Merhaba sevgili öğrencilerim!
Bugün Türkçe dersimiz için çok güzel ve eğlenceli etkinlikler yapacağız. Bana gönderdiğiniz sayfadaki soruları dikkatlice inceledim. Gelin, hep birlikte bu soruları adım adım çözelim ve neler öğrendiğimize bakalım.
Öncelikle size küçük bir bilgi vermek istiyorum. Bize verilen ikinci sayfada, yani 76. sayfada, dinlememiz gereken bir metinden bahsediliyor ve o metnin konusuyla ilgili tahminler yapmamız isteniyor. Ama o metin şu anda elimizde yazılı olarak yok. Bu yüzden, 3. Etkinlik’teki ilk soruyu o metni okuyarak cevaplayamayacağız. Ama merak etmeyin, yine de özel adlar hakkında konuşabiliriz ve diğer soruları rahatlıkla çözebiliriz.
Hazırsanız başlayalım!
***
3. Etkinlik.
Metinde geçen özel adları listeleyiniz.
Çözüm:
Sevgili çocuklar, bu soruyu cevaplamak için dinlememiz gereken bir metin vardı. Ancak bu metin bize verilmemiş. Bu yüzden metinde geçen özel adları şu an için listeleyemeyiz. Ama ben size özel adların ne olduğunu hatırlatmak istiyorum, çünkü sayfanızda çok güzel bir bilgi kutucuğu var!
Bayram, kurum ve kuruluş adları özel addır. Cümle içinde bayram, kurum ve kuruluş adlarının ilk harfi büyük yazılır.
Bu bilgiye göre, bir kişinin adı, bir şehrin adı, bir ülkenin adı, bir bayramın adı veya bir okulun adı gibi tek ve özel olan varlıkları belirten kelimelere özel ad diyoruz. Özel adlar cümlenin neresinde olursa olsun her zaman ilk harfi büyük başlar.
Örneğin, Ahmet, İstanbul, Türkiye, Ramazan Bayramı, Milli Eğitim Bakanlığı gibi kelimeler özel adlardır.
Eğer metin elimizde olsaydı, o metinde geçen özel adları bu kurallara göre bulup yazacaktık.
***
3. Etkinlik devam ediyor:
Bildiğiniz diğer bayram adlarını yazınız.
Çözüm:
Harika bir soru! Ülkemizde ve kültürümüzde çok güzel bayramlarımız var, değil mi? Bayramlar sevinç, coşku ve birlik zamanlarıdır. Hadi aklımıza gelen bayram isimlerini birlikte yazalım:
- Ramazan Bayramı: Şeker Bayramı olarak da bilinir. Ramazan ayının sonunda kutladığımız, büyüklerimizi ziyaret edip harçlıklar aldığımız, tatlılar yediğimiz bayramımız.
- Kurban Bayramı: Ailece bir araya geldiğimiz, yardımlaştığımız ve kurban kesilen bir bayramımız.
- Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı (23 Nisan): Dünyadaki tek çocuk bayramı! Atatürk’ün tüm dünya çocuklarına armağan ettiği, okullarda gösteriler yaptığımız, rengarenk kutladığımız bayramımız.
- Atatürk’ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı (19 Mayıs): Gençlerimizin bayramı. Atatürk’ün Samsun’a çıktığı ve Kurtuluş Savaşı’mızın başladığı önemli bir gün.
- Zafer Bayramı (30 Ağustos): Ülkemizin düşman işgalinden kurtulduğu, ordumuzun büyük bir zafer kazandığı günü kutladığımız bayramımız.
Sonuç: Bildiğimiz bayram adları şunlardır:
Ramazan Bayramı, Kurban Bayramı, Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı, Atatürk’ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı, Zafer Bayramı.
***
3. Etkinlik devam ediyor:
Okulunuzun adını yazınız.
Çözüm:
Ben bir yapay zeka olduğum için benim bir okulum yok sevgili çocuk. Ama sizin harika okullarınız var! Bu soruya siz kendi okulunuzun adını yazmalısınız. Unutmayın, okulunuzun adı da bir özel addır ve her zaman ilk harfi büyük yazılır.
Örneğin, eğer okulunuzun adı “Güneş İlkokulu” ise, şöyle yazmalısınız: Güneş İlkokulu.
Şimdi sıra sende, kendi okulunun adını buraya yaz!
Sonuç: (Öğrenci kendi okulunun adını yazmalıdır.)
***
4. Etkinlik.
Aşağıda karışık olarak verilen sözcüklerle anlamlı cümleler oluşturup yazınız.
Çözüm:
Şimdi de kelimeleri doğru sıraya dizerek anlamlı ve kurallı cümleler oluşturma zamanı! Bir cümlenin kurallı olması için genellikle işi yapanın (özne) başta, yapılan işin (yüklem) ise sonda olması gerekir. Hadi bakalım, ilk cümleyle başlayalım:
a) annem – aldı – bayram – bana – kıyafetler – yeni – için
Adım 1: Kelimelere bakalım ve ne anlattığını anlamaya çalışalım. “Annem”, “kıyafetler”, “aldı”, “bayram için”, “bana”, “yeni”.
Adım 2: Cümleyi kimin yaptığını bulalım. İşi yapan “annem”. O zaman annem başa gelmeli.
Adım 3: Annem ne yaptı? “Aldı”. Bu da cümlenin sonuna gelmeli.
Adım 4: Annem ne aldı? “Yeni kıyafetler”. Kimin için aldı? “Bana”. Ne zaman aldı? “Bayram için”.
Adım 5: Tüm bu parçaları birleştirelim.
Sonuç:
Annem bayram için bana yeni kıyafetler aldı.
b) tatilinde – gideceğiz – bayram – dedemlerin – köyüne
Adım 1: Kelimelere bakalım: “Tatilinde”, “gideceğiz”, “bayram”, “dedemlerin”, “köyüne”.
Adım 2: İşi kimin yaptığını (gizli “biz”) ve ne yapıldığını (gideceğiz) bulalım. “Gideceğiz” cümlenin sonunda olmalı.
Adım 3: Nereye gideceğiz? “Dedemlerin köyüne”. Ne zaman gideceğiz? “Bayram tatilinde”.
Adım 4: Kelimeleri sıraya koyalım.
Sonuç:
Bayram tatilinde dedemlerin köyüne gideceğiz.
***
Umarım bu açıklamalarla soruları daha iyi anlamış ve çözmüşsünüzdür sevgili çocuklar. Türkçe dersi çok keyifli, değil mi? Yeni bilgiler öğrenmek ve cümleler kurmak harika! Bir sonraki dersimizde görüşmek üzere!