5. Sınıf Matematik Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 1.Kitap Sayfa 99
Merhaba sevgili öğrencilerim,
Bugün sizlerle birlikte kitabımızdaki çok basamaklı sayılarla ilgili alıştırmaları çözeceğiz. Bu konular başta biraz karışık gelebilir ama adım adım ilerlediğimizde ne kadar kolay olduğunu göreceksiniz. Haydi başlayalım!
3) Çok basamaklı sayıların okunuşu ile bölük isimleri arasında nasıl bir ilişki olduğunu arkadaşlarınızla tartışınız. Çok basamaklı sayıların okunuşlarına yönelik nasıl bir genelleme yapabilirsiniz? Genellemenizi yazınız.
Sevgili çocuklar, çok basamaklı sayıları okurken aslında onları üçerli gruplara ayırırız. Bu gruplara bölük adını veriyoruz. Sayıyı sağdan sola doğru üçerli gruplara ayırdığımızda sırasıyla Birler Bölüğü, Binler Bölüğü, Milyonlar Bölüğü ve Milyarlar Bölüğü gelir.
Genelleme olarak şunu söyleyebiliriz:
Çok basamaklı doğal sayıları okurken, sayı önce en büyük bölükten başlayarak okunur. Bölükteki sayı okunduktan sonra bölüğün adı söylenir. Bu işlem diğer bölükler için de tekrarlanır. Ancak birler bölüğü okunduktan sonra bölük adı olan “birler” söylenmez.
Örneğin, 123.456.789 sayısını okurken önce 123‘ü okuruz, sonra bölüğün adı olan “milyon” deriz. Sonra 456‘yı okuruz ve bölüğün adı olan “bin” deriz. En son 789‘u okuruz ve bırakırız.
4) Ulaştığınız genellemeden yola çıkarak gezegenlerin Güneş’e olan uzaklıklarının okunuşlarını aşağıdaki tabloya yazınız.
Şimdi gezegenlerin Güneş’e olan uzaklıklarını okunuşlarıyla yazalım. Bu sayılar ne kadar büyük, değil mi? İşte matematiğin güzelliği de bu büyük sayıları kolayca ifade edebilmemiz.
-
Merkür: 57 909 175 km
Okunuşu: Elli yedi milyon dokuz yüz dokuz bin yüz yetmiş beş
-
Venüs: 108 208 930 km
Okunuşu: Yüz sekiz milyon iki yüz sekiz bin dokuz yüz otuz
-
Dünya: 149 597 890 km
Okunuşu: Yüz kırk dokuz milyon beş yüz doksan yedi bin sekiz yüz doksan (Bu zaten örnek olarak verilmiş)
-
Mars: 227 936 640 km
Okunuşu: İki yüz yirmi yedi milyon dokuz yüz otuz altı bin altı yüz kırk
-
Jüpiter: 778 412 020 km
Okunuşu: Yedi yüz yetmiş sekiz milyon dört yüz on iki bin yirmi
-
Satürn: 1 426 725 400 km
Okunuşu: Bir milyar dört yüz yirmi altı milyon yedi yüz yirmi beş bin dört yüz
-
Uranüs: 2 870 972 200 km
Okunuşu: İki milyar sekiz yüz yetmiş milyon dokuz yüz yetmiş iki bin iki yüz
-
Neptün: 4 498 252 900 km
Okunuşu: Dört milyar dört yüz doksan sekiz milyon iki yüz elli iki bin dokuz yüz
5) Günlük hayatımızda çok basamaklı sayılar nerelerde kullanılabilir? Sınıfınızda gruplar oluşturarak tahminlerinize ilişkin araştırmalar yapınız. Araştırmalarınızda dijital araç-gereçlerden yararlanınız.
Bu harika bir araştırma konusu! Çok basamaklı sayılar aslında hayatımızın her yerinde. Düşünsenize;
- Ülkelerin veya şehirlerin nüfuslarını söylerken (Örneğin, Türkiye’nin nüfusu seksen beş milyondan fazla).
- Devletlerin bütçelerini ifade ederken (Milyarlarca liradan bahsederiz).
- Gezegenlerin uzaklıkları, yıldızların sayısı gibi astronomik ölçümlerde.
- Büyük şirketlerin yıllık gelir ve giderlerini hesaplarken.
- Bilgisayarlardaki hard disklerin kapasitelerini (gigabayt, terabayt) bayt cinsinden ifade ederken.
Siz de ailenizle veya arkadaşlarınızla bu konuda bir araştırma yapıp ilginç örnekler bulabilirsiniz.
Örnek 1: Aşağıda okunuşu verilen doğal sayıları örnekteki gibi rakamlarla yazınız.
Şimdi de okunuşları verilen sayıları rakamlarla yazacağız. Bu, bulmaca çözmek gibi eğlencelidir. Bölük isimleri (“milyar”, “milyon”, “bin”) bizim en büyük ipuçlarımız olacak.
c) Yetmiş beş milyon seksen iki bin beş yüz yetmiş bir
Adım 1: En büyük bölük adımız “milyon”. Milyondan önce ne diyor? “Yetmiş beş”. O zaman milyonlar bölüğüne 75 yazıyoruz.
Adım 2: Sonraki bölük adımız “bin”. Binden önce ne diyor? “Seksen iki”. Binler bölüğü üç basamaklı olmalı, bu yüzden 082 şeklinde yazıyoruz. Bu sıfırı unutmamak çok önemli!
Adım 3: Geriye ne kaldı? “Beş yüz yetmiş bir”. Bu da birler bölüğümüz. Oraya da 571 yazıyoruz.
Adım 4: Şimdi hepsini birleştirelim.
Sonuç: 75 082 571
ç) Dört milyar altı milyon elli bin üç yüz
Adım 1: En büyük bölüğümüz “milyar”. Milyardan önce “Dört” diyor. Milyarlar bölüğüne 4 yazıyoruz.
Adım 2: Sonra “milyon” bölüğü geliyor. “Altı milyon” diyor. Milyonlar bölüğünü üç basamaklı yazmalıyız: 006.
Adım 3: Sırada “bin” bölüğü var. “Elli bin” diyor. Bunu da üç basamaklı olarak 050 şeklinde yazıyoruz.
Adım 4: Son olarak “üç yüz” diyor. Birler bölüğüne 300 yazıyoruz.
Adım 5: Şimdi bu parçaları birleştirelim.
Sonuç: 4 006 050 300
d) İki yüz beş milyon dokuz yüz yedi bin kırk
Adım 1: Milyonlar bölüğünde “İki yüz beş” var. O halde 205 yazıyoruz.
Adım 2: Binler bölüğünde “Dokuz yüz yedi” var. O halde 907 yazıyoruz.
Adım 3: Birler bölüğünde sadece “kırk” var. Üç basamaklı olması için 040 şeklinde yazıyoruz.
Adım 4: Haydi birleştirelim.
Sonuç: 205 907 040
e) Otuz iki milyar on altı milyon sekiz bin dört
Adım 1: Milyarlar bölüğünde “Otuz iki” var. 32 yazıyoruz.
Adım 2: Milyonlar bölüğünde “on altı” var. Üç basamaklı olarak 016 yazıyoruz.
Adım 3: Binler bölüğünde “sekiz” var. Üç basamaklı olarak 008 yazıyoruz.
Adım 4: Birler bölüğünde “dört” var. Üç basamaklı olarak 004 yazıyoruz.
Adım 5: Şimdi birleştirelim.
Sonuç: 32 016 008 004
f) Dokuz milyon altı yüz altı bin
Adım 1: Milyonlar bölüğünde “Dokuz” var. 9 yazıyoruz.
Adım 2: Binler bölüğünde “altı yüz altı” var. 606 yazıyoruz.
Adım 3: Birler bölüğünden hiç bahsedilmemiş. Bu, birler bölüğündeki tüm rakamların sıfır olduğu anlamına gelir. O yüzden 000 yazıyoruz.
Adım 4: Birleştirelim.
Sonuç: 9 606 000
g) Beş yüz dokuz milyar
Adım 1: En büyük bölüğümüz milyarlar. “Beş yüz dokuz” diyor. O halde 509 yazıyoruz.
Adım 2: Sayının devamında milyonlar, binler ya da birler bölüğünden hiç bahsedilmemiş. Bu demektir ki bu bölüklerin hepsi sıfırlardan oluşuyor.
Adım 3: Milyonlar bölüğü için 000, binler bölüğü için 000 ve birler bölüğü için 000 yazıyoruz.
Adım 4: Şimdi hepsini yan yana yazalım.
Sonuç: 509 000 000 000
Umarım çözümler anlaşılır olmuştur. Unutmayın, bol bol pratik yaparak bu konuda ustalaşabilirsiniz. Bir sonraki dersimizde görüşmek üzere!