Merhaba sevgili öğrencilerim! Bugün Türkçe dersimizde çok güzel ve düşündürücü bir etkinlikle, ardından da önemli bir yazarla tanışıp, sonraki dersimize nasıl hazırlanacağımızı öğreneceğiz. Hadi gelin, adım adım bu görevleri tamamlayalım.
6. ETKİNLİK
Sevgili gençler, bu etkinlikte sizden yaşadığınız yerde gözlemlediğiniz bir çevre sorunu hakkında haber yazısı yazmanız isteniyor. Haber yazarken dikkat etmemiz gereken en önemli şeylerden biri 5N1K kuralına uymak. Yani “ne, nerede, ne zaman, nasıl, niçin, kim” sorularına cevap vermemiz gerekiyor. Ayrıca yazınıza uygun bir başlık koymayı da unutmuyoruz.
Şimdi ben size örnek bir haber yazısı yazacağım. Siz de kendi gözlemlerinizden yola çıkarak benzer bir yazı oluşturabilirsiniz.
Adım 1: Konuyu Belirleyelim ve 5N1K sorularını cevaplayalım.
- Ne?: Parktaki çöp sorunu ve çevre kirliliği.
- Nerede?: Mahallemizin gözde dinlenme alanı olan Huzur Parkı’nda.
- Ne Zaman?: Özellikle hafta sonları ve akşam saatlerinde artış gösteriyor, son aylarda ciddi boyutlara ulaştı.
- Nasıl?: Parkı kullanan bazı kişilerin yiyecek ve içecek atıklarını çöp kutularına atmak yerine bankların altına, yeşil alanlara bırakmasıyla. Rüzgarın da etkisiyle bu atıklar parkın geneline yayılıyor.
- Niçin?: Çevre bilincinin yeterince gelişmemiş olması, “nasılsa birisi toplar” düşüncesi ve belki de yeterli sayıda çöp kutusunun bulunmaması.
- Kim?: Parkı kullanan vatandaşlar, mahalle sakinleri ve temizlikten sorumlu belediye ekipleri.
Adım 2: Haber Yazımızı Oluşturalım.
Şimdi bu bilgileri kullanarak bir haber metni yazalım. Unutmayın, haber yazılarında tarafsız bir dil kullanmaya özen gösteririz.
Huzur Parkı’nda Çevre Kirliliği Alarmı!
Mahallemizin en sevilen yeşil alanlarından biri olan Huzur Parkı, son aylarda artan çevre kirliliğiyle gündeme geldi. Özellikle hafta sonları ve akşam saatlerinde yoğun olarak kullanılan parkta, bazı duyarsız vatandaşların geride bıraktığı çöpler, hem parkın doğal güzelliğine gölge düşürüyor hem de çevre sağlığını tehdit ediyor.
Gözlemlerimize göre, parkta piknik yapan veya sadece dinlenmek için gelen bazı kişiler, yiyecek ambalajlarını, plastik şişeleri ve diğer atıkları maalesef çöp kutularına atmak yerine doğrudan bankların altına ya da çimlerin üzerine bırakıyor. Rüzgarın etkisiyle bu atıklar geniş bir alana yayılarak kötü bir görüntü oluşturuyor. Bu durum, parkı temiz ve düzenli kullanmak isteyen diğer mahalle sakinleri tarafından büyük tepkiyle karşılanıyor.
Çevre gönüllüleri, bu sorunun temelinde çevre bilincinin eksikliğinin yattığını belirtiyor. “Nasılsa belediye temizler” düşüncesinin yaygın olduğunu dile getiren gönüllüler, aynı zamanda parktaki çöp kutularının sayısının ve konumlarının yetersiz olabileceğine de dikkat çekiyor. Konuyla ilgili olarak belediye yetkilileriyle görüşmelerin başladığı ve parkın temizliği konusunda yeni önlemler alınacağı öğrenildi. Mahalle sakinleri, parkın eski temiz ve huzurlu günlerine dönmesini umutla bekliyor.
Sonuç:
Yukarıdaki haber yazısı, 5N1K kuralına uygun olarak oluşturulmuş ve bir çevre sorununa dikkat çekmektedir. Siz de kendi çevrenizdeki bir sorunu bu şekilde haberleştirebilirsiniz.
YAZARI TANIYALIM
Bu bölümde bize Nail Tan adında önemli bir yazar ve halk bilimci tanıtılıyor. Burada doğrudan bir soru yok ama bu bilgiler bizim genel kültürümüzü zenginleştirdiği için çok değerli. Nail Tan’ın 1941 yılında doğduğunu ve hayatı boyunca Türk folklorunu araştıran bir sanatçı olduğunu öğreniyoruz. Folklor, bir milletin kendine özgü kültürel değerlerini, gelenek ve göreneklerini, inançlarını, masallarını, türkülerini kapsar. Yani Nail Tan, bizim kültürümüzün derinliklerine inmiş, bunları araştırmış ve dergilerde yayımlamış önemli bir isimmiş.
Ayrıca onun bazı eserlerinin isimleri de verilmiş: Atatürk ve Türk Folkloru, Çocuklarımıza Folklor Hazinelerinden Seçmeler, Acaba Biraz Maviniz Biraz Yeşiliniz Var mı?, Sepetçioğlu Osman Efe… Bu eser isimleri bile onun ne kadar geniş bir alanda çalıştığını gösteriyor, değil mi?
Sonuç:
Nail Tan, Türk folklorunu araştıran ve bu alanda önemli eserler veren bir halk bilimci ve şairdir.
SONRAKİ DERSE HAZIRLIK
Şimdi de bir sonraki Türkçe dersimize nasıl hazırlanacağımızı anlatan üç tane görevimiz var. Bunlar bize hem gözlem yapma becerimizi geliştirecek hem de çevreye karşı duyarlılığımızı artıracak harika görevler.
Adım 1: İlk görevi anlayalım ve yapalım.
a) “Yaşadığınız doğal ortamı gözlemleyiniz. Edindiğiniz izlenimleri paylaşmak üzere hazırlık yapınız.”
Bu görevde sizden yaşadığınız yerdeki doğal çevreyi dikkatlice gözlemlemeniz isteniyor. Mesela evinizin etrafındaki ağaçları, çiçekleri, parkları, belki bir dereyi ya da tepeleri inceleyebilirsiniz. Hangi renkler var? Hangi sesleri duyuyorsunuz? Hava nasıl kokuyor? Bu ortamda kendinizi nasıl hissediyorsunuz? Gözlemlediklerinizi bir deftere not alabilir, hatta küçük çizimler yapabilirsiniz. Bunları derste arkadaşlarınızla paylaşmak için hazırlık yapın.
Adım 2: İkinci görevi anlayalım ve yapalım.
b) “Çevrenizde yaşayan canlıları gözlemleyiniz. Onların yaşamalarına engel olan neler var? Araştırınız.”
Bu görevde ise çevrenizdeki hayvanlara ve bitkilere odaklanacağız. Kuşlar, kediler, köpekler, böcekler, ağaçlar, çiçekler… Onları gözlemleyin. Nasıl yaşıyorlar? Neler yiyorlar? Nerede barınıyorlar? Peki, onların yaşamlarını zorlaştıran şeyler var mı? Örneğin, kirli bir dere, atıklar, çok fazla gürültü, bilinçsizce kesilen ağaçlar… Bunları düşünün ve araştırın. Belki ailenizle veya öğretmenlerinizle konuşarak bilgi edinebilirsiniz.
Adım 3: Üçüncü görevi anlayalım ve yapalım.
c) “Çevrenizde nesli tükenmek üzere olan hayvan ya da bitki var mıdır? Araştırınız.”
Bu görev biraz daha derinlemesine bir araştırma gerektiriyor. Nesli tükenmek üzere olan canlılar, dünyada sayıları çok az kalmış ve yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olan türlerdir. Ülkemizde ve özellikle sizin yaşadığınız bölgede böyle hayvanlar veya bitkiler var mı? İnternetten, kitaplardan veya belgesellerden araştırabilirsiniz. Örneğin, Akdeniz fokları, kelaynak kuşları, kardelen çiçeği gibi türler aklınıza gelebilir. Bu canlıların neden tehlike altında olduğunu ve onları korumak için neler yapıldığını öğrenmek çok önemli.
Sonuç:
Bir sonraki derse hazırlanmak için doğal ortamımızı ve canlıları gözlemleyecek, onların yaşamlarını etkileyen faktörleri araştıracak ve nesli tükenmek üzere olan canlılar hakkında bilgi edineceğiz. Bu görevler sayesinde hem gözlem yeteneğimiz gelişecek hem de çevre bilincimiz artacak.