Merhaba sevgili öğrencilerim,
Bugün sizlerle kesirler konusunu pekiştireceğimiz çok güzel sorular var. Görseldeki soruları birlikte, adım adım çözeceğiz. Hazırsanız başlayalım!
Soru 1: Pelin çikolatasının “onda dördünü” arkadaşına verir. Buna göre “onda dört” kesrindeki hangi sayı çikolatanın tamamını ifade eder? Hangi sayı Pelin’in arkadaşına verdiği parça sayısını ifade eder? Düşünelim.
Çözüm:
Sevgili çocuklar, bu soruyu çözmek için kesirlerin ne anlama geldiğini hatırlamamız gerekiyor. Bir kesir, bir bütünün eş parçalara ayrıldığında bu parçalardan kaç tanesinin alındığını gösterir. Bize verilen kesir “onda dört”, yani bunu sayılarla 4/10 şeklinde yazarız.
Bir kesirde iki kahramanımız vardı, hatırlayalım:
- Payda: Kesir çizgisinin altındaki sayıdır. Bize bütünün toplam kaç eş parçaya bölündüğünü söyler.
- Pay: Kesir çizgisinin üstündeki sayıdır. Bize o eş parçalardan kaç tanesini aldığımızı veya seçtiğimizi gösterir.
Haydi şimdi bu bilgilerle sorumuzu çözelim!
Adım 1: Çikolatanın tamamını ifade eden sayıyı bulalım.
Çikolatanın tamamı, yani bütünü, 10 eş parçaya bölünmüş. Bunu kesrimizin paydasından anlıyoruz. O halde çikolatanın tamamını ifade eden sayı, paydadaki sayıdır.
Sonuç:
Çikolatanın tamamını 10 sayısı ifade eder.
Adım 2: Pelin’in arkadaşına verdiği parça sayısını bulalım.
Pelin, bu 10 parçadan 4 tanesini arkadaşına vermiş. Yani alınan, verilen parça sayısını gösteren sayı kesrimizin payıdır.
Sonuç:
Pelin’in arkadaşına verdiği parça sayısını 4 sayısı ifade eder.
Soru 2: 12 adet kâğıt parçasından 7 adedi kalmış oldu. Bu durumu kesir olarak nasıl ifade edersiniz?
Çözüm:
Bu soruda da yine kesirlerden faydalanacağız. Unutmayalım, bir bütünü ve o bütünden bir parçayı göstermek için kesirler harika bir yoldur.
Adım 1: Bütünümüz kaç parça, onu bulalım.
Etkinlikte bir kâğıdı toplam 12 eş parçaya ayırmıştık. Bu, bizim bütünümüzdür. O zaman kesrimizin paydası 12 olmalıdır.
Payda: 12
Adım 2: İstenen parça sayısını bulalım.
Soru bizden “kalmış olan” parça sayısını kesirle göstermemizi istiyor. Şekle baktığımızda veya soruyu okuduğumuzda geriye 7 adet parçanın kaldığını görüyoruz. Bu da bizim payımız olacak.
Pay: 7
Adım 3: Kesrimizi oluşturalım.
Payı (istenen parça sayısı) üste, paydayı (bütünün parça sayısı) alta yazarak kesrimizi oluştururuz.
Sonuç:
Bu durumu 7/12 kesri ile ifade ederiz. Okunuşu ise “on ikide yedi” şeklindedir.