Merhaba sevgili öğrencim, matematik dersimize hoş geldin!
Görseldeki soruları senin için adım adım, tane tane çözeceğim. Tıpkı sınıfta yaptığımız gibi, anlamadığın bir yer olursa tekrar üzerinden geçeriz. Haydi başlayalım!
Görselde ilk olarak bize nokta kavramı ile ilgili bazı bilgiler veriliyor. Unutma, kalemin ucunu deftere dokundurduğumuzda bıraktığı iz bir noktadır. Noktaların bir büyüklüğü yoktur, sadece bir yeri belirtirler. Ve en önemlisi, noktaları isimlendirirken her zaman büyük harf kullanırız. Tıpkı resimdeki prizmanın köşelerinde A, B, C gibi büyük harflerin kullanıldığı gibi.
Şimdi “Yapalım” bölümündeki etkinlikleri birlikte çözelim.
1. Aşağıdaki kutuları yanlarındaki ifadeler doğruysa maviye, yanlışsa kırmızıya boyayalım.
Bu soruda cümleleri okuyup doğru mu yanlış mı olduğuna karar vereceğiz. Eğer doğruysa kutuyu maviye, yanlışsa kırmızıya boyadığımızı düşüneceğiz.
a) Duraklar nokta modelidir.
Çözüm: Bir haritayı veya bir yolu düşündüğümüzde, otobüs durakları genellikle küçük birer işaretle, yani birer noktayla gösterilir. Bu yüzden bu ifade DOĞRU. Kutuyu maviye boyamalıyız.
b) Noktalar küçük harflerle isimlendirilir.
Çözüm: Hatırlarsan yukarıdaki baykuş bize ne demişti? “Noktayı isimlendirirken bir büyük harf seçmeli!” demişti. Demek ki noktaları A, B, C gibi büyük harflerle isimlendiriyoruz. Bu yüzden bu ifade YANLIŞ. Kutuyu kırmızıya boyamalıyız.
c) Elektrik direği nokta modelidir.
Çözüm: Elektrik direği uzun bir nesnedir, değil mi? Noktanın ise hiç boyutu, uzunluğu yoktu. Elektrik direği daha çok bir doğru parçasına benzer. Bu yüzden bu ifade YANLIŞ. Kutuyu kırmızıya boyamalıyız.
ç) Kare gibi geometrik şekillerin köşeleri nokta modelidir.
Çözüm: Bir kare çizdiğimizde kenarların birleştiği sivri yerlere köşe diyoruz. İşte o köşeler tam olarak birer noktadır. Bu ifade DOĞRU. Kutuyu maviye boyamalıyız.
d) Haritalarda il, ilçe gibi merkezler nokta ile gösterilir.
Çözüm: Türkiye haritasını gözünün önüne getir. Ankara, İstanbul, İzmir gibi şehirler haritada birer nokta ile gösterilir. Bu yüzden bu ifade DOĞRU. Kutuyu maviye boyamalıyız.
e) Noktaların belli bir boyutu ya da uzunluğu yoktur.
Çözüm: Bu, noktanın en önemli tanımıdır. Nokta sadece bir konumu belirtir, kapladığı bir alan ya da bir uzunluğu yoktur. Bu ifade DOĞRU. Kutuyu maviye boyamalıyız.
2. Aşağıdaki geometrik cisimlerin görünen köşelerini nokta ile belirterek isimlendirelim.
Bu soruda bizden şekillerin köşelerini bulup onlara büyük harflerle isim vermemizi istiyor. Köşe, kenarların birleştiği sivri uçlardır. Haydi sırayla yapalım.
Adım 1: Turuncu Küp
Küpün bize bakan, görebildiğimiz köşelerini sayalım. Tam 7 tane köşesini görebiliyoruz. Şimdi bu köşelere birer nokta koyup onlara isim verelim. İstediğimiz büyük harfleri kullanabiliriz.
Örneğin: A, B, C, D, E, F, G gibi isimler verebiliriz.
Adım 2: Sarı Dikdörtgenler Prizması
Bu şekil de küpe çok benziyor. Bunun da aynı şekilde bize görünen 7 tane köşesi var. Haydi bu köşelere de farklı büyük harflerle isimler verelim.
Örneğin: K, L, M, N, O, P, R gibi isimler verebiliriz.
Adım 3: Pembe Kare Piramit
Piramidin tepesinde bir tane sivri ucu var. Bir de tabanında dört tane köşe var. Bu şekildeki piramidin bütün köşelerini, yani toplam 5 köşesini de görebiliyoruz. Şimdi onlara da isim verelim.
Örneğin: T (tepesi için), A, B, C, D (tabanı için) gibi isimler verebiliriz.
Unutma, bu isimlendirmeleri yaparken önemli olan tek kural, büyük harf kullanmaktır. Aferin sana, harika bir iş çıkardın!