7. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Cevapları Ekoyay Yayınları Sayfa 169
Merhaba sevgili öğrencilerim, Sosyal Bilgiler dersimizin “Etkinlik Zamanı” bölümündeyiz. Şimdi bu etkinliklerde verilen soruları hep birlikte adım adım çözeceğiz. Hazırsanız başlayalım!
Etkinlik Zamanı
Aşağıda verilen kelimeleri kullanarak Ahiliği ya da Lonca Teşkilatını tanıtıcı bir yazı yazınız.
Verilen kelimeler şunlardır:
- paylaşmak
- helal
- kadı
- hassasiyet
- gelenek
- meslek
- disiplin
- Ahi
- yemek
- usta
- kalfa
- çırak
Çözüm:
Bu etkinlikte verilen kelimeleri kullanarak Ahilik veya Lonca Teşkilatı hakkında bir yazı yazmamız isteniyor. Ahilik, esnaf ve sanatkârların mesleklerini ve ahlaki değerlerini düzenleyen bir teşkilattı. Lonca da aslında Ahilik ile benzer bir yapıyı ifade eder. Şimdi bu kelimeleri kullanarak bu yapıyı anlatan bir yazı oluşturalım:
Ahilik teşkilatı, esnaf ve sanatkârların bir araya geldiği, mesleki eğitim ve ahlaki değerlerin öğretildiği önemli bir yapıdır. Bu teşkilatta her meslek dalında usta, kalfa ve çırak hiyerarşisi bulunur. Çıraklar mesleği öğrenir, kalfalar ustalaşma yolunda ilerler ve ustalar da mesleğin en yetkin kişileridir. Ahilikte paylaşmak çok önemlidir. Üretilen ürünlerin helal yollardan kazanılmasına dikkat edilir. Meslek sahiplerinin belirli bir disiplin içinde çalışması beklenir. Ahilik, meslek ahlakını ve dayanışmayı ön planda tutar. Ahiler, mesleklerinin yanı sıra toplumsal hayatta da önemli rol oynarlar. Örneğin, bir mesleğin kurallarına uymayanlar veya haksızlık yapanlar, teşkilatın içindeki kadı veya benzeri yetkililer tarafından denetlenir ve cezalandırılır. Ahilikte yemek kültürü de önemlidir; genellikle toplu yemekler yenir ve bu da dayanışmayı pekiştirir. Ahilik, hassasiyetle üzerine düşen görevleri yerine getiren, geleneklerine bağlı bir yapıdır. Bu teşkilat, bir mesleğin geleneklerinin nesilden nesile aktarılmasını sağlar. Kısacası, Ahilik hem mesleki bilgiyi hem de ahlaki değerleri öğreten bir sistemdir ve bu sistemde Ahiler öncü rol oynar. Bu teşkilat, kişilerin bir meslek sahibi olmalarını sağlarken aynı zamanda iyi bir insan olmalarını da hedefler. Ahilikte alınan yemekler, sadece karın doyurmak değil, aynı zamanda kaynaşmayı da sağlar.
Etkinlik Zamanı
Aşağıdaki kavram haritasında boş bırakılan yerleri doldurunuz.
Çözüm:
Bu soruda bize bir kavram haritası verilmiş ve bu haritadaki boşlukları doldurmamız isteniyor. Kavram haritası, kelimeler arasındaki ilişkiyi gösteren şemalar gibidir. Şimdi bu haritayı adım adım inceleyerek dolduralım.
Adım 1: Haritanın en üstünde “Meslek” kelimesi var. Bu kelimeden “Sahiptir” oku ile “Ahi” kelimesine bağlanıyor. Bu, “Mesleğin sahibi Ahilerdir” şeklinde yorumlanabilir.
Adım 2: “Ahi” kelimesinden “Anlamına gelir” oku ile bir boşluğa bağlanıyor. Ahilik, genel olarak esnaf ve sanatkârların bir araya geldiği bir teşkilattır. Bu nedenle buraya “Esnaf ve Sanatkâr Teşkilatı” gibi bir ifade gelebilir.
Adım 3: “Ahi” kelimesinden “Özellikleridir” oku ile bir kutuya bağlanıyor. Bu kutunun içinde “Düzgün iş yapacağım” yazıyor. “Özellikleridir” kelimesi, Ahilerin sahip olduğu özellikleri ifade eder. Ahilikte dürüstlük, çalışkanlık, kaliteli üretim gibi özellikler önemlidir. “Düzgün iş yapacağım” da bu özelliklerden biridir.
Adım 4: “Düzgün iş yapacağım” yazan kutunun içinden “Birlik” oku ile bir kutuya bağlanıyor. Bu, “Düzgün iş yapacağım” sözünün birliği sağlaması anlamına gelir. Yani, herkes işini düzgün yaparsa birliğin sağlanması daha kolay olur.
Adım 5: Haritanın sol tarafında “Meslek” kelimesinden “Çalışanlardır” oku ile “Usta” kelimesine bağlanıyor. Bu, meslek sahiplerinin çalışanlar olduğunu ve ustaların da bu çalışanlar arasında yer aldığını gösterir.
Adım 6: “Usta” kelimesinden aşağı doğru bir okla bir boşluğa bağlanıyor. Bu boşluğun yanında “Usta olmak için yapılır” yazıyor. Bu ifade, ustalık mertebesine ulaşmak için yapılan şeyleri soruyor. Usta olmak için çıraklık ve kalfalık süreçlerinden geçilir. Bu nedenle buraya “Çıraklık ve Kalfalık” gibi bir ifade gelebilir.
Adım 7: “Usta olmak için yapılır” yazan kutunun yanındaki boşluktan “Söz verilir” oku ile bir kutuya bağlanıyor. Bu, “Usta olmak için yapılan” şeylerle ilgili bir söz verildiğini ifade eder. Genellikle bu, meslek etiğiyle ilgili bir yemindir. Bu boşluğa “Meslek Yemini” veya benzeri bir ifade gelebilir.
Sonuç:
Kavram haritasını doldurduğumuzda şu şekilde bir bütünlük oluşur:
Meslek Sahiptir Ahi
Ahi Anlamına gelir Esnaf ve Sanatkâr Teşkilatı
Ahi Özellikleridir (Düzgün iş yapacağım)
(Düzgün iş yapacağım) Birlik
Meslek Çalışanlardır Usta
Usta (Çıraklık ve Kalfalık) Usta olmak için yapılır
(Usta olmak için yapılır) Söz verilir (Meslek Yemini)