6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 2. Kitap Sayfa 72
Merhaba sevgili öğrencilerim! Bugün sizlerle çok keyifli bir konuyu, yani etkili konuşmayı ve kendimizi ifade etmeyi öğreneceğiz. Görseldeki etkinlikler bize bu konuda çok yardımcı olacak. Haydi bakalım, adım adım ilerleyelim ve bu önemli becerilerimizi geliştirelim!
2. ANLATALIM
Bu bölümde, daha önce yaptığınız hazırlıklardan yola çıkarak bir konuşma yapma ve onu değerlendirme üzerine çalışacağız.
a. “1. ANLATALIM” etkinliğindeki hazırlıklarınızdan hareketle konuşmanızın provasını yapınız.
Sevgili gençler, hazırladığınız konuşmayı sahneye çıkmadan önce bir kez daha gözden geçirmek ve prova yapmak çok önemli. Tıpkı bir tiyatro oyuncusunun ya da bir şarkıcının sahneye çıkmadan önce prova yapması gibi düşünün.
- Adım 1: Önceki derslerde belirlediğiniz konuyu ve hazırladığınız bilgileri bir araya getirin. Konuşmanızın ana hatlarını, giriş, gelişme ve sonuç bölümlerini belirleyin.
- Adım 2: Konuşma metninizi veya notlarınızı elinize alın. Sanki gerçekten dinleyicilerin karşısındaymışsınız gibi, yüksek sesle ve net bir şekilde konuşmaya başlayın.
- Adım 3: Konuşurken ses tonunuzu, vurgularınızı ve hızınızı kontrol edin. Konuşmanın akıcı olup olmadığını, takıldığınız yerleri fark etmeye çalışın.
- Adım 4: Mümkünse provanızı bir aynanın karşısında yapın veya ailenizden birine dinletin. Böylece hem kendi beden dilinizi gözlemleyebilir hem de dışarıdan bir gözün yorumlarını alabilirsiniz.
Unutmayın, prova yapmak size hem güven verir hem de konuşmanızdaki eksiklikleri önceden görüp gidermenizi sağlar. Böylece gerçek sunumunuz çok daha başarılı olur!
b. Konuşmanızı ses, görsel vb. çoklu ortam ögeleriyle zenginleştirerek sununuz.
Sadece konuşarak bilgi vermek güzeldir ama konuşmanızı daha ilgi çekici hale getirmek için farklı araçlardan da yararlanabilirsiniz. İşte size birkaç öneri:
-
1. Konuşmanızı beden diliniz ve görsellerinizle zenginleştiriniz.
Konuşurken sadece ağzınızla değil, tüm vücudunuzla konuşursunuz aslında! Beden diliniz, yani el hareketleriniz, yüz ifadeleriniz, duruşunuz, anlattıklarınızı daha etkili kılar. Mesela, heyecanlı bir şey anlatırken kollarınızı açmak, önemli bir noktayı vurgularken parmağınızla işaret etmek gibi. Ayrıca, konuşmanıza uygun resimler, grafikler, kısa videolar ya da basit çizimler kullanmak, dinleyicilerin konuyu daha iyi anlamasına ve akıllarında kalmasına yardımcı olur. Bir slayt gösterisi hazırlayabilir veya panoya birkaç renkli görsel asabilirsiniz.
-
2. Varsa arkadaşlarınızın konuyla ilgili sorularını cevaplayınız.
Konuşmanız bittikten sonra dinleyicilerinizin aklına takılan sorular olabilir. Bu soruları cevaplamak, onların konuyu daha iyi kavramasına yardımcı olur. Ayrıca, sorulara açık olmak, sizin konuya ne kadar hakim olduğunuzu ve iletişime ne kadar açık olduğunuzu gösterir. Soruları sabırla dinleyin ve net bir şekilde cevaplamaya çalışın. Bilmediğiniz bir soru olursa da dürüstçe “Bu konuda şu an tam bilgim yok ama araştırıp size dönebilirim” demekten çekinmeyin. Bu, sizin sorumluluk sahibi olduğunuzu gösterir.
c. Konuşmanızı değerlendirmek için aşağıdaki tabloyu tamamlayınız.
Her işten sonra kendimizi değerlendirmek, bir sonraki sefer daha iyisini yapmamız için harika bir yoldur. Tıpkı bir sınavdan sonra hangi konuları daha iyi anladığınızı görmek gibi. İşte size örneklerle bir değerlendirme tablosu:
| Değerlendirme Kriteri | Örnek Cevap |
|---|---|
| Konuşmamın en beğendiğim kısmı: |
Konuşmamın başında anlattığım espri veya kısa hikaye sayesinde dinleyicilerin dikkatini hemen çekebildim. Ayrıca, konuyu açıklarken kullandığım somut örnekler bence çok anlaşılır oldu. |
| Konuşmamda geliştirmem gereken kısım: |
Bazen heyecandan sesimin titrediğini veya çok hızlı konuştuğumu fark ettim. Ayrıca, bazı yerlerde kelimeleri birbirine karıştırıyor gibiydim. Daha yavaş ve tane tane konuşmaya çalışmalıyım. |
| Bir dahaki konuşmamda dikkat edeceklerim: |
Daha sakin olmak için derin nefes egzersizleri yapacağım. Konuşma kartlarımdaki anahtar kelimelere daha çok bakarak hızımı ayarlayacağım. Ayrıca, daha fazla göz teması kurmaya çalışacağım. |
| Konuşmamda dikkat çektiğim konu: |
Geri dönüşümün gezegenimiz için ne kadar önemli olduğu ve hepimizin küçük adımlarla bile büyük farklar yaratabileceğimiz konusu, dinleyicilerin özellikle ilgisini çekti. |
Konuşmanızda kullandığınız materyalleri seçki dosyanıza eklemeyi unutmayınız.
Yaptığınız çalışmaları, hazırladığınız görselleri, notlarınızı bir dosyada biriktirmek çok faydalıdır. Buna “seçki dosyası” diyebiliriz. Bu dosya, sizin zaman içindeki gelişiminizi gösterir, ileride benzer bir konuda konuşma yapmanız gerektiğinde size ilham verir ve bir nevi kendi kişisel kütüphaneniz olur. Bu yüzden, kullandığınız her türlü materyali özenle saklamayı unutmayın!
3. ANLATALIM
Şimdi de biraz rol yapma zamanı! Bu etkinlik, farklı durumlarda nasıl iletişim kuracağımızı anlamamıza yardımcı olacak.
a. Öğretmeninizin rehberliğinde iki kişilik gruplar oluşturunuz. Aranızda Marslı müşteri temsilcisi ve Dünyalı olarak görev paylaşımı yapınız ve aşağıdaki konuşma metnini okuyunuz.
Bu etkinlikte iki kişilik gruplar kurup, biriniz Marslı bir müşteri temsilcisi, diğeriniz ise Dünyalı olacaksınız. Bu rol oyunu, farklı bakış açılarından iletişim kurmayı deneyimlemenizi sağlayacak.
- Adım 1: Grubunuzu oluşturun ve rolleri paylaşın. Kim Marslı, kim Dünyalı olacak?
-
Adım 2: Aşağıdaki konuşma metnini canlandırın:
Marslı Müşteri Temsilcisi: İyi günler, görüşmelerimiz kayıt altına alınacaktır. Size hitap edebilmem için isminizi öğrenebilir miyim?
Dünyalı: Merhaba, ben Elif / Can / Ayşe. Sizinle tanıştığıma memnun oldum.
Burada önemli olan, rolünüzü benimseyerek konuşmak. Marslı müşteri temsilcisi resmi ve kurallara uygun bir dil kullanıyor. Dünyalı olarak da nazik ve kendini tanıtan bir giriş yapman bekleniyor. İletişimde ilk izlenimler çok önemlidir, değil mi?
b. Tahminlerinizden hareketle konuşmanın devamını canlandırınız. Canlandırmanız sırasında karşı tarafın konuşmasında yer alan iletiyi çözümlemeye ve tahminleriniz doğrultusunda konuşmayı sürdürmeye özen gösteriniz.
Şimdi işin en eğlenceli ve düşündürücü kısmı başlıyor! Konuşmanın başlangıcına göre, sizce Dünyalı neden Marslı müşteri temsilcisiyle iletişime geçmiş olabilir? Bir uzay gemisiyle ilgili bir problem mi var, yoksa Mars’ta bir tatil paketi mi almak istiyor? Belki de Marslı bir arkadaşıyla ilgili bilgi almak istiyor!
- Adım 1: Karşınızdaki kişinin (Marslı veya Dünyalı) ne söyleyeceğini, ne isteyebileceğini veya ne hissedebileceğini tahmin etmeye çalışın. Bu, empati kurmanıza yardımcı olur.
- Adım 2: Kendi tahminlerinize göre konuşmayı sürdürün. Örneğin, Dünyalı olarak “Mars’a bir gezi düzenlemek istiyorum, bana bu konuda yardımcı olabilir misiniz?” diyebilirsiniz. Marslı müşteri temsilcisi de buna uygun bir cevap vermeli.
- Adım 3: Konuşma sırasında, karşı tarafın söylediği her kelimeye dikkat edin. Onların mesajlarını doğru anlamaya çalışın. “İletiyi çözümlemek” dediğimiz şey tam da bu. Karşınızdaki kişi gerçekten ne anlatmak istiyor, amacı ne?
- Adım 4: Konuşmayı, mantıklı bir şekilde ilerleterek bir sonuca bağlamaya çalışın. Belki bir randevu alırsınız, belki bir bilgi edinirsiniz, ya da bir problem çözülür.
Bu etkinlik sayesinde hem yaratıcılığınızı kullanacak hem de farklı durumlarda nasıl etkili iletişim kuracağınızı deneyimleyeceksiniz. Unutmayın, iyi bir iletişimci olmak için sadece konuşmak değil, aynı zamanda iyi bir dinleyici olmak ve karşımızdakinin ne demek istediğini anlamaya çalışmak da çok önemlidir.