5. Sınıf Matematik Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 1.Kitap Sayfa 145
Merhaba sevgili öğrencilerim,
Bugün sizlerle birlikte “Yüzeyleri Geometrik Şekillerle Kaplama” konusunu işleyeceğiz. Önümüzdeki görseldeki soruları hep birlikte, adım adım inceleyip çözeceğiz. Hazırsanız, haydi başlayalım!
a) Defterlerin üst yüzünün boşluk kalmadan kaplanabilmesi için hangi not kâğıdı seçilmelidir?
Çözüm:
Adım 1: İlk olarak, görseldeki üç şekli dikkatlice inceleyelim. Şekil 1’de kareler, Şekil 2’de daireler ve Şekil 3’te ise beşgenler kullanılarak bir yüzey kaplanmaya çalışılıyor.
Adım 2: Şimdi bu şekillerin yüzeyi nasıl kapladığına bakalım.
- Şekil 1‘de kareler yan yana ve alt alta konulduğunda aralarında hiç boşluk kalmadığını görüyoruz. Köşeleri ve kenarları birbirine tam olarak oturuyor.
- Şekil 2‘de daireleri yan yana getirdiğimizde, aralarında üçgenimsi küçük boşluklar oluşuyor. Yani daireler bir yüzeyi boşluksuz kaplayamıyor.
- Şekil 3‘te de beşgenleri birleştirmeye çalıştığımızda, aynı dairelerde olduğu gibi, aralarında boşluklar kaldığını fark ediyoruz.
Sonuç:
Bu gözlemlerimize göre, defterin üst yüzünü boşluk kalmadan kaplayabilmek için kare şeklindeki not kâğıdını seçmeliyiz.
b) Belirlediğiniz şeklin yüzey kaplamada nerelerde kullanıldığına dair çevrenizden örnekler veriniz.
Çözüm:
Bir önceki soruda doğru şeklin kare (veya genel olarak dörtgenler) olduğunu bulmuştuk. Şimdi günlük hayatımızda bu şeklin yüzey kaplamada nerelerde karşımıza çıktığını düşünelim. Eminim birçoğunuzun aklına hemen bir şeyler gelmiştir!
İşte size birkaç örnek:
- Banyomuzdaki veya mutfağımızdaki fayanslar genellikle kare veya dikdörtgen şeklindedir ve duvarları, zeminleri boşluksuz kaplarlar.
- Okulumuzun koridorlarındaki veya sokaktaki kaldırım taşları da sıkça kare veya dikdörtgen şeklinde döşenir.
- Evlerimizin duvarlarını oluşturan tuğlalar, dikdörtgen şekilleri sayesinde üst üste ve yan yana boşluksuz bir şekilde dizilebilir.
- Oynamayı sevdiğimiz satranç tahtası, siyah ve beyaz karelerin bir araya gelmesiyle oluşur.
- Odamızın zeminindeki parkeler de dikdörtgen şeklindedir ve zemini tamamen kaplar.
c) Çevrenizde yüzeyleri kaplamak için kullanılan nesnelerin şekillerini belirleyiniz. Belirlediğiniz şekillerin seçilmesinin sebebini arkadaşlarınızla tartışınız.
Çözüm:
Bu soru, biraz daha düşünmemizi ve gözlem yapmamızı istiyor. Çevremize baktığımızda yüzeyleri kaplamak için sadece karelerin kullanılmadığını görürüz.
Adım 1: Çevremizdeki kaplama şekillerini düşünelim.
- Dikdörtgen: Parkeler, tuğlalar, bazı fayanslar.
- Altıgen: Arıların yaptığı bal petekleri buna en güzel örnektir! Ayrıca bazı yerlerde altıgen şeklinde fayanslar veya kaldırım taşları da görebiliriz.
- Üçgen: Bazen süslemelerde veya mozaiklerde farklı üçgen şekilleri bir araya getirilerek yüzeyler kaplanabilir.
Adım 2: Peki, neden özellikle bu şekiller tercih ediliyor?
Arkadaşlarınızla tartışmanız için işte size bir ipucu: Tıpkı kare gibi, bu şekillerin de (dikdörtgen, üçgen, altıgen) en önemli ortak özelliği, yan yana geldiklerinde aralarında hiç boşluk bırakmamalarıdır. Köşeleri birbirine tam olarak oturur ve yüzeyi kusursuz bir şekilde kapatırlar. Bu sayede hem daha sağlam bir yapı oluşur hem de malzeme israfı olmaz. Daire veya beşgen gibi şekiller ise aralarında boşluk bıraktıkları için kaplama işlerinde pek tercih edilmezler.
Umarım bu açıklamalar konuyu daha iyi anlamanıza yardımcı olmuştur. Aklınıza takılan bir şey olursa çekinmeden sorun olur mu? Harikasınız çocuklar!