7. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 2. Kitap Sayfa 114
Sevgili öğrencilerim, merhaba! Bugün 7. Sınıf Türkçe dersimiz için harika bir etkinliğimiz var. Anayurdumuz Türkiye’mizin güzelliklerini kelimelerle, yani şiirle anlatacağız. Şiir yazmak hem çok keyifli hem de duygularımızı ifade etmenin en güzel yollarından biridir. Hazırsanız, başlayalım!
9. ETKİNLİK: Aşağıdaki yönergeleri uygulayınız.
a) Aşağıda kavram havuzunda verilen kelimelere uygun ek fiil ekleri getirerek bir şiir yazınız. Şiirinize uygun bir başlık bulunuz.
Şiir yazarken ilk işimiz, konumuza uygun, dikkat çekici bir başlık bulmak. Sonra da bize verilen kelimeleri (Türkiye, memleket, Anadolu, köy, ova, yayla, sıradağ) ve ek fiilleri (yani isimleri yüklem yapan veya fiilleri birleşik zamanlı yapan -di, -miş, -se, -dir eklerini) kullanarak mısralarımızı oluşturacağız. Hadi adım adım ilerleyelim.
Adım 1: Şiirimize uygun bir başlık bulalım.
Konumuz vatanımız Türkiye ve onun doğal güzellikleri. Bu temaya en uygun başlık bence “Anadolu’m Benim” olur. Hem yurdumuzu hem de ona olan sevgimizi anlatan sıcak bir başlık.
Adım 2: Verilen kelimeleri ve ek fiilleri kullanarak şiirimizi yazalım.
Şimdi sıra geldi şiirimizi yazmaya. Kelimeleri ve ek fiilleri kullanarak yurdumuzun ne kadar güzel olduğunu, bize neler hissettirdiğini anlatmaya çalışalım.
Anadolu’m Benim
Benim güzel Türkiye’m,
Her köşen bir cennettir.
Asil bir memlekettir,
Tarihinle şanlıdır.
Canım Anadolu‘m benim,
Her bir taşın kıymetlidir.
Sakin bir köy, huzurdur,
Yeşil ova berekettir.
Yüksek yayla serindi,
Mis kokulu çiçekleriydi.
Heybetli sıradağlar,
Gökkuşağı gibi renk renkti.
Sen benim canımsın, vatanımsın,
En güzel sevgidir sana olanım.
Hep var ol, hep yaşa,
Ek fiillerle anlattığım güzelliksin.
İşte böyle! Hem kelimelerimizi kullandık hem de ek fiillerle şiirimize anlam ve güzellik kattık. Umarım siz de beğenmişsinizdir.
b) Yazdığınız şiirdeki ek fiillerin şiirin anlamına olan katkısını belirleyiniz.
Şimdi de şiirimizde kullandığımız ek fiillerin, yani -dir, -di, -miş, -se gibi eklerin şiirimizin anlamına ne gibi bir katkı sağladığını inceleyelim. Ek fiiller, cümlelerimize bir yargı, bir kesinlik veya bir zaman anlamı katarak anlatımımızı zenginleştirir.
Adım 1: Şiirimizdeki ek fiilleri tespit edelim.
Şiirimizde kullandığımız ek fiiller şunlardır:
- cennettir
- memlekettir
- şanlıdır
- kıymetlidir
- huzurdur
- berekettir
- serindi
- çiçekleriydi
- renk renkti
- sevgidir
- güzelliksin
Adım 2: Bu ek fiillerin şiirin anlamına katkısını açıklayalım.
Şiirimizde sıkça kullandığımız “-dir” eki, kelimelere kesinlik ve yargı bildirme anlamı katmıştır. Örneğin, “Türkiye’m cennettir” derken, yurdumuzun bir cennet olduğu gerçeğini kesin bir ifadeyle belirtiyoruz. “Köy huzurdur” derken de köyün huzur verici bir yer olduğu yargısını pekiştiriyoruz. Bu ekler sayesinde şiirimizdeki tanımlamalar daha güçlü ve ikna edici hale gelmiştir.
“-di” ve “-ydi” ekleri ise geçmiş zamanda bir durumu veya özelliği belirtmek için kullanılmıştır. “Yayla serindi“, “çiçekleriydi“, “renk renkti” ifadeleriyle geçmişteki güzellikleri, anıları canlandırıyoruz. Bu ekler, şiire bir nevi anımsama, geçmişe özlem ve hatırlama duygusu katmıştır. Okuyucu, anlatılan güzellikleri sanki geçmişten gelen birer anı gibi hisseder.
Son olarak, “güzelliksin” ifadesindeki “-sin” eki, doğrudan yurdumuza hitap etmemizi sağlamıştır. Bu ek, şiire hitap, içtenlik ve kişiselleştirme anlamı yüklemiştir. Yurdumuza sanki canlı bir varlıkmış gibi seslenerek ona olan derin bağlılığımızı ve sevgimizi daha samimi bir şekilde ifade etmişiz.
Kısacası, ek fiiller şiirimizdeki duyguları, tanımlamaları ve yargıları daha güçlü, kesin ve zaman açısından anlamlı hale getirerek, vatan sevgisi temasını okuyucuya çok daha etkili bir şekilde aktarmamızı sağlamıştır. Onlar olmasaydı, birçok cümlemiz eksik kalır, bir yargı bildiremezdik ve şiirimiz bu kadar duygu yüklü olmazdı.