5. Sınıf Matematik Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 1.Kitap Sayfa 43
Merhaba sevgili öğrencim,
Harika bir soru! Geometri’nin en temel ve en eğlenceli konularından biri olan açılarla ilgili bu etkinliği birlikte yapalım. Açıölçerimizi (iletki) nasıl kullanacağımızı ve bu açıların ne anlama geldiğini sana adım adım anlatacağım. Haydi başlayalım!
Örnek 3: Aşağıda ölçüsü verilen açıyı açıölçer kullanarak çiziniz.
Bu soruda bizden istenen, verilen derece ölçülerine sahip açıları tanımak ve nasıl çizileceğini anlamak. Görselde zaten çizilmiş halleri var, biz şimdi bu çizimlerin neden doğru olduğunu ve ne anlama geldiklerini inceleyeceğiz.
a) 180°
Bu açıya çok özel bir isim veriyoruz: Doğru Açı. Adı üstünde, dümdüz bir doğru gibi görünür.
- Adım 1: Bir ışın çizeriz. Yani bir başlangıç noktası belirleyip o noktadan düz bir çizgi uzatırız.
- Adım 2: Açıölçerimizin (iletki) merkezini ışının başlangıç noktasına koyarız.
- Adım 3: Açıölçer üzerinde 180°’yi bulduğumuzda, bunun başlangıçtaki ışının tam tersi yönde dümdüz devam ettiğini görürüz.
- Sonuç: İki ışının birleşimiyle oluşan bu dümdüz çizgi, 180 derecelik bir doğru açıdır.
b) 90°
İşte en sık karşılaştığımız açılardan biri! Buna da Dik Açı diyoruz. Tıpkı bir kitabın köşesi ya da odanın duvarlarının birleştiği köşe gibi, tam dik durur.
- Adım 1: Yine bir ışın çizerek başlarız.
- Adım 2: Açıölçerimizin merkezini ışının başlangıç noktasına, düz kenarını da ışınla hizalayarak yerleştiririz.
- Adım 3: Açıölçerin üzerindeki sayılardan 90’ı bulur ve oraya bir nokta koyarız.
- Adım 4: Başlangıç noktamızla bu yeni noktayı birleştirdiğimizde, birbirine tam dik olan iki ışın elde ederiz.
- Sonuç: Bu L şeklindeki açı, 90 derecelik bir dik açıdır.
c) 45°
Bu açı, 90 derecelik dik açıdan daha küçüktür. 90 dereceden küçük açılara Dar Açı adını veriyoruz. Hatta fark ettiysen, 45 derece tam olarak 90 derecenin yarısıdır!
- Adım 1: Bir ışın çizeriz.
- Adım 2: Açıölçeri ışının başlangıç noktasına yerleştiririz.
- Adım 3: Açıölçerden 45°’yi bulup işaretleriz.
- Adım 4: Başlangıç noktası ile işareti birleştirdiğimizde, iki kolu birbirine yakın, dar bir açı elde ederiz.
- Sonuç: Bu, 45 derecelik bir dar açıdır.
ç) 60°
Tıpkı 45° gibi, 60° de 90°’den küçük olduğu için bu da bir Dar Açı‘dır. Kollarının arasındaki açıklık 45°’den biraz daha fazladır.
- Adım 1: Bir ışın çizerek başlıyoruz.
- Adım 2: Açıölçerimizi doğru bir şekilde yerleştiriyoruz.
- Adım 3: Açıölçer üzerinden 60°’yi bulup bir nokta koyuyoruz.
- Adım 4: Başlangıç noktasıyla bu noktayı birleştiriyoruz.
- Sonuç: Karşımızda 60 derecelik bir dar açı var.
d) 360°
Bu çok özel bir açı! Buna Tam Açı diyoruz. Bir çember ya da daire gibi düşünebilirsin. Başladığı noktadan tam bir tur atıp yine aynı yere gelmesi demektir.
- Adım 1: Bir ışın çizdiğimizi hayal edelim.
- Adım 2: Bu ışını başlangıç noktası etrafında tam bir daire çizecek şekilde döndürüp tekrar kendi üzerine getirdiğimizde 360° dönmüş oluruz.
- Sonuç: Görselde tek bir ışın gibi görünmesinin sebebi, açının ikinci kolunun tam bir tur atıp birinci kolun üzerine gelmesidir. Bu bir 360 derecelik tam açıdır.
e) 150°
Bu açı ise 90°’den büyük fakat 180°’den (doğru açıdan) küçüktür. 90° ile 180° arasındaki bu tür açılara Geniş Açı diyoruz. Kollarının arası oldukça açıktır.
- Adım 1: Her zamanki gibi bir ışın çiziyoruz.
- Adım 2: Açıölçerimizi dikkatlice yerleştiriyoruz.
- Adım 3: Açıölçerin üzerinden 150°’yi bulup işaretliyoruz. Bu sayı 90’ı oldukça geçmiş olacak.
- Adım 4: Başlangıç noktası ile işaretimizi birleştirdiğimizde kollarının arası açık bir açı elde ederiz.
- Sonuç: Bu, 150 derecelik bir geniş açıdır.
Unutma!
- Dar Açı: 0° ile 90° arasında
- Dik Açı: Tam 90°
- Geniş Açı: 90° ile 180° arasında
- Doğru Açı: Tam 180°
- Tam Açı: Tam 360°
Umarım bu açıklamalar konuyu daha iyi anlamana yardımcı olmuştur. Açıları tanımak ve çizmek, geometriyi daha da sevmeni sağlayacak. Aklına takılan bir şey olursa yine sorabilirsin!