7. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 2. Kitap Sayfa 129
Merhaba sevgili öğrencim, bu etkinlikte Piri Reis’in hayatı ve onun çok önemli eseri Kitab-ı Bahriye hakkında bilgi toplamanı ve bunu güzelce anlatmanı istiyorum. Hadi gel, metinleri dikkatlice okuyup bu bilgileri bir araya getirelim.
3. ETKİNLİK: Okuduğunuz “Piri Reis” adlı metinden ve aşağıdaki makaleden alıntılar yaparak “Piri Reis”in hayatı ve ünlü eseri Kitab-ı Bahriye” ile ilgili bilgi veriniz.
Şimdi Piri Reis’in hayatını ve eserini adım adım inceleyelim:
Adım 1: Piri Reis’in Hayatı Hakkında Bilgileri Toplayalım
- Piri Reis, aslında Muhyiddin Piri adıyla bilinen, Osmanlı İmparatorluğu’nun yetiştirdiği çok büyük bir denizci ve haritacıdır.
- Metinlerde de gördüğümüz gibi, kendisi 1465 yılında denizci bir şehir olan Gelibolu’da doğmuş ve 1554 yılında vefat etmiştir. Yani oldukça uzun bir ömür sürmüş ve bu ömrü denizlere adamış.
- Onun ailesi de denizcilikle iç içeydi. Özellikle de amcası, o dönemde çok ünlü olan Kemal Reis‘ti. Piri Reis, küçük yaşlardan itibaren amcası Kemal Reis’in yanında denizcilik öğrenmiş, onunla birlikte pek çok sefere katılmış. Bu seferler sayesinde denizleri, kıyıları, limanları çok iyi tanımış.
- Hayatı boyunca sürekli gözlem yapmış, notlar almış ve gördüklerini kaydetmeye çalışmış. Bu da onu sadece bir denizci değil, aynı zamanda çok iyi bir bilim insanı yapmış.
- Osmanlı İmparatorluğu’nun en güçlü dönemlerinden biri olan Kanuni Sultan Süleyman zamanında yaşamış ve eserini de ona sunmuştur.
Adım 2: Kitab-ı Bahriye Hakkında Bilgileri Toplayalım
- Piri Reis’in en önemli ve dünya çapında tanınan eseri, “Kitab-ı Bahriye”dir. Bu isim, “Denizcilik Kitabı” veya “Deniz Kitabı” anlamına gelir.
- Bu kitap, aslında iki farklı zamanda yazılmış.
- İlk versiyonu 1519 yılında tamamlanmış. Bu ilk kitap daha çok Akdeniz’in kıyılarını, limanlarını, adalarını ve denizdeki önemli noktaları anlatan bir rehber niteliğindeydi.
- İkinci ve daha kapsamlı versiyonu ise 1528 yılında Kanuni Sultan Süleyman’a sunulmuştur. Bu versiyonda daha fazla bilgi, daha detaylı haritalar ve o dönemde yeni keşfedilmiş olan Amerika kıtasının haritası bile yer alıyordu! Düşünsene, 16. yüzyılda bir Türk denizcinin Amerika haritasını çizmesi ne kadar önemli.
- Peki, bu kitabın amacı neydi? Piri Reis, bu eseri yazarak denizcilere rehberlik etmeyi hedeflemiş. Kitabında, Akdeniz’deki limanların özellikleri, koylar, adalar, rüzgarlar, akıntılar, fırtınalar, hatta o bölgelerde yaşayan insanların yaşam tarzları ve sağlık bilgileri gibi pek çok detayı bir araya getirmiş.
- Yani, bir denizcinin güvenli bir yolculuk yapabilmesi için ihtiyaç duyacağı her türlü bilgiyi bu kitapta bulmak mümkündü. Bu yönüyle Kitab-ı Bahriye, sadece bir harita kitabı değil, aynı zamanda bir coğrafya, tarih ve denizcilik ansiklopedisi gibiydi.
Sonuç olarak sevgili öğrencim, Piri Reis sadece bir denizci değil, aynı zamanda çok büyük bir bilim insanı ve haritacıydı. Hayatını denizlere ve bilgi toplamaya adamış, bu sayede de bizlere Kitab-ı Bahriye gibi eşsiz bir miras bırakmıştır. Bu eser, Osmanlı denizciliğinin ne kadar ileri olduğunu gösteren önemli bir kanıttır.