Merhabalar sevgili öğrencim. Ben Fen Bilimleri öğretmeninim. Seninle birlikte bu sayfadaki soruları tek tek inceleyip, nedenleriyle birlikte çözeceğiz. Arkana yaslan ve dikkatlice dinle, hazırsan başlıyoruz!
1. Soru: Sindirim, solunum, dolaşım gibi işlevleri yerine getiren iç organların çalışmasını denetler. Bu davranışları, görseldeki numaralandırılmış yapılardan hangisi gerçekleştirir?
Bu soruda beynimizin bölümlerini ve görevlerini hatırlamamız gerekiyor. Görseldeki numaraları tanıyalım:
- 1 numara: Beyin (İstemli hareketler, zeka, hafıza merkezidir.)
- 2 numara: Beyincik (Denge merkezidir.)
- 3 numara: Omurilik Soğanı (İç organların çalışmasını, solunum, dolaşım gibi hayatsal faaliyetleri yönetir.)
- 4 numara: Omurilik (Refleks merkezidir.)
Soruda bize “sindirim, solunum, dolaşım” gibi isteğimiz dışında çalışan iç organları kimin yönettiği sorulmuş. Bu görev, hayat düğümü de dediğimiz Omurilik Soğanı‘nın görevidir. Görselde omurilik soğanı 3 numara ile gösterilmiştir.
Cevap: C
2. Soru: Bu görselde gerçekleşen olay ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?
Görselde elini sıcak tencereye değdiren birinin elini hızla çektiğini görüyoruz. Bu olay bir reflekstir. Refleksler, düşünülmeden yapılan ani hareketlerdir ve bizi tehlikelerden korur.
Şıkları inceleyelim:
- A) Omurilik tarafından gerçekleştirilir. (Doğru, refleks merkezi omuriliktir.)
- B) İstemli hareketleri kontrol eden organ tarafından gerçekleştirilir. (Yanlış. İstemli hareketleri beyin kontrol eder, ancak refleks ani olduğu için omurilik tarafından yönetilir.)
- C) Refleks hareketidir. (Doğru.)
- D) Bu olayı kontrol eden organ omurga kanalında bulunur. (Doğru, omurilik omurga kanalı içindedir.)
Bize yanlış olan sorulduğu için cevap B şıkkıdır.
Cevap: B
3. Soru: Bazı hormonların vücutta meydana getirdiği etkiler aşağıda verilmiştir. Buna göre, hangi seçenekteki hormona ait bir etki verilmemiştir?
Verilen etkileri hormonlarla eşleştirelim:
- Çocukluk ve ergenlik döneminde vücudun büyümesini sağlar: Büyüme Hormonu (C şıkkı elendi).
- Korku ve heyecan anında kalp atışını hızlandırır: Adrenalin (A şıkkı elendi).
- Kan şekerinin normal değere düşürülmesini sağlar: İnsülin (B şıkkı elendi).
Geriye Tiroksin hormonu kaldı. Tiroksin metabolizma hızını ayarlar ancak yukarıda buna dair bir bilgi verilmemiştir.
Cevap: D
4. Soru: Zeynep, tablodaki soruların tümünü doğru cevapladığına göre numaralandırılmış yerlere aşağıdakilerden hangilerini yazmıştır?
Tablodaki soruları bilimsel olarak cevaplayalım:
Soru 1: Vücudumuzdaki sistemlerin birbirleriyle uyumlu çalışmasını denetleyici ve düzenleyici sistemler mi sağlar?
Cevap:Evet. Sinir sistemi ve iç salgı bezleri bu görevi yapar.
Soru 2: İç salgı bezlerinin salgıladığı hormonlar kan yoluyla mı taşınır?
Cevap:Evet. Hormonlar hedef organlara kan yoluyla gider.
Soru 3: Sinir sistemi ile iç salgı bezleri birbirinden tamamen bağımsız mı çalışır?
Cevap:Hayır. Tam tersine, birbirleriyle sürekli iş birliği içinde çalışırlar.
Sırasıyla cevaplarımız: Evet – Evet – Hayır olmalıdır. Bu sıralama D şıkkında vardır.
Cevap: D
5. Soru: Görselde verilen iç salgı bezi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Görseldeki organımız böbrektir. Böbreğin hemen üzerinde duran, sarı renkli şapka gibi görünen bez ise Böbrek Üstü Bezidir. Şimdi bu bezin görevini hatırlayalım.
- A) Kan şekerini ayarlar. (Yanlış, bunu Pankreas yapar.)
- B) Ergenlik hareketlerini kontrol eder. (Yanlış, bunu Eşeysel bezler yapar.)
- C) Refleks hareketlerini kontrol eder. (Yanlış, bunu Omurilik yapar.)
- D) Korku, heyecan, sevinç gibi durumlarda hormon salgılar. (Doğru, böbrek üstü bezi Adrenalin hormonu salgılar.)
Cevap: D
6. Soru: Aşağıdakilerden hangisi ergenlik döneminde, kız ve erkek bireylerde meydana gelen ortak bedensel değişimlerden değildir?
Ergenlikte bazı değişimler hem kızlarda hem erkeklerde görülürken, bazıları cinsiyete özeldir.
- A) Deride yağlanma ve sivilce çıkması: Ortak özelliktir.
- B) Ses kalınlaşması: Bu özellik belirgin olarak Erkeklere özgüdür. Kızlarda ses değişimi olsa da “kalınlaşma” olarak tabir edilen durum erkeklerdeki gırtlak yapısının değişimiyle ilgilidir.
- C) Büyüme ve kilo artışı: Ortak özelliktir.
- D) Vücuttaki kıl miktarında artış: Ortak özelliktir (Koltuk altı ve cinsel bölge kıllanması).
Bu durumda sadece erkeklere özgü olan (ortak olmayan) değişim ses kalınlaşmasıdır.
Cevap: B