6. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Sevgi Yayınları Sayfa 108

Merhaba sevgili öğrencim! Seninle bu fen bilimleri sorularını birlikte inceleyelim. Konumuz “Sürat”. Yani bir hareketlinin ne kadar hızlı veya yavaş olduğunu anlamaya çalışacağız. Hazırsan başlayalım!

1. Soru: Bazı hayvanların aynı mesafeyi sabit süratlerle hangi sürelerde aldıkları aşağıda verilmiştir. Bu hayvanlardan sürati en fazla olan, hangisidir?

Bu soruda dikkat etmemiz gereken en önemli ipucu şu: **”Aynı mesafeyi”** koşuyorlar.

• Tavşan: 40 saniyede
• Köpek: 30 saniyede
• Ayı: 60 saniyede
• Fil: 120 saniyede

Adım 1: Bir yarış düşünelim. Bitiş çizgisine en kısa sürede varan kişi yarışı kazanır ve en hızlı (süratli) olandır, değil mi?

Adım 2: Burada sayıları karşılaştıralım. Süresi en küçük olan, en hızlı koşmuş demektir.
40, 30, 60 ve 120 sayıları arasında en küçük olan 30‘dur.

Adım 3: 30 saniyede koşan hayvan Köpek’tir. Demek ki aynı yolu en kısa sürede tamamladığı için en süratli olandır.

Cevap: B) Köpek

2. Soru: Belirtilen noktalardan sabit süratlerle aynı anda geçen S, R ve P yarışçılarından S yarışçısı bitiş çizgisine ilk önce, P yarışçısı ise en son ulaşıyor. Buna göre yarışçıların süratleri ile ilgili aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi doğrudur?

Bu soru biraz dikkat gerektiriyor, gel sahneyi hayal edelim.

Adım 1: Resme bakıyoruz. Bitiş çizgisine (BiTis) en uzak olan bisikletli S, ortadaki R, bitiş çizgisine en yakın olan ise P.

Adım 2: Soruda diyor ki; S en uzakta olmasına rağmen bitiş çizgisine ilk önce varıyor. P ise bitişe çok yakın olmasına rağmen en son varıyor.

Adım 3: Düşünelim; en arkadan gelip herkesi geçip birinci oluyorsan, senin süratin diğerlerinden çok daha fazladır. Yani S en hızlıdır.

Adım 4: Bitiş çizgisine çok yakın olup da sona kalıyorsan, çok yavaş gidiyorsun demektir. Yani P en yavaştır.

Adım 5: Bu durumda sıralamamız: S (en hızlı) > R (orta) > P (en yavaş) şeklinde olur.

Şıklara bakalım:
A) R yarışçısının sürati, P yarışçısının süratinden daha azdır. (Yanlış, P en yavaştır.)
B) S yarışçısının sürati, P yarışçısının süratinden daha azdır. (Yanlış, S en hızlıdır.)
C) S yarışçısının sürati, R yarışçısının süratinden fazladır. (Doğru, çünkü S hepsinden hızlıdır.)
D) S, R, P yarışçılarının süratleri eşittir. (Yanlış.)

Cevap: C) S yarışçısının sürati, R yarışçısının süratinden fazladır.

3. Soru: Aynı noktadan başlayan dört öğrencinin sabit süratlerle eşit sürede aldığı yollar yukarıdaki gibidir. Buna göre hangi öğrencinin sürati azdır?

Burada anahtar kelimemiz: **”Eşit sürede”**. Yani öğretmenin düdüğü çaldığını ve herkesin 10 saniye koşup durduğunu hayal et.

Adım 1: Resme bakalım. İlker en önde, yani en çok yolu o gitmiş. Banu ise en arkada kalmış, yani en az yolu o gitmiş.

Adım 2: Sürat mantığını hatırla: Aynı sürede kim daha çok yol alıyorsa o daha süratlidir. Kim daha az yol alıyorsa o daha yavaştır (sürati azdır).

Adım 3: Bizden sürati az olanı istiyor. En az yolu giden kişi, en yavaş olandır. Resimde en geride kalan öğrenci Banu‘dur.

Cevap: A) Banu

4. Soru: Yol – zaman grafiği verilen hareketli için aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Grafikleri okumak çok eğlencelidir, gel beraber bakalım.

Adım 1: Grafiği inceleyelim.

• 1. saniyede 10 metre gitmiş.
• 2. saniyede 20 metre gitmiş. (Yine 10 metre eklemiş)
• 3. saniyede 30 metre gitmiş.
• 4. saniyede 40 metre gitmiş.
• 5. saniyede 50 metre gitmiş.

Adım 2: Şıkları tek tek kontrol edelim.

A) Sabit süratli hareket yapmıştır.
Doğru. Çünkü her saniyede hep aynı miktarda (10’ar 10’ar) yol almış. Grafik düz bir çizgi şeklinde artıyor. Bu “sabit sürat” demektir.

B) 1 saniyede 10 metre yol almıştır.
Doğru. Grafikte “1” sayısının karşısına bakarsak “10”u görürüz.

C) Eşit zaman aralıklarında eşit yollar almıştır.
Doğru. Her 1 saniyede tam 10 metre yol gitmiş. Hiç değişmemiş.

D) Süratini düzenli olarak arttırmıştır.
Yanlış! İşte aradığımız cevap bu. Eğer süratini arttırsaydı, her saniyede gittiği yol artardı (mesela ilk saniye 10, sonraki saniye 30 giderdi). Ama burada hep aynı hızla, sabit gidiyor. Sürati artmıyor, sürati sabittir (10 m/sn).

Cevap: D) Süratini düzenli olarak arttırmıştır.