6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 2. Kitap Sayfa 80
Merhaba sevgili öğrencilerim! Bugün sizlerle birlikte çok keyifli ve düşünmeye sevk eden bir konuyu inceleyeceğiz. Görseldeki soruları adım adım analiz edip, hayatımızdaki teknoloji ve arkadaşlık ilişkileri üzerine konuşacağız. Hazır mısınız? Başlayalım!
1. ANLATALIM
a. Aşağıdaki cümleyi düşüncelerinizden hareketle tamamlayınız.
Teknolojik gelişmeler, arkadaşlık ilişkilerini ______________ etkiler çünkü ______________.
Çözüm:
Sevgili çocuklar, teknoloji hayatımızın her yerinde, değil mi? Telefonlarımız, bilgisayarlarımız, tabletlerimiz… Peki, bu teknolojiler arkadaşlıklarımızı nasıl etkiliyor? Hem iyi yönleri hem de dikkat etmemiz gereken yönleri var. Benim aklıma gelenler şunlar:
Teknolojik gelişmeler, arkadaşlık ilişkilerini hem olumlu hem de olumsuz etkiler çünkü bir yandan uzak mesafedeki arkadaşlarla kolayca iletişim kurmamızı sağlarken, diğer yandan yüz yüze sohbet etme ve birlikte vakit geçirme isteğimizi azaltabilir.
Açıklama:
Adım 1: Cümlenin ilk boşluğunu doldururken, teknolojinin arkadaşlıklar üzerindeki etkisinin tek yönlü olmadığını düşünmeliyiz. Yani sadece iyi ya da sadece kötü diyemeyiz. Bu yüzden “hem olumlu hem de olumsuz” ifadesini kullanmak daha doğru olur.
Adım 2: “Çünkü” kısmında ise bu olumlu ve olumsuz etkileri kısaca açıklayalım. Mesela, başka şehirde yaşayan bir arkadaşımızla görüntülü konuşarak hasret giderebiliriz, bu olumlu bir etki. Ama yanımızdaki arkadaşımızla konuşmak yerine sürekli telefonumuza bakıyorsak, bu da yüz yüze iletişimi azaltan, yani olumsuz bir etki olabilir. Bu yüzden açıklamamızı bu iki yönü de kapsayacak şekilde yapıyoruz.
b. Can’ın davranışlarını tamamladığınız cümledeki yargınıza göre değerlendiriniz. Bu sırada aşağıdaki sorudan yararlanabilirsiniz.
Can, belirlediğiniz yargıya uygun davranışlar sergiliyor mu? Neden?
Çözüm:
Hmm, burada küçük bir sorunumuz var sevgili öğrencilerim. Görselde Can’ın hangi davranışları sergilediğiyle ilgili bize hiçbir bilgi verilmemiş. Bu yüzden Can’ı doğrudan değerlendiremeyiz. Ama ben size Can’ın nasıl davranmış olabileceğine dair hayali bir örnek vereyim, böylece siz de kendi değerlendirmenizi nasıl yapacağınızı anlamış olursunuz.
Şimdi diyelim ki Can, okulda teneffüslerde arkadaşlarıyla konuşmak yerine sürekli telefonunda oyun oynuyor ya da sosyal medyada geziniyor. Okul çıkışı da eve gidip hemen bilgisayar başına geçiyor ve arkadaşlarıyla sadece oyun oynarken çevrimiçi konuşuyor. Hafta sonları arkadaşlarıyla dışarıda buluşmak yerine evde kalmayı tercih ediyor.
Yukarıda a şıkkında cümlemizi nasıl tamamlamıştık? “Teknolojik gelişmeler, arkadaşlık ilişkilerini hem olumlu hem de olumsuz etkiler çünkü bir yandan uzak mesafedeki arkadaşlarla kolayca iletişim kurmamızı sağlarken, diğer yandan yüz yüze sohbet etme ve birlikte vakit geçirme isteğimizi azaltabilir.”
Şimdi bu yargıya göre Can’ı değerlendirelim:
Can, belirlediğimiz yargıya göre olumsuz yönde davranışlar sergiliyor. Çünkü teknoloji sayesinde belki arkadaşlarıyla çevrimiçi oyun oynarken iletişim kursa da, yüz yüze iletişimi ve gerçek hayatta birlikte vakit geçirmeyi ihmal ediyor gibi görünüyor. Arkadaşlıkların sadece ekran üzerinden değil, gerçek hayatta da güçlü bağlarla kurulması çok önemli. Can’ın bu davranışları, arkadaşlık bağlarının zamanla zayıflamasına neden olabilir.
Açıklama:
Adım 1: Önceki soruda tamamladığınız cümleyi aklınızda tutun. Bu cümle sizin “yargınız” yani bakış açınız.
Adım 2: Eğer Can’ın davranışları verilseydi, bu davranışların sizin yargınızdaki olumlu veya olumsuz etkilerden hangisine daha çok uyduğunu düşünmeliydik. Benim verdiğim hayali örnekte Can, teknolojinin olumsuz etkilerini daha çok gösterdiği için değerlendirmem de bu yönde oldu.
Adım 3: Son olarak, neden böyle düşündüğünüzü açıklayın. Can’ın yüz yüze iletişimi azaltması veya sanal ortama çok fazla odaklanması, arkadaşlıkları olumsuz etkileyebilir. Bu yüzden “Neden?” sorusunun cevabını da bu şekilde verebiliriz.
c. Değerlendirme sonuçlarınızı arkadaşlarınızla sözlü olarak paylaşınız.
Çözüm:
Bu aslında bir soru değil, bir yönerge sevgili öğrencilerim. Yani yapmanız gereken bir etkinlik.
Bu adım, yaptığınız değerlendirmeleri arkadaşlarınızla konuşarak onların düşüncelerini de dinlemenizi ve kendi fikirlerinizi daha net bir şekilde ifade etmenizi sağlar.
Açıklama:
Adım 1: Önceki iki soruda Can’la ilgili yaptığınız değerlendirmeyi aklınızda toparlayın.
Adım 2: Şimdi de bunu sınıf arkadaşlarınızla paylaşın. Arkadaşlarınızın Can hakkında ne düşündüğünü sorun, kendi cevaplarınızla onlarınkini karşılaştırın. Belki onlar farklı bir açıdan bakmışlardır. Böylece hem farklı fikirleri öğrenirsiniz hem de kendi düşüncelerinizi daha iyi ifade etme becerisi kazanırsınız. Unutmayın, konuşmak ve fikir alışverişi yapmak, öğrenmenin en güzel yollarından biridir!
2. ANLATALIM
a. Sınıfta ikişer kişilik gruplar oluşturup aşağıdaki yönergelere göre bir canlandırma yapınız.
Çözüm:
Şimdi sıra geldi en eğlenceli kısma! Bu, bir grup etkinliği. Öğretmeninizin rehberliğinde sınıfınızda ikişer kişilik gruplar oluşturacaksınız ve size verilen yönergeleri takip ederek küçük bir tiyatro gibi canlandırma yapacaksınız. Hadi yönergeleri adım adım inceleyelim:
Canlandırmanızı yapmadan önce:
-
Grup arkadaşınızla aşağıdaki rollerden hangilerini canlandıracağınızı seçiniz.
- Sesli asistan
- Sesli asistana sorular soran kişi
Açıklama:
Adım 1: Grup arkadaşınızla bir araya gelin.
Adım 2: İkinizden biri “sesli asistan” rolünü, diğeri ise “sesli asistana sorular soran kişi” rolünü seçecek. Mesela, ben sesli asistan olayım, sen de bana soru soran kişi ol gibi anlaşın. -
Rol dağılımınıza göre konuşmanızı grup arkadaşınızla kurgulayınız. İzlediğiniz içeriğin bir bölümünü devam ettirebilir ya da yeni bir kurgu oluşturabilirsiniz.
Açıklama:
Adım 1: Rollerinizi seçtikten sonra, şimdi sıra geldi ne konuşacağınıza karar vermeye.
Adım 2: Biriniz sesli asistana ne tür sorular soracak, sesli asistan bunlara nasıl cevaplar verecek, bunları düşünün ve bir diyalog yazın. İsterseniz daha önce izlediğiniz bir filmden, diziden veya reklamdan esinlenebilirsiniz. Ya da tamamen kendi hayal gücünüzü kullanarak yepyeni bir konuşma oluşturabilirsiniz. Önemli olan, konuşmanın rollerinize uygun olması. -
Seçtiğiniz rollere bürünerek kurguladığınız konuşmayı canlandırınız.
Açıklama:
Adım 1: Konuşmanızı yani diyalogunuzu hazırladıktan sonra, şimdi de sıra geldi onu sahnelemeye!
Adım 2: Seçtiğiniz rollerinize bürünün. Yani, eğer sesli asistan iseniz bir asistan gibi, soru soran kişi iseniz de soru soran biri gibi davranın. Hazırladığınız konuşmayı, arkadaşlarınızın ve öğretmeninizin önünde oynayın.
Canlandırmanızı yaparken:
-
Sınıfınızın özelliklerini göz önünde bulundurarak ses tonunuzu ayarlayınız.
Açıklama:
Adım 1: Canlandırma yaparken sesinizi nasıl kullanacağınıza dikkat edin.
Adım 2: Örneğin, tüm sınıfın sizi duyabilmesi için yeterince yüksek sesle konuşmalısınız ama bağırmamalısınız. Eğer sesli asistan rolündeyseniz, robotik ve sakin bir ses tonu kullanabilirsiniz. Soru soran kişiyseniz, daha doğal ve canlı bir ses tonu olabilir. -
İzleyicilerle göz teması kurmayı unutmayınız.
Açıklama:
Adım 1: Konuşurken sadece arkadaşınıza değil, sizi izleyen sınıf arkadaşlarınıza da bakın.
Adım 2: Göz teması kurmak, izleyicilerin dikkatini çekmenizi ve onlarla daha iyi iletişim kurmanızı sağlar. Kendinizi daha güvende hissetmenize de yardımcı olur. -
Baş, el, kol ve bacaklarınızın duruşunu seçtiğiniz role göre konumlandırınız (Örneğin sesli asistan iseniz hiç kıpırdamadan karşıya bakarak konuşunuz.)
Açıklama:
Adım 1: Vücudunuzu rolünüze uygun bir şekilde kullanın.
Adım 2: Eğer sesli asistan rolündeyseniz, genelde hareketsiz durursunuz, değil mi? O zaman siz de canlandırma yaparken sabit durmaya çalışın, fazla hareket etmeyin. Eğer soru soran kişiyseniz, daha rahat ve doğal bir duruş sergileyebilirsiniz. Ellerinizle veya kollarınızla konuşmanızı destekleyebilirsiniz. -
Canlandırmanızı yaparken konuşmanızı destekleyecek jest ve mimikleri doğal bir biçimde kullanmaya özen gösteriniz.
Açıklama:
Adım 1: Jestler (el, kol hareketleri) ve mimikler (yüz ifadeleri), söylediklerinizin daha etkili olmasını sağlar.
Adım 2: Örneğin, şaşırdığınızda kaşlarınızı kaldırabilir, onayladığınızda başınızı sallayabilirsiniz. Ama bunları yaparken abartılı olmamaya, rolünüze ve konuşmanızın anlamına uygun, doğal hareketler yapmaya dikkat edin.

Canlandırmanız sırasında arkadaşlarınıza nazik davranmaya, gerekli durumlarda onlarla empati kurmaya özen gösteriniz.
Açıklama:
Adım 1: Bu çok önemli bir hatırlatma! Her ne kadar bir canlandırma yapsanız da, sınıf ortamında her zaman saygılı ve anlayışlı olmalıyız.
Adım 2: Arkadaşlarınızla iş birliği yaparken, rollerinizi oynarken veya onları izlerken, her zaman kibar olun. Eğer bir arkadaşınız zorlanırsa veya bir konuda yardıma ihtiyacı olursa, ona destek olun ve kendini onun yerine koyarak anlamaya çalışın. Empati, arkadaşlıkların en temel taşıdır!
Umarım bu açıklamalar, soruları daha iyi anlamanıza ve etkinlikleri daha keyifli yapmanıza yardımcı olmuştur. Unutmayın, öğrenmek sadece doğru cevapları bulmak değil, aynı zamanda düşünmek, sorgulamak ve paylaşmaktır.