Merhaba sevgili öğrencim,
Bugün seninle 6. sınıf Türkçe dersimizden çok güzel bir etkinliği birlikte çözeceğiz. Gördüğün gibi, bir şiirimiz ve o şiirle ilgili sorularımız var. Bu soruları çözerken hem şiiri daha iyi anlayacak hem de okuma becerilerimizi geliştireceğiz. Hazırsan dikkatlice okumaya ve soruları çözmeye başlayalım!
a. Okuma sürecinizi aşağıdaki puan çizelgesini kullanarak değerlendiriniz. Ölçütteki her bir davranışı gerçekleştirme durumunuza göre puanınızı yay ayraç içine yazınız.
Sevgili öğrencim, bu bölüm senin kendi okumanı değerlendirmenle ilgili. Ben şimdi senin için örnek bir değerlendirme yapacağım. Sen kendi okumanı düşünerek bu puanları değiştirebilirsin. Unutma, önemli olan kendine dürüst olman ve hangi konularda daha iyi olabileceğini görmen.
- ( 4 ) Kelimeleri doğru ve anlaşılır bir biçimde söyledim.
- ( 5 ) Şiirin temasını ve duygusunu kavrayarak okudum.
- ( 4 ) Şiiri vurgu ve tonlamaya dikkat ederek okudum.
- ( 4 ) Şiiri sessiz okurken ahengi sağlayan ifadeleri belirleyip işaretledim.
Açıklama: Ben bu puanları, şiiri dikkatli ve anlamaya çalışarak okuyan, vatan sevgisi gibi güçlü bir temayı kavramaya odaklanan bir öğrenci için verdim. Kelimeleri doğru söylemek ve vurgu-tonlamaya dikkat etmek, şiiri hem kendin için hem de başkaları için daha güzel hale getirir. Şiirin temasını ve duygusunu anlamak ise şiirin sana ne anlatmak istediğini çözmektir. Ahenkli ifadeleri işaretlemek, şiirin müziğini, ritmini ve ses uyumunu fark etmeni sağlar, bu da okuduğunu daha iyi anlamana yardımcı olur.
b. Topladığınız puanları hesaplayarak aşağıdaki ifadeleri tamamlayınız.
Şimdi az önce verdiğimiz puanları toplayalım ve kendimize küçük notlar düşelim. Bakalım toplamda kaç puan almışız:
Aldığım toplam puan:
4
5
4
+ 4
17
Kendime söz: Sonraki çalışmalar için okurken her kelimenin anlamına odaklanmaya gayret edeceğim.
Kendime aferin: Şiirin ana temasını ve vermek istediği duyguyu kavrama konusunda çok iyiyim.
Açıklama: Toplam puanımız 17 oldu. Kendine söz verirken, daha iyi olabileceğini düşündüğün bir noktayı yazabilirsin. Ben “okurken her kelimenin anlamına odaklanmaya” dedim. “Aferin” derken de en iyi yaptığın şeyi, yani en yüksek puanı aldığın yeri vurgulayabilirsin. Bizim örneğimizde bu, şiirin temasını ve duygusunu kavrayabilmekti. Kendini tebrik etmek ve geliştirmek istediğin alanları belirlemek çok önemlidir!
c. Şiiri işaretleyerek okumak, şiir okuma becerinizi nasıl etkiledi? Uygun kelimeyi daire içine alarak gerekçenizi yazınız.
İşaretleyerek okuma şiirde ahengi sağlayan ifadeleri belirlememi kolaylaştırdı çünkü işaretlemek, dikkatimi belirli ifadelere yoğunlaştırmamı sağladı; bu da şiirin ritmini, ses uyumunu ve vermek istediği duyguyu daha iyi fark etmeme yardımcı oldu.
Açıklama: Şiirde önemli yerlerin altını çizmek, yuvarlak içine almak gibi işaretlemeler yapmak, metne daha fazla odaklanmanı sağlar. Gözün o işaretlediğin yerlere takılır ve üzerinde daha çok düşünürsün. Böylece şiirin kelimeleri arasındaki uyumu, yani ahengi daha kolay yakalarsın. Bu da okuduğunu daha iyi anlamana ve şiirden daha çok zevk almana yardımcı olur. Yani işaretlemek, okuma becerini kesinlikle kolaylaştırır.
1. ANLAYALIM
a. Okuduğunuz şiir 13 bölümden oluşmaktadır. Şiiri tekrar okuyup her bölümden anlamını bilmediğiniz birer kelime seçiniz. Bu kelimeleri aşağıdaki ilgili yerlere yazınız.
Sevgili öğrencim, şiiri baştan sona dikkatlice okudum. Şiirde belirgin olarak 10 farklı bölüm (kıta) olduğunu gördüm. Ancak soru bize 13 bölümden oluştuğunu söylüyor. Muhtemelen şiirin tamamı bu sayfaya sığmamış olabilir ya da bazı bölümler daha küçük parçalara ayrılmış olabilir. Ben sana şiirde gördüğüm 10 bölümden, 6. sınıf seviyesinde anlamını bilmeyebileceğin veya üzerinde düşünmen gereken kelimeleri seçtim. Eğer şiirin tamamı olsaydı, kalan 3 bölümden de kelime seçerdik.
İşte şiirin her bölümünden seçtiğim ve anlamını öğrenmek isteyebileceğin kelimeler:
- 1. bölümden: duru
- 2. bölümden: minare
- 3. bölümden: hare
- 4. bölümden: kutsal
- 5. bölümden: çini
- 6. bölümden: burç
- 7. bölümden: yeşillik
- 8. bölümden: bölünmez
- 9. bölümden: doludizgin
- 10. bölümden: meşale
Açıklama: Bu kelimeler, şiiri okurken belki ilk anda anlamını tam olarak kavrayamayacağın veya sözlüğe bakma ihtiyacı hissedebileceğin kelimeler olabilir. Örneğin, “duru” kelimesi berrak, temiz anlamına gelirken; “hare” kelimesi bir kumaş veya yüzey üzerindeki dalgalı deseni anlatır. “Doludizgin” ise çok hızlı, tüm gücüyle ve kontrolsüzce anlamına gelir. Bu kelimeleri öğrenmek, kelime dağarcığını zenginleştirir ve şiiri daha iyi anlamanı sağlar. Kelime haznen ne kadar geniş olursa, okuduğunu anlama ve kendini ifade etme becerin de o kadar gelişir.
Umarım bu çözümler sana yardımcı olmuştur. Başarılar dilerim!