Merhaba sevgili öğrencilerim! Bugün sizlerle Türkçe dersimizdeki bu güzel etkinlikleri beraber çözeceğiz. Unutmayın, önemli olan sadece doğru cevabı bulmak değil, aynı zamanda o cevaba nasıl ulaştığımızı anlamak ve öğrenmektir. Hazırsanız başlayalım!
9. Etkinlik
Askerler ile yaşlı kadın arasındaki konuşmalar yazıya geçirilirken konuşma çizgisinden (–) yararlanılmıştır. Metinde konuşma çizgisi olan yerleri tekrar inceleyiniz.
Hafta sonu bir arkadaşınızla karşılaştığınızı düşününüz. Birbirinize neler söylerdiniz? Bu karşılıklı konuşmayı, konuşma çizgisi kullanarak aşağıya yazınız.
Sevgili öğrenciler, bu etkinlikte bizden istenen şey, konuşma çizgisini (uzun çizgi olarak da bilinir) kullanarak bir arkadaşımızla aramızda geçen hayali bir konuşmayı yazmak. Konuşma çizgisi, bir metinde karakterlerin doğrudan söylediği sözleri belirtmek için kullanılır. Her yeni konuşmacının sözünden önce konur. Hadi, hafta sonu bir arkadaşınızla karşılaşmış gibi bir diyalog yazalım.
Çözüm:
Adım 1: Konuşmanın konusunu belirleyelim. Hafta sonu olduğu için, hafta sonu yapılanlar veya dersler hakkında konuşabiliriz. Ben, arkadaşımla hafta sonu gezisi hakkında konuşmayı seçiyorum.
Adım 2: Konuşmaya başlayacak ilk kişiyi seçelim ve onun sözünü konuşma çizgisiyle yazalım.
Adım 3: Diğer kişinin cevabını da yeni bir konuşma çizgisiyle yazalım. Bu şekilde karşılıklı konuşmayı sürdürelim.
– Merhaba Elif! Nasılsın? Hafta sonun nasıl geçti?
– Merhaba Can! Çok iyiyim, teşekkür ederim. Benim hafta sonum harika geçti. Ailemle pikniğe gittik, çok eğlendik. Senin hafta sonun nasıldı?
– Ben de iyiyim Elif. Ben de babamla balık tutmaya gittim. Çok büyük bir balık yakaladım!
– Gerçekten mi? Harika! Keşke ben de gelebilseydim.
– Bir dahaki sefere seni de çağırırız. Peki, ödevlerini bitirdin mi?
– Evet, hepsini bitirdim. Yarınki Türkçe dersine de çalıştım. Sen?
– Ben de bitirdim. Yarın okulda görüşürüz o zaman.
– Görüşürüz Can!
Bu örneği kendi konuşmalarınızla zenginleştirebilir, farklı konular hakkında da yazabilirsiniz. Önemli olan, konuşma çizgisini doğru yerde kullanmayı öğrenmek.
10. Etkinlik
Birinci etkinlikteki araştırmanızı değerlendirmek için aşağıdaki formu kullanınız.
Bu etkinlikte ise 9. etkinlikte yaptığımız çalışmayı değerlendireceğiz. Yani yazdığımız konuşmayı ne kadar iyi yaptığımızı kontrol edeceğiz. Formdaki ölçütlere göre kendimizi dürüstçe değerlendirelim. Unutmayın, kendinizi değerlendirmek, eksiklerinizi görüp daha iyisini yapmak için çok önemlidir. Bu formdaki “araştırma” kelimesi, bizim 9. etkinlikteki “konuşma yazma” görevimiz olarak düşünebiliriz. Son maddedeki “efsane” kelimesi ise belki daha önceki bir etkinlikle ilgiliydi ama biz onu “konuşma” metni olarak değerlendireceğiz.
Çözüm:
9. etkinlikte yazdığımız konuşmayı düşünerek bu formu dolduralım. Ben, yazdığım konuşmanın gayet başarılı olduğunu varsayarak tüm maddelere “EVET” cevabını vereceğim ve nedenlerini açıklayacağım.
- Araştırma konusunu doğru anladım.
EVET
Açıklama: Evet, çünkü benden istenen bir arkadaşımla konuşma çizgisi kullanarak bir diyalog yazmaktı ve ben bunu doğru bir şekilde anladım. Birbirimize neler söyleyeceğimizi düşündüm ve bir konuşma metni hazırladım.
- Araştırmamda farklı kaynaklardan yararlandım.
EVET (Bu maddeyi “yazma çalışmamda” olarak yorumlayalım.)
Açıklama: Konuşma yazarken günlük hayattaki konuşmalarımızı, arkadaşlarımızla nasıl konuştuğumuzu düşündüm. Bu da bir nevi geçmiş deneyimlerimden ve gözlemlerimden yararlanmak demektir. Ayrıca, konuşma çizgisinin nasıl kullanıldığını hatırladım.
- Elde ettiğim bilgileri açık ve anlaşılır şekilde ifade ettim.
EVET
Açıklama: Yazdığım konuşma, iki arkadaş arasındaki bir diyaloğu kolayca anlaşılabilecek bir dille aktarıyor. Kimin ne söylediği, ne hakkında konuştukları net bir şekilde belli oluyor.
- Araştırmamı resimlerle destekledim.
HAYIR (Bu etkinlikte resim kullanmadığımız için “Hayır” diyelim.)
Açıklama: Bu etkinlikte bizden bir resim çizmemiz veya resim kullanmamız istenmedi. Sadece bir konuşma metni yazmamız gerekiyordu. Bu yüzden bu maddeye “Hayır” diyorum. Ama eğer bir hikaye yazsaydım, belki resimlerle destekleyebilirdim.
- Efsaneyi yazım ve noktalama kurallarına dikkat ederek yazdım.
EVET (Buradaki “efsane” kelimesini “yazdığım konuşma” olarak düşünelim.)
Açıklama: Evet, yazdığım konuşmada cümlelere büyük harfle başladım, özel isimleri doğru yazdım ve özellikle konuşma çizgisi gibi noktalama işaretlerini doğru yerlerde kullandım. Cümle sonlarına uygun noktalama işaretlerini (soru işareti, nokta, ünlem) koymaya özen gösterdim.
Umarım bu açıklamalar, hem konuşma çizgisini daha iyi anlamanıza hem de kendi çalışmalarınızı değerlendirmenize yardımcı olmuştur. Unutmayın, her zaman daha iyisini yapmak için kendinizi değerlendirin!