Merhaba sevgili öğrencim!
Bugün seninle birlikte gönderdiğin soruları adım adım çözeceğiz. Unutma, Türkçe dersinde en önemli şeylerden biri okuduğunu anlamak ve doğru cevaplar verebilmektir. Hadi bakalım, sorulara birlikte göz atalım!
4. Etkinlik:
Aşağıdaki soruları metne göre cevaplayınız.
Sevgili öğrencim, bu etkinliğin sorularını cevaplayabilmemiz için bir metne ihtiyacımız var. Görselde bu metin olmadığı için soruları tam olarak cevaplayamıyorum. Ama ben sana yine de soruları tek tek yazıp, bu soruları cevaplamak için neye dikkat etmen gerektiğini anlatacağım. Metni okuduğunda bu ipuçları sana çok yardımcı olacaktır.
Çözüm:
Öncelikle şunu belirtmek isterim ki, bu soruları doğru bir şekilde cevaplayabilmek için bize verilen “Kuş Çocuk” adlı metni okumamız gerekiyor. Metin görselde yer almadığı için, bu soruların cevaplarını metinden bulamıyorum. Ancak sen metni okuduğunda aşağıdaki adımları izleyerek kolayca cevapları bulabilirsin:
Adım 1: Her bir soruyu dikkatlice oku ve ne istediğini anla.
Adım 2: Metni baştan sona dikkatlice oku. Okurken önemli yerlerin altını çizebilirsin.
Adım 3: Sorularla ilgili bilgileri metinde bulmaya çalış. Bazen cevaplar doğrudan metinde yazar, bazen de birkaç cümleyi birleştirerek cevabı oluşturman gerekir.
Adım 4: Cevaplarını kendi cümlelerinle, açık ve anlaşılır bir şekilde yaz.
Şimdi soruları tek tek inceleyelim:
Bu soruyu cevaplamak için metinde çocuğun üzüldüğü durumları veya olayları anlatan yerleri bulmalısın. Belki bir arkadaşının yaptığı bir şey, belki bir olumsuzluk onu üzmüştür. Metni dikkatli okuyunca cevabı bulacaksın.
Metinde çocuğun hayallerini, gelecekle ilgili düşüncelerini anlatan kısımlara bakmalısın. Genellikle “Ben … olmak istiyorum” gibi ifadelerle bu bilgiye ulaşabilirsin.
Bu soru için metinde çocuğun annesiyle ilgili düşüncelerini, annesini diğer yetişkinlerle karşılaştırdığı yerleri bulmalısın. Annesini özel kılan veya diğerlerinden ayıran ne gibi özellikler olduğunu dikkatlice oku.
Bu sorunun cevabı metinde geçen bir olayı anlatıyor. Kurabiye yapma sahnesini bulup, o anda çocuğun ve ablasının neler yaptığını dikkatlice okumalısın.
Metinde çocuğun minik kuşla konuşmalarına veya ona sorduğu sorulara odaklanmalısın. Hangi konular hakkında merakları olduğunu, kuşa neler sorduğunu bu kısımlardan öğrenebilirsin.
Bu soru, minik kuşun çocuğa verdiği öğütleri veya önerileri soruyor. Metinde kuşun çocuğa rehberlik ettiği, ona yol gösterdiği yerleri dikkatlice okumalısın.
Bu soru kişisel bir soru. Yani cevabı metinde değil, senin kendi düşüncelerinde. Metindeki “Kuş Çocuk”un özelliklerini düşüneceksin. Sonra da “Ben de kendimi ona benzetiyor muyum?” diye kendine soracaksın. Eğer benzetiyorsan nedenini, benzetmiyorsan yine nedenini açıkça yazmalısın. Mesela, “Ben kendimi bir kuş çocuk olarak görüyorum çünkü özgür olmayı ve hayal kurmayı çok seviyorum.” gibi bir cevap verebilirsin. Ya da “Hayır, kendimi bir kuş çocuk olarak görmüyorum çünkü…” diye başlayabilirsin.
5. Etkinlik:
Aşağıdaki yazma alanına metindeki çocuğun ve kendinizin özelliklerini yazınız.
Çözüm:
Sevgili öğrencim, yine bu etkinlik için de “Kuş Çocuk” metnine ihtiyacımız var. Metin olmadığı için “Kuş çocuğun özellikleri” kısmını dolduramıyorum. Ama sen metni okuduğunda, çocuğun dış görünüşüyle ilgili olmasa da, karakteriyle ilgili özellikleri (mesela hayalperest mi, meraklı mı, üzgün mü, mutlu mu vb.) bulup buraya yazmalısın.
Şimdi “Benim özelliklerim” kısmını nasıl dolduracağını anlatayım:
Adım 1: Önce “Kuş çocuğun özellikleri” kısmını, metni okuyarak doldurmalısın.
Adım 2: Sonra sıra sana geliyor! Kendini düşün. Sen nasıl birisin? Neleri seversin, neleri sevmezsin? Hangi özelliklerin var? Mesela, “Ben çok meraklıyım.”, “Kitap okumayı çok severim.”, “Arkadaşlarımla oynamaktan hoşlanırım.”, “Bazen biraz utangaç olabilirim.” gibi özelliklerini buraya yazmalısın.
İşte sana örnek olarak nasıl doldurman gerektiğini göstereyim:
Kuş çocuğun özellikleri
(Metin olmadığı için burayı dolduramıyorum.)
- Hayalperest (Belki de öyledir, metni okuyunca anlayacağız.)
- Meraklı
- Özgürlüğüne düşkün
Benim özelliklerim
- Kitap okumayı çok severim.
- Yeni şeyler öğrenmeye hevesliyim.
- Arkadaş canlısıyım.
- Bazen biraz yaramazlık yaparım.
- Hayvanları çok severim.
6. Etkinlik:
Yazılışları farklı, anlamları aynı olan kelimelere eş anlamlı kelimeler dediğimizi hatırlayınız. Türkçemizde çok sayıda eş anlamlı kelime bulunmaktadır. Bu da dilimizin ne kadar zengin olduğunu gösterir.
a. Metinden alınan aşağıdaki cümlelerdeki altı çizili kelimeleri yanda verilen eş anlamlılarıyla eşleştiriniz.
Çözüm:
Bu kısımda altı çizili kelimelerin anlamdaşlarını (eş anlamlılarını) bulup doğru olanla eşleştireceğiz. Hadi bakalım, dikkatlice yapalım:
- Herkes yürür ya da koşar ama ben kalbimle uçmak istiyorum.
- Yine de o da büyüklerin dünyasındaki kurallar yüzünden.
- Mesela o sokakta, markette, çarşıda, iki insandan daha fazla kişinin bulunduğu her yerde kızan teyzeler, amcalar küçükken de hep böyleler miymiş?
- Yoksa bir zamanlar nasıl cıvıl cıvıl uçmak istediğini unutabilir mi insan?
Burada “kalbimle” kelimesinin eş anlamlısı “yürek” kelimesidir. İkisi de aynı duygusal anlamı taşır.
Sonuç: kalbimle eşittir yürek
“Kurallar” kelimesinin eş anlamlısı “kaide”dir. Her ikisi de yapılması gereken, uyulması gereken şeyler anlamına gelir.
Sonuç: kurallar eşittir kaide
“Kişinin” kelimesinin eş anlamlısı “şahıs”tır. İkisi de insan anlamına gelir.
Sonuç: kişinin eşittir şahıs
“Zamanlar” kelimesinin eş anlamlısı “vakit”tir. İkisi de belirli bir süre veya an anlamına gelir.
Sonuç: zamanlar eşittir vakit
b. Metinde geçen diğer eş anlamlı kelimeleri belirleyiniz. Bu kelimelerin eş anlamlılarını birer cümlede sözlü olarak kullanınız.
Çözüm:
Sevgili öğrencim, bu kısım için de maalesef “Kuş Çocuk” metnine ihtiyacımız var. Metin görselde olmadığı için, metinde geçen başka eş anlamlı kelimeler bulamıyorum.
Ama eğer metin elimizde olsaydı, şöyle yapacaktık:
Adım 1: Metni baştan sona dikkatlice okuyacaktık.
Adım 2: Okurken, eş anlamlı olabilecek kelimelere dikkat edecektik. Mesela, “öğrenci” kelimesini görseydik, onun eş anlamlısının “talebe” olduğunu düşünecektik.
Adım 3: Bulduğumuz eş anlamlı kelimeleri ve onların anlamdaşlarını defterimize yazacaktık.
Adım 4: Sonra da bu eş anlamlı kelimeleri cümle içinde kullanacaktık. Mesela, “okul” kelimesinin eş anlamlısı “mektep”tir. “Okulda yeni bilgiler öğreniyoruz.” yerine “Mektepte yeni bilgiler öğreniyoruz.” diyebilirdik.
Şimdi sana bir örnek vereyim, sanki metinde “ev” kelimesi geçiyormuş gibi düşünelim:
- Metinde geçen kelime: ev
- Eş anlamlısı: konut
- Cümlede kullanımı: “Yeni konutları çok modern görünüyor.”
Umarım bu açıklamalar sana yardımcı olmuştur. Metni bulduğunda, bu etkinlikleri kolayca tamamlayabilirsin. Başarılar dilerim!