6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 2. Kitap Sayfa 51
Merhaba sevgili 6. sınıf öğrencim! Bugün seninle çok önemli bir konuyu, iletişimi ve sosyal ilişkileri anlatan güzel bir sayfadaki soruları birlikte çözeceğiz. Unutma, iletişim hayatımızın her alanında çok değerli. Hadi bakalım, soruları adım adım anlayarak ve açıklayarak çözelim.
b. İzlediğiniz içeriğin dil ve anlatım özelliklerini “anlaşılabilirlik” açısından sorgulayarak diyagram üzerindeki ifadeleri tamamlayınız.
Sevgili öğrencilerim, bu bölümde bize izlediğimiz bir içeriğin (bu bir film sahnesi, bir ders videosu veya herhangi bir konuşma olabilir) dilini ve anlatımını değerlendirmemiz isteniyor. İçerik ya anlaşılır değildir ya da anlaşılırdır. Biz de her iki durum için de nedenlerini ve çözüm önerilerini yazacağız. Haydi düşünelim, bir şeyi izlerken veya dinlerken ne zaman anlarız, ne zaman anlamakta zorlanırız?
-
Anlaşılır değildir.
Çünkü:
İçerikte kullanılan kelimeler bizim yaş grubumuza göre çok ağır veya yabancı olabilir. Konu çok karmaşık bir şekilde anlatılmış olabilir. Belki de konuşan kişi çok hızlı konuştuğu için veya ses tonu net olmadığı için anlamakta zorlanmışızdır. Ya da görsel materyaller yetersiz kalmıştır.
Bu durumu çözmek için bir fikrim var:
Anlatan kişiden daha basit kelimeler kullanmasını rica edebiliriz. Anlamadığımız yerleri nazikçe sorabiliriz. Konunun ana hatlarını bir yere not alıp daha sonra araştırabiliriz. Belki de konuyu bize farklı bir örnekle anlatmasını isteyebiliriz. Hatta konuyu görsel materyallerle desteklemesini önerebiliriz.
-
Anlaşılırdır.
Çünkü:
Anlatılan konu açık ve net bir dille ifade edilmiş. Anlatan kişi bizim seviyemize uygun kelimeler kullanmış ve belki de konuyu günlük hayattan örneklerle zenginleştirmiş. Ses tonu ve konuşma hızı da konuyu kolayca anlamamızı sağlamış. Görseller de konuyu pekiştirmiştir.
Bu durumu iyileştirmek için bir fikrim var:
Eğer içerik zaten anlaşılırsa, daha da iyi olması için interaktif (etkileşimli) hale getirebiliriz. Örneğin, konuyla ilgili küçük bir oyun veya kısa bir etkinlik ekleyebiliriz. Ya da farklı bakış açılarını gösteren ek bilgiler sunabiliriz ki konuyu daha derinlemesine anlayalım ve merakımız artsın.
4. ANLAYALIM
a. Yandaki ekran görüntüsünden hareketle izlediğiniz içeriğin bu sahnesinde ele alınan problemi yazınız.
Şu yandaki resme bir bakalım. Bir beyefendi ve bir kız çocuğu var. Beyefendi gülümsüyor, kız çocuğu ise biraz daha düşünceli veya ciddi duruyor gibi. Altlarındaki emojilere de dikkat edelim: 🙏😂🚲👫👧👦. Bu emojiler bize bazı ipuçları veriyor. Bisiklet (🚲) emojisi, iki çocuk (👧👦) emojisi, gülme (😂) ve el sıkışma/yardım (🙏) emojileri… Bunlar bize bir konuyu öğrenme, bir şeyi açıklama veya bir konuda anlaşmaya çalışma gibi durumları düşündürüyor. Beyefendi belki de kıza bir şey anlatmaya çalışıyor ama kız anlamakta zorlanıyor veya tam tersi. Ya da birlikte bir sorunla karşılaştılar ve nasıl çözeceklerini düşünüyorlar.
Adım 1: Görseldeki kişilerin yüz ifadelerine ve duruşlarına dikkat edelim. Beyefendi gülümserken, kızın yüz ifadesi daha çok odaklanmış veya biraz kaygılı gibi.
Adım 2: Emojilerin anlamları üzerinde düşünelim. Özellikle bisiklet ve çocuklar emojisi, bir aktivite veya öğrenme süreciyle ilgili olabileceğini düşündürüyor. Belki bisiklet sürmeyi öğrenmek gibi bir konuda bir iletişim yaşanıyor.
Adım 3: “İletişim ve Sosyal İlişkiler” başlığını da göz önünde bulundurarak olası bir problemi tahmin edelim.
Çözüm:
Bu sahnede ele alınan problem, bir konuda anlaşmazlık yaşama, bir şeyi karşı tarafa doğru ve tam olarak aktaramama veya bir sorunu birlikte çözmekte zorlanma olabilir. Özellikle, bir yetişkinin bir çocuğa bir konuyu veya bir beceriyi (belki bisiklet sürmeyi) açıklarken karşılaştığı iletişim güçlüğü akla geliyor. Kız çocuğu, yetişkinin anlatmaya çalıştığı şeyi tam olarak anlamakta zorlanıyor olabilir.
b. Bu problemin neden olduğu sonuçları kendi cümlelerinizle kısaca ifade ediniz.
Az önce bahsettiğimiz gibi, eğer bir konuda anlaşamıyorsak ya da bir şeyi doğru anlatamıyorsak, bunun bazı kötü sonuçları olabilir, değil mi? Tıpkı bir oyunu oynarken kuralları anlamadığımızda oyundan zevk almamamız gibi.
Adım 1: Problemin ne olduğunu tekrar hatırlayalım: İletişim güçlüğü, anlaşmazlık veya bir konuyu tam olarak aktaramama.
Adım 2: Bu tür bir durumun günlük hayatta nelere yol açabileceğini, hem kişiler hem de yapılan işler açısından düşünelim.
Çözüm:
Bu problemin neden olduğu sonuçlar şunlar olabilir:
- Yanlış anlaşılmalar yaşanır ve bu da bazen küskünlüklere veya kırgınlıklara yol açabilir.
- Yapılması gereken bir iş veya öğrenilmesi gereken bir konu aksar, belki de hiç yapılamaz. Örneğin, bisiklet sürmeyi öğrenmek ertelenir.
- İki taraf da kendini mutsuz, anlaşılmamış veya sinirli hissedebilir.
- Sorunu çözmek için daha fazla zaman ve çaba harcamak zorunda kalabiliriz, bu da yorucu olabilir.
- İnsanlar arasında güven zedelenmesi yaşanabilir, “Beni hiç anlamıyorlar” düşüncesi oluşabilir.
c. Bu problemi hangi yollarla çözmeyi denerdiniz? Söyleyiniz. En uygun çözüm yolunuzu aşağıya yazarak arkadaşlarınızla paylaşınız.
Peki, böyle bir iletişim problemiyle karşılaşsak ne yapardık? Hangi yollarla bu durumu çözmeye çalışırdık? Hadi hep birlikte düşünelim, sonra da en iyisini seçelim. Unutma, her sorunun bir çözümü vardır.
Adım 1: İletişim problemlerini çözmek için genel stratejileri hatırlayalım. İyi bir iletişim için neler yapmalıyız?
Adım 2: Bu stratejiler arasından en etkili ve uygulanabilir olanları seçelim ve kendi cümlelerimizle ifade edelim.
Çözüm:
Bu problemi çözmek için deneyebileceğim yollar şunlar olurdu:
- Karşımdaki kişiyi dikkatle dinlerdim. Onun ne düşündüğünü, ne hissettiğini anlamaya çalışırdım. Bazen sadece dinlemek bile çok şeyi çözer.
- Kendi düşüncelerimi ve hislerimi açık ve net bir dille, “ben” dili kullanarak ifade ederdim. Örneğin, “Sen hep beni dinlemiyorsun” demek yerine, “Ben bu durumda kendimi anlaşılmamış hissediyorum” derdim.
- Eğer anlamakta zorlanıyorsam, sorular sorarak konuyu netleştirmeye çalışırdım. “Şunu mu demek istedin?”, “Bunu biraz daha açar mısın?” gibi sorular çok işe yarar.
- Konuyu farklı açılardan örneklerle anlatmaya çalışırdım. Belki bir çizim yapar, belki günlük hayattan bir benzetme kullanırdım.
- Sakin kalmaya özen gösterirdim, tartışmak yerine çözüm bulmaya odaklanırdım. Öfke, iletişimi tamamen koparabilir.
- Empati kurmaya, yani kendimi onun yerine koymaya çalışırdım. “Ben onun yerinde olsaydım ne hissederdim?” diye düşünürdüm.
Bu yollar arasında en uygun çözüm yolu bence karşılıklı olarak birbirini dinlemek, empati kurmak ve açık, anlaşılır bir dil kullanmaktır. Çünkü iletişim iki yönlü bir yoldur; hem dinlemeli hem de anlaşılır bir şekilde kendimizi ifade etmeliyiz ki birbirimizi tam olarak anlayabilelim.
ç. Bulduğunuz çözüm yolunu “özgünlük” bakımından aşağıdaki uygun seçeneği işaretleyerek değerlendiriniz.
Şimdi de bulduğumuz bu çözüm yolunun ne kadar “özgün” olduğunu yani ne kadar farklı olduğunu değerlendirelim. Genelde arkadaşlarımızla konuştuğumuzda, benzer sorunlara benzer çözümler buluruz, değil mi? Çünkü doğru ve etkili çözümler genellikle ortaktır.
Adım 1: Kendi çözüm yolumuzu tekrar düşünelim: Karşılıklı dinleme, empati kurma, açık ve net bir dil kullanma.
Adım 2: Bu çözüm yollarının ne kadar yaygın olduğunu ve başkalarının da benzer şeyler düşünebileceğini değerlendirelim. İletişim konusunda bu tavsiyeler genellikle her yerde karşımıza çıkar.
Çözüm:
Bu tür iletişim problemleri için önerdiğim çözüm yolları (dinleme, empati, açık dil gibi) aslında evrensel ve çok bilinen, etkili yöntemlerdir. Bu yüzden, büyük ihtimalle senin arkadaşların da benzer sorunlara benzer çözümler önerecektir. Bu da çözüm yolumuzun çok özgün olmadığı anlamına gelir, ama bu onun kötü olduğu anlamına gelmez, aksine işe yarar ve doğru olduğu anlamına gelir! Çünkü bazı doğrular herkes için doğrudur.
- Çözüm yolum arkadaşlarımın çözüm yolları ile tamamen farklı.
- Çözüm yolum arkadaşlarımın çözüm yolları ile biraz farklı.
- Çözüm yolum arkadaşlarımın çözüm yolları ile aynı.
Sonuç:
Çözüm yolum arkadaşlarımın çözüm yolları ile aynı.