Merhaba sevgili öğrencilerim! Bugün Türkçe dersimizdeki çok önemli bir etkinliği birlikte yapacağız. Bu etkinlik, kendimizi ne kadar iyi tanıdığımızı, Türkçe dersinde neler yapabildiğimizi anlamamıza yardımcı olacak bir değerlendirme formu. Hadi bakalım, her bir maddeyi dikkatlice okuyalım ve kendimize en uygun cevabı bulalım. Unutmayın, burada doğru ya da yanlış cevap yok, sadece kendinize dürüstçe bakıp ne durumda olduğunuzu işaretleyeceksiniz.
Şimdi başlayalım!
9. Bu form, kendinizi değerlendirmeniz için hazırlanmıştır. İfadeleri okuyup size uygun olan seçeneği işaretleyiniz.
Bu bölümdeki her bir ifadeyi tek tek inceleyeceğiz ve sizin için ne anlama geldiğini konuşacağız. Sonra da, o ifadeye göre kendinizi nasıl değerlendireceğinize dair küçük bir örnek vereceğim. Ama unutmayın, siz kendi durumunuza göre işaretleyeceksiniz, benim verdiğim örnek sadece bir yol gösterme.
- İfadeler: Dinlediklerimin ana fikrini ya da ana duygusunu belirleyebilirim.
Adım 1: Bu ifade ne demek?
Bu ifade, bir arkadaşınızın size anlattığı bir hikâyede, öğretmenin derste okuduğu bir metinde ya da izlediğiniz bir belgeseldeki en önemli düşünceyi, yani ana fikri veya size hissettirdiği en güçlü duyguyu, yani ana duyguyu anlayıp anlayamadığınızı soruyor. Mesela bir masal dinlediniz, o masalın bize vermek istediği en önemli ders neydi veya o masal size ne hissettirdi? Mutluluk mu, üzüntü mü, cesaret mi?
Adım 2: Nasıl cevap vermeliyim?
- Evet: Eğer dinlediğiniz her şeyin ana fikrini veya ana duygusunu genellikle kolayca bulabiliyorsanız ‘Evet’ işaretlemelisiniz.
- Bazen: Eğer bazen bulabiliyor, bazen zorlanıyorsanız ‘Bazen’ işaretlemelisiniz.
- Hayır: Eğer bu konuda çok zorlanıyor ve genellikle bulamıyorsanız ‘Hayır’ işaretlemelisiniz.
Örnek Cevap: Ben genellikle dinlediğim şeylerin ne anlatmak istediğini, yani ana fikrini ve bana ne hissettirdiğini, yani ana duygusunu anlayabiliyorum. Bu yüzden ben buraya Evet işaretlerdim.
—
- İfadeler: Dinlediklerime farklı başlıklar önerebilirim.
Adım 1: Bu ifade ne demek?
Bu ifade, bir hikâye dinledikten sonra, o hikâyenin içeriğine uygun, ilgi çekici ve farklı bir isim düşünebilme becerinizle ilgili. Mesela, “Kırmızı Başlıklı Kız” masalını dinlediniz. Sizce bu masalın başka hangi adı olabilirdi? Belki “Kurtla Konuşan Kız” ya da “Büyükanneye Giden Yol” gibi. Yani, ana fikri yansıtan ama farklı ve yaratıcı bir başlık bulabiliyor musunuz?
Adım 2: Nasıl cevap vermeliyim?
- Evet: Eğer dinlediğiniz her şeye kolayca yeni ve güzel başlıklar bulabiliyorsanız ‘Evet’ işaretlemelisiniz.
- Bazen: Eğer bazen aklınıza güzel başlıklar geliyor, bazen gelmiyorsa ‘Bazen’ işaretlemelisiniz.
- Hayır: Eğer yeni başlık bulmakta zorlanıyor ve genellikle aklınıza bir şey gelmiyorsa ‘Hayır’ işaretlemelisiniz.
Örnek Cevap: Ben dinlediğim hikâyelere veya bilgilere farklı, ilginç başlıklar bulmayı seviyorum. Genellikle de uygun başlıklar düşünebiliyorum. Bu yüzden ben buraya Evet işaretlerdim.
—
- İfadeler: Sınıf içindeki tartışma ve konuşmalara katılırım.
Adım 1: Bu ifade ne demek?
Bu ifade, derslerde yapılan sohbetlere, arkadaşlarınızla yaptığınız grup çalışmalarına veya öğretmeninizin sorduğu sorulara cevap verip vermediğinizle ilgili. Kısacası, sınıf içinde fikirlerinizi söylemekten, soru sormaktan veya arkadaşlarınızla konuşmaktan çekinip çekinmediğinizi soruyor.
Adım 2: Nasıl cevap vermeliyim?
- Evet: Eğer sınıf içinde her zaman aktifseniz, konuşmalara katılıyorsanız ‘Evet’ işaretlemelisiniz.
- Bazen: Eğer bazen katılıyorsanız, bazen de sessiz kalmayı tercih ediyorsanız ‘Bazen’ işaretlemelisiniz.
- Hayır: Eğer genellikle sınıf içindeki konuşmalara katılmaktan çekiniyor veya hiç katılmıyorsanız ‘Hayır’ işaretlemelisiniz.
Örnek Cevap: Ben yeni şeyler öğrenmeyi ve fikirlerimi paylaşmayı çok seviyorum. Bu yüzden sınıf içi tartışmalara ve konuşmalara elimden geldiğince katılmaya çalışırım. Ben buraya Evet işaretlerdim.
—
- İfadeler: Okuma sırasında vurgu, tonlama ve telaffuza dikkat ederim.
Adım 1: Bu ifade ne demek?
Bu ifade, bir metni sesli okurken, kelimelerin doğru yerlerine vurgu yapıp yapmadığınızı (yani hangi kelimeyi daha güçlü söyleyeceğinizi), sesinizin tonunu (yüksek mi, alçak mı, heyecanlı mı, sakin mi) ayarlayıp ayarlamadığınızı ve kelimeleri doğru bir şekilde telaffuz edip etmediğinizi (yani harfleri ve heceleri doğru çıkarıp çıkarmadığınızı) soruyor. Böylece okuduğunuz metin daha anlaşılır ve güzel olur.
Adım 2: Nasıl cevap vermeliyim?
- Evet: Eğer okurken bunlara çok dikkat ediyor ve başarılı oluyorsanız ‘Evet’ işaretlemelisiniz.
- Bazen: Eğer bazen dikkat edebiliyor, bazen de unutup daha düz okuyorsanız ‘Bazen’ işaretlemelisiniz.
- Hayır: Eğer okurken bunlara genellikle dikkat etmiyorsanız veya çok zorlanıyorsanız ‘Hayır’ işaretlemelisiniz.
Örnek Cevap: Okurken hem kendimin hem de dinleyenlerin daha iyi anlaması için vurgu ve tonlamaya dikkat etmeye çalışıyorum. Kelimeleri de doğru söylemeye özen gösteririm. Bu yüzden ben buraya Evet işaretlerdim.
—
- İfadeler: Görsellerden hareketle bilmediğim kelimelerin anlamlarını tahmin edebilirim.
Adım 1: Bu ifade ne demek?
Bu ifade, bir metin okurken veya bir konuda bilgi edinirken, metnin yanındaki resimlere, fotoğraflara veya çizimlere bakarak, anlamını bilmediğiniz bir kelimenin ne anlama geldiğini tahmin edip edemediğinizi soruyor. Görseller bize ipuçları verir, değil mi?
Adım 2: Nasıl cevap vermeliyim?
- Evet: Eğer bir kelimenin anlamını bilmediğinizde hemen görsellere bakıp kolayca tahmin edebiliyorsanız ‘Evet’ işaretlemelisiniz.
- Bazen: Eğer bazen görsellerden faydalanıp tahmin edebiliyor, bazen de görseller yardımcı olmuyorsa ‘Bazen’ işaretlemelisiniz.
- Hayır: Eğer görsellerden kelime anlamı tahmin etmekte zorlanıyorsanız ‘Hayır’ işaretlemelisiniz.
Örnek Cevap: Resimler ve görseller bana hep çok yardımcı olur. Bilmediğim kelimelerin ne demek olduğunu bazen resimlere bakarak tahmin edebilirim. Bu yüzden ben buraya Bazen işaretlerdim.
—
- İfadeler: Kelimelerin eş anlamlılarını bulabilirim.
Adım 1: Bu ifade ne demek?
Bu ifade, bir kelimenin yerine kullanılabilecek, aynı anlama gelen başka bir kelimeyi (yani eş anlamlısını) bulup bulamadığınızı soruyor. Mesela ‘okul’ kelimesinin eş anlamlısı ‘mektep’, ‘öğrenci’ kelimesinin eş anlamlısı ‘talebe’ gibi. Kelime dağarcığınızın ne kadar geniş olduğunu gösterir.
Adım 2: Nasıl cevap vermeliyim?
- Evet: Eğer çoğu kelimenin eş anlamlısını biliyor veya bulabiliyorsanız ‘Evet’ işaretlemelisiniz.
- Bazen: Eğer bazı kelimelerin eş anlamlısını biliyor, bazılarını bulmakta zorlanıyorsanız ‘Bazen’ işaretlemelisiniz.
- Hayır: Eğer eş anlamlı kelime bulmakta çok zorlanıyorsanız ‘Hayır’ işaretlemelisiniz.
Örnek Cevap: Türkçe dersinde eş anlamlı kelimeleri sıkça öğreniyoruz ve ben de dikkat ediyorum. Çoğu kelimenin eş anlamlısını bulabiliyorum. Bu yüzden ben buraya Evet işaretlerdim.
—
- İfadeler: Okuduklarımı ana hatlarıyla anlatabilirim.
Adım 1: Bu ifade ne demek?
Bu ifade, bir kitap, bir hikâye veya bir makale okuduktan sonra, o metnin en önemli yerlerini, en can alıcı noktalarını kimseye bakmadan, kendi cümlelerinizle özetleyerek anlatıp anlatamadığınızı soruyor. Her detayı değil, sadece en önemli kısımları hatırlayıp aktarabilmek demektir.
Adım 2: Nasıl cevap vermeliyim?
- Evet: Eğer okuduğunuz bir metni her zaman kolayca özetleyebiliyorsanız ‘Evet’ işaretlemelisiniz.
- Bazen: Eğer bazen özetleyebiliyor, bazen de önemli kısımları kaçırıyorsanız ‘Bazen’ işaretlemelisiniz.
- Hayır: Eğer okuduğunuz bir şeyi özetlemekte çok zorlanıyorsanız ‘Hayır’ işaretlemelisiniz.
Örnek Cevap: Kitap okumayı ve okuduklarımı arkadaşlarıma anlatmayı çok seviyorum. Genellikle de en önemli yerleri kaçırmadan anlatabiliyorum. Bu yüzden ben buraya Evet işaretlerdim.
—
- İfadeler: Okuduğum metindeki hikâye unsurlarını belirleyebilirim.
Adım 1: Bu ifade ne demek?
Bu ifade, bir hikâye okuduğunuzda, o hikâyenin olmazsa olmaz parçalarını, yani hikâye unsurlarını bulup bulamadığınızı soruyor. Hikâye unsurları nelerdi hatırlayalım mı?
- Olay: Hikâyede ne yaşandı?
- Karakterler: Hikâyedeki kişiler kimlerdi?
- Yer (Mekân): Olay nerede geçti?
- Zaman: Olay ne zaman yaşandı?
Bunları bir hikâyeyi okurken kolayca bulabiliyor musunuz?
Adım 2: Nasıl cevap vermeliyim?
- Evet: Eğer her hikâyede bu unsurları kolayca bulabiliyorsanız ‘Evet’ işaretlemelisiniz.
- Bazen: Eğer bazen bulabiliyor, bazen de birini veya birkaçını kaçırıyorsanız ‘Bazen’ işaretlemelisiniz.
- Hayır: Eğer hikâye unsurlarını belirlemekte zorlanıyorsanız ‘Hayır’ işaretlemelisiniz.
Örnek Cevap: Hikâye unsurları dersini çok iyi dinlemiştim. Okuduğum her hikâyede olay, karakterler, yer ve zamanı rahatlıkla bulabiliyorum. Bu yüzden ben buraya Evet işaretlerdim.
—
- İfadeler: Harflerin yapısal özelliklerine uygun olarak şiir yazabilirim.
Adım 1: Bu ifade ne demek?
Bu ifade, bir şiir yazarken, harflerin nasıl yazılması gerektiğine dikkat edip etmediğinizi soruyor. Yani, harfleri güzel, okunaklı, doğru boyutlarda ve düzgün aralıklarla yazarak bir şiiri kağıda dökebiliyor musunuz? Şiirlerin sadece içeriği değil, yazım şekli de önemlidir. Düzgün ve estetik bir yazıyla şiir yazmak demektir.
Adım 2: Nasıl cevap vermeliyim?
- Evet: Eğer şiir yazarken harflere çok dikkat ediyor ve düzgün bir şekilde yazabiliyorsanız ‘Evet’ işaretlemelisiniz.
- Bazen: Eğer bazen dikkat edebiliyor, bazen de hızlı yazdığınız için biraz dağıtabiliyorsanız ‘Bazen’ işaretlemelisiniz.
- Hayır: Eğer harfleri düzgün yazmakta zorlanıyor ve şiir yazarken buna dikkat etmiyorsanız ‘Hayır’ işaretlemelisiniz.
Örnek Cevap: Ben şiir yazmayı ve defterime güzel yazmayı çok seviyorum. Harfleri doğru ve düzenli yazmaya özen gösteririm. Bu yüzden ben buraya Evet işaretlerdim.
—
- İfadeler: Yazdıklarımın içeriğine uygun başlık belirleyebilirim.
Adım 1: Bu ifade ne demek?
Bu ifade, bir yazı (bir hikâye, bir kompozisyon, bir mektup vb.) yazdıktan sonra, o yazının tamamını en iyi şekilde anlatan, okuyucunun ilgisini çekecek ve içeriği doğru yansıtan bir isim (başlık) bulup bulamadığınızı soruyor. Başlık, yazının aynası gibidir, değil mi?
Adım 2: Nasıl cevap vermeliyim?
- Evet: Eğer yazdığınız her şeye kolayca uygun ve güzel başlıklar bulabiliyorsanız ‘Evet’ işaretlemelisiniz.
- Bazen: Eğer bazen güzel başlıklar geliyor, bazen de başlık bulmakta zorlanıyorsanız ‘Bazen’ işaretlemelisiniz.
- Hayır: Eğer yazdıklarınıza başlık bulmakta çok zorlanıyorsanız ‘Hayır’ işaretlemelisiniz.
Örnek Cevap: Bir yazı yazdıktan sonra ona en uygun başlığı düşünmek bana keyif verir. Genellikle de yazdığım şeyin konusunu en iyi anlatan başlığı bulabiliyorum. Bu yüzden ben buraya Evet işaretlerdim.
—
- İfadeler: Büyük harfleri ve noktalama işaretlerini uygun yerlerde kullanabilirim.
Adım 1: Bu ifade ne demek?
Bu ifade, yazı yazarken Türkçenin yazım kurallarına ne kadar dikkat ettiğinizi soruyor. Cümle başlangıcında, özel isimlerde büyük harf kullanmayı; cümle sonlarında nokta, soru işareti, ünlem gibi noktalama işaretlerini doğru yerlerde kullanmayı biliyor ve uyguluyor musunuz? Bu kurallar, yazılarımızın anlaşılır olması için çok önemlidir.
Adım 2: Nasıl cevap vermeliyim?
- Evet: Eğer büyük harf ve noktalama işaretlerini her zaman doğru kullanıyorsanız ‘Evet’ işaretlemelisiniz.
- Bazen: Eğer bazen doğru kullanıyor, bazen de unutuyorsanız ‘Bazen’ işaretlemelisiniz.
- Hayır: Eğer bu kuralları uygulamakta çok zorlanıyorsanız ‘Hayır’ işaretlemelisiniz.
Örnek Cevap: Yazım kuralları, özellikle büyük harfler ve noktalama işaretleri benim için çok önemli. Ödevlerimi yaparken ve yazı yazarken bunlara özellikle dikkat ederim. Bu yüzden ben buraya Evet işaretlerdim.
İşte bu kadar sevgili öğrencilerim! Bu değerlendirme formu sayesinde kendinizi daha iyi tanımış oldunuz. Hangi konularda çok iyi olduğunuzu, hangi konularda ise biraz daha çalışmanız gerektiğini görmüşsünüzdür. Unutmayın, önemli olan kendinizi sürekli geliştirmektir. Hepinize başarılar dilerim!