Soru 2: Özdeş kaplarda bulunan eşit miktardaki sıvıların özdeş ısı kaynakları ile ısıtılması sonucu aşağıda verilen grafikler oluşmuştur. Buna göre aşağıdaki yay ayraçların içine, cümlelerde verilen bilgiler doğru ise “D”, yanlış ise “Y” yazalım.
a. ( ) Maddelerin kaynama noktası farklıdır.
b. ( ) B maddesi sudur.
c. ( ) Kaynama noktası en düşük olan A maddesidir.
ç. ( ) Kaynama noktaları arasında B = C > A ilişkisi vardır.
Merhaba sevgili öğrencim! Önündeki bu Fen Bilimleri sorusunu birlikte inceleyelim ve adım adım çözelim. Bu soruda bizden ısıtılan sıvıların sıcaklık-zaman grafiklerini yorumlamamız isteniyor. Grafiklerde sıcaklığın sabit kaldığı (çizginin düzleştiği) değer, o sıvının kaynama noktasıdır. Hadi başlayalım!
Adım 1: Grafiklerdeki Kaynama Noktalarını Belirleyelim
Grafikleri dikkatlice incelediğimizde, sıcaklığın yükselip belli bir noktada sabitlendiğini görüyoruz. Bu sabitlenen değerler kaynama noktalarıdır.
- A sıvısının grafiği: Sıcaklık 20°C’den başlamış ve 78°C‘de sabit kalmış. Demek ki A maddesinin kaynama noktası 78°C‘dir.
- B sıvısının grafiği: Sıcaklık 30°C’den başlamış ve 100°C‘de sabit kalmış. Demek ki B maddesinin kaynama noktası 100°C‘dir.
- C sıvısının grafiği: Sıcaklık 30°C’den başlamış ve 56°C‘de sabit kalmış. Demek ki C maddesinin kaynama noktası 56°C‘dir.
Adım 2: a Seçeneğini Değerlendirelim
İfade: “Maddelerin kaynama noktası farklıdır.”
Bulduğumuz değerlere bakalım: A=78°C, B=100°C, C=56°C. Gördüğün gibi üç değer de birbirinden farklıdır. Bu yüzden bu ifade Doğrudur.
Adım 3: b Seçeneğini Değerlendirelim
İfade: “B maddesi sudur.”
Saf suyun deniz seviyesindeki kaynama noktası 100°C‘dir. B maddesinin grafiğine baktığımızda kaynama noktasının 100°C olduğunu görüyoruz. Bu nedenle B maddesinin su olması muhtemeldir. Bu ifade Doğrudur.
Adım 4: c Seçeneğini Değerlendirelim
İfade: “Kaynama noktası en düşük olan A maddesidir.”
Hadi sayıları karşılaştıralım: 100 (B) > 78 (A) > 56 (C).
En küçük sayı 56’dır, yani kaynama noktası en düşük olan madde C maddesidir. İfade A maddesi dediği için bu yanlıştır. Bu ifade Yanlıştır.
Adım 5: ç Seçeneğini Değerlendirelim
İfade: “Kaynama noktaları arasında B = C > A ilişkisi vardır.”
Az önce yaptığımız sıralamayı hatırlayalım: B (100°C) en büyük, sonra A (78°C), en küçük ise C (56°C).
Doğru sıralama: B > A > C şeklinde olmalıdır. Verilen ilişkide B ve C’nin eşit olduğu söylenmiş, bu hatalıdır. Bu ifade Yanlıştır.
Sonuçlar:
a. ( D ) Maddelerin kaynama noktası farklıdır.
b. ( D ) B maddesi sudur.
c. ( Y ) Kaynama noktası en düşük olan A maddesidir.
ç. ( Y ) Kaynama noktaları arasında B = C > A ilişkisi vardır.