Merhaba sevgili öğrencim. Bugün seninle Fen Bilimleri dersimizin önemli konularından biri olan “Duyu Organları” üzerine harika bir tekrar yapacağız. Gönderdiğin çalışma kağıdını inceledim; göz, kulak, burun, dil ve deri konularını kapsayan güzel bir değerlendirme testi. Hadi gel, soruları tek tek, seninle sınıftaymışız gibi çözelim.
A. Aşağıdaki cümlelerin başına doğruysa “D”, yanlışsa “Y” yazınız. Yanlış olduğunu düşündüğünüz ifadelerin doğrusunu altlarında bırakılan yerlere yazınız.
1. Bir maddenin tadının algılanmasında maddenin kokusunun da rolü vardır.
Cevap: ( D ) Doğru
Açıklama: Evet, bu kesinlikle doğru. Grip olduğunda burnun tıkalıyken yemeklerin tadını tam alamadığını fark etmişsindir. Tat ve koku alma duyuları birlikte çalışır. Kokusunu alamadığımız besinlerin tadını da tam olarak algılayamayız.
2. Alt deride kan damarları bulunmaz.
Cevap: ( Y ) Yanlış
Doğrusu:Alt deride kan damarları, sinirler, kıl kökleri ve ter bezleri bulunur. Kan damarları olmayan kısım üst deridir.
3. Göz; sert tabaka, damar tabaka ve ağ tabaka olmak üzere üç tabakadan oluşmuştur.
Cevap: ( D ) Doğru
Açıklama: Aynen öyle! Gözümüzü bir soğan gibi düşünürsek dıştan içe doğru sırasıyla; Sert Tabaka (koruyucu), Damar Tabaka (besleyici) ve Ağ Tabaka (görüntünün oluştuğu yer) bulunur.
4. Görme olayı damar tabakada gerçekleşir.
Cevap: ( Y ) Yanlış
Doğrusu:Görme olayı ağ tabakada (retinada) gerçekleşir. Çünkü ışığı algılayan almaçlar ağ tabakada bulunur.
5. Dış kulak ile orta kulağın birleştiği yerde kulak zarı bulunur.
Cevap: ( D ) Doğru
Açıklama: Ses dalgaları dış kulaktan gelir ve “kulak zarına” çarparak onu titreştirir. Burası tam geçiş noktasıdır.
B. Aşağıdaki cümleleri, verilen sözcük çiftlerinin içindeki uygun kelimeyi seçerek tamamlayınız.
1. Dil, ………………………. içerisinde çözünebilen maddelerin tadını algılayabilir.
Seçenekler: sıvı / gaz
Cevap: sıvı
Açıklama: Bir şeyin tadını alabilmemiz için o maddenin tükürük sıvısı içinde çözünmesi gerekir. Bu yüzden dilimiz kuruyken tat alamayız.
2. Ağ tabaka, gözün dıştan içe doğru ………………………. tabakasıdır.
Seçenekler: ikinci / üçüncü
Cevap: üçüncü
Açıklama: Sıralamayı hatırla: 1. Sert, 2. Damar, 3. Ağ tabaka. Yani en içteki üçüncü tabakadır.
3. Dilimizin uç kısmında ………………………. tadı alan tat tomurcukları daha fazladır.
Seçenekler: tatlı / tuzlu
Cevap: tatlı
Açıklama: Genelleme yapacak olursak dil haritasında; uç kısım tatlıyı, ön yanlar tuzluyu, arka yanlar ekşiyi, en arka kısım ise acıyı daha yoğun algılar.
4. Burunda koku alma duyu hücrelerinin bulunduğu yere ………………………. denir.
Seçenekler: sarı bölge / salyangoz
Cevap: sarı bölge
Açıklama: Burnumuzun üst kısmında koku almaçlarının yoğun olduğu yere “Sarı Bölge” deriz. Salyangoz ise kulakta bulunur, karıştırmayalım.
5. Göze gelen ışık miktarını ………………………. ayarlar.
Seçenekler: göz bebeği / göz merceği
Cevap: göz bebeği
Açıklama: Göz bebeği, ışık çoksa küçülür, azsa büyür. Tıpkı bir perdenin açılıp kapanması gibi ışık miktarını ayarlar.
C. Aşağıdaki tanım cümlelerinin altında verilen noktalı yerlere o cümlede tanımlanan kavramı yazınız. Bu kavramları bulmacada yatay, dikey ya da çapraz sütunlarda bularak işaretleyiniz.
Burada kavramları senin için buldum, bulmacada bu kelimeleri arayıp işaretleyebilirsin.
1. Gözün ön bölümündeki renkli kısımdır.
Cevap: İRİS
Açıklama: Gözümüze rengini (mavi, kahverengi, yeşil) veren kısım burasıdır.
2. Gözü hareket ettiren kasların uyumsuzluğu ile oluşan göz kusurudur.
Cevap: ŞAŞILIK
Açıklama: Göz kaslarından biri diğerinden uzun veya kısa olursa gözler farklı yönlere bakar, buna şaşılık denir.
3. Kulağın, kulak kepçesi ve kulak yolundan oluşan bölümüdür.
Cevap: DIŞ KULAK
Açıklama: Kulağın dışarıdan gördüğümüz kısmı ve içeri giden yol, dış kulağı oluşturur.
4. Burun içinin nemli kalmasını sağlayan sümüksü salgıdır.
Cevap: MUKUS
Açıklama: Mukus hem burnu nemli tutar hem de tozları tutarak akciğerlere gitmesini engeller.
5. Vücudumuzun dışını tamamen kaplayan duyu organımızdır.
Cevap: DERİ
Açıklama: En büyük duyu organımızdır, bizi dış etkilerden korur.
6. Tat almanın yanı sıra konuşmamızda ve yutkunmamızda da rol oynayan duyu organımızdır.
Cevap: DİL
Açıklama: Sadece tat almaz, kelimeleri düzgün söylememize ve yemeği boğaza itmemize yardımcı olur.
7. Uzağı net görememe sonucu oluşan göz kusurudur.
Cevap: MİYOP
Açıklama: Miyoplar yakını iyi görür ama uzağı bulanık görürler. Kalın kenarlı mercekle düzeltilir.
Harikasın! Konu değerlendirme testini başarıyla tamamladık. Anlamadığın bir yer olursa sormaktan çekinme. İyi çalışmalar dilerim!