7. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Dörtel Yayınları Sayfa 223

Merhaba sevgili öğrenciler! Bugün size gönderdiğim etkinlikleri beraber çözeceğiz. Unutmayın, okuduğumuz metni iyi anlamak ve kelimelerin, cümlelerin bize ne anlattığını kavramak çok önemli. Hadi bakalım, soruların üzerinden tek tek geçelim ve cevapları metinden bulalım.

1. ETKİNLİK

Okuduğunuz metinde geçen anlamını bilmediğiniz kelime ve kelime gruplarını önce tespit ediniz. Sonra bunların anlamlarını sözlüklerinizden bulup yazınız.

Sevgili çocuklar, bu etkinlikte metni okurken anlamını tam olarak bilmediğiniz kelimeleri ve kelime gruplarını belirleyip anlamlarını yazmamız isteniyor. Metni dikkatlice okuduğumuzda karşımıza çıkabilecek bazı kelimeler şunlar olabilir:

• Kelime veya kelime grupları: Mucid
• Anlamı: Yeni bir buluş ortaya koyan, bir şeyi ilk kez bulan kimse, mucit.

• Kelime veya kelime grupları: Telgraf
• Anlamı: İki nokta arasında, özel teller aracılığıyla elektrik akımına çevrilen işaret veya harflerle haber göndermeye yarayan bir iletişim aracı.

• Kelime veya kelime grupları: İşlev görmek
• Anlamı: Bir görevi yerine getirmek, bir amaca hizmet etmek, çalışmak.

• Kelime veya kelime grupları: Alıcı cihaz
• Anlamı: Bir sinyali, veriyi veya bilgiyi alan, kabul eden alet veya makine.

• Kelime veya kelime grupları: Elektrik akımı
• Anlamı: Elektrik yüklü parçacıkların belirli bir yönde ve düzenli bir şekilde hareket etmesi.

• Kelime veya kelime grupları: Dönüştürülüyordu
• Anlamı: Bir şeyin başka bir şeye çevrilmesi, biçiminin veya özelliğinin değiştirilmesi eylemi.

Bu kelimeler, metinde geçen önemli kavramları anlamanıza yardımcı olacaktır. Metni okurken bilmediğiniz başka kelimeler olursa, onları da not alıp anlamlarını araştırmayı unutmayın!

2. ETKİNLİK

Aşağıdaki cümlelerde geçen yönlendirici ifadeleri bulup altını çiziniz.

Bu etkinlikte ise cümleler içinde bize bir şeyleri sıralayan, karşılaştıran, zaman belirten veya açıklama yapan “yönlendirici ifadeleri” bulacağız. Bu ifadeler, metnin akışını anlamamıza ve bilgileri daha kolay takip etmemize yardımcı olur. Hadi cümleleri inceleyelim:

• İlk olarak elektrikli telgraf makinesini 1837’de İngiliz mucit William Coke ve Charles Wheatstone üretti.

Burada “İlk olarak” ifadesi, bir başlangıcı veya sıralamayı belirtiyor. Bu bir yönlendirici ifadedir.

• Kimi mucitler uzun mesafelerden konuşabilmeyi sağlayan aygıtlar yapmaya çalıştılar. Fakat bu konuda çığır açan kişi, ABD’de yaşayan Alexandre Graham Bell oldu.

“Fakat” kelimesi, cümleler arasında bir karşıtlık veya farklılık olduğunu gösterir. Bu da bir yönlendirici ifadedir.

• Önceleri bir sağırlar okulunu yöneten Bell, son olarak bir üniversitede çalıştı.

“Önceleri” geçmişte olan bir durumu, “son olarak” ise en son yapılanı belirtir. Her ikisi de zaman ve sıralama bildiren yönlendirici ifadelerdir.

• Bell, telefonu icat etti, aksi takdirde günümüzdeki gelişmiş iletişim dünyası olmayacaktı.

“Aksi takdirde” ifadesi, eğer bir durum gerçekleşmezse ne olacağını açıklayan bir sonuç bildiren yönlendirici ifadedir.

• İnsanların haber iletme yöntemleri eskiden sınırlı mesafeleri kapsıyordu. Oysaki günümüzde bu sınır ortadan kalkmıştır.

“Eskiden” geçmiş zamanı, “günümüzde” şimdiki zamanı, “Oysaki” ise bu iki zaman arasındaki karşıtlığı vurgulayan önemli yönlendirici ifadelerdir.

• İletişim araçları özellikle 19. yüzyılın ortalarında gelişmeye başlamıştır.

“Özellikle” kelimesi, bir durumu veya zamanı vurgulayan, dikkat çekici bir yönlendirici ifadedir.

• Alıcı cihaza teller üzerinden gönderilen elektrik akımı, bir başka deyişle mesajı oluşturan sesler, iğneler yardımıyla harflere dönüştürülüyordu.

“Bir başka deyişle” ifadesi, bir önceki cümlede anlatılan şeyi farklı kelimelerle açıklayarak daha iyi anlaşılmasını sağlayan bir yönlendirici ifadedir.

Gördüğünüz gibi, bu ifadeler sayesinde metinler daha anlamlı hale gelir ve biz de olayların veya bilgilerin sırasını, nedenini-sonucunu daha iyi anlarız. Harikasınız!