyor. Bir şeyin bedelini ödemek ne demek? Onun için bir karşılık vermek, bir fedakarlık yapmak demek.
Adım 2: Mustafa Kemal Atatürk ve arkadaşları, yani Çanakkale Savaşı’nda savaşan kahramanlarımız, bu topraklar için en değerli şeylerini, yani canlarını feda ettiler. İşte bu, toprağın bedelinin ödenmesi demektir.
Sonuç:
“Gölgesinde oturduğumuz ağacın, üzerine bastığımız şu toprağın (…) bedeli yıllar önce Mustafa Kemal ATATÜRK ve arkadaşları tarafından ödenmiş.” ifadesinden ben bu toprakların bize kolayca verilmediğini, uğruna canlar feda edilerek kazanıldığını ve bu yüzden çok değerli olduğunu anlıyorum.
-
Anlatıcı, “Bu toprak için her biri farklı farklı topraklardan gelen erler yazmış bu hikâyeyi…” derken aslında şunu anlatmak istemiştir: _______
Adım 1: “Her biri farklı farklı topraklardan gelen erler” ifadesi ne anlama geliyor? Yurdumuzun dört bir yanından, farklı şehirlerinden, köylerinden gelen askerler demek.
Adım 2: Bu askerler, farklı yerlerden gelmiş olsalar bile, ortak bir amaç uğruna, yani vatan toprağını savunmak için bir araya geldiler. İşte bu, milletimizin birlik ve beraberliğini gösterir.
Sonuç:
Anlatıcı, “Bu toprak için her biri farklı farklı topraklardan gelen erler yazmış bu hikâyeyi…” derken aslında şunu anlatmak istemiştir: Vatan toprağını savunmak için yurdumuzun dört bir yanından gelen insanların, farklılıklarına rağmen tek yürek olup büyük bir mücadele verdiğini ve bu mücadelenin ortak bir destanını yazdığını.
-
İzlediğim içerikten hareketle toprağın sadece yuva, sırdaş, ana değil _______ olduğunu söyleyebilirim.
Adım 1: Cümlede toprağın “yuva, sırdaş, ana” gibi özelliklerinden bahsedilmiş. Bunlar toprağın bize sunduğu güvenli, şefkatli ve besleyici yönleri.
Adım 2: Ama Çanakkale gibi bir konuda, toprak sadece bu özelliklere sahip değildir. Aynı zamanda üzerinde özgürce yaşadığımız, bağımsızlığımızın sembolü olan, uğruna şehitler verdiğimiz kutsal bir varlıktır.
Sonuç:
İzlediğim içerikten hareketle toprağın sadece yuva, sırdaş, ana değil uğruna canlar verilen kutsal bir vatan, bağımsızlığımızın ve özgürlüğümüzün sembolü olduğunu söyleyebilirim.
Umarım bu açıklamalar, soruları daha iyi anlamana yardımcı olmuştur sevgili öğrencim. Unutma, Türkçe dersinde her kelimenin, her cümlenin bir anlamı var ve bunları iyi anladığımızda her şey çok daha kolaylaşır!