4. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Koza Yayınları Sayfa 87
Merhaba sevgili öğrencim,
Bugün seninle çok önemli bir beceri olan not alma konusundaki etkinlikleri inceleyeceğiz. Görseldeki soruları adım adım çözelim ve not alırken nelere dikkat etmemiz gerektiğini öğrenelim.
1. Etkinlik: Metin Okuma ve Not Alma
Bu etkinlikte bizden istenen, bir metni okurken önemli yerlerin altını çizmek veya önemli bulduğumuz bilgileri kendi cümlelerimizle bir yere yazmak. Buna not almak diyoruz. Not almak, bir konuyu daha iyi anlamamıza ve sonradan kolayca hatırlamamıza yardımcı olur.
Görselde bize not almamız için özel bir metin verilmemiş, ama varsayalım ki elimizde bir metin var. Hatta görselin sağ tarafındaki sarı kutucuktaki “Not Nedir?” yazısını bir metin olarak kabul edelim ve o metinden not alacakmışız gibi düşünelim. Ne yapardık? Adım adım inceleyelim:
-
Adım 1: Metni Anlayarak Oku
Önce metni dikkatlice ve anlayarak okurdun. İlk okuyuşta metnin genel olarak ne anlattığını, yani ana fikrini anlamaya çalışırdın.
Örnek Metin (Görseldeki sarı kutucuk):
Bir konu hakkında ileride hatırlanması amacıyla tutulan kısa yazılara not denir. İhtiyaç duyduğunuz birçok alanda not alabilirsiniz. Not alırken hatırlamanızı kolaylaştıracak anahtar kelimeler kullanabilirsiniz. Kullanılmayan defter ya da da boş sayfaları kullanarak kendiniz de bir not defteri yapabilirsiniz.
-
Adım 2: Önemli Yerleri Belirle
Metni ikinci kez okurken, metindeki en önemli bilgilerin, ana fikirlerin geçtiği cümleleri veya kelime gruplarını bulurdun. Bunlar, metnin bize vermek istediği ana mesajlardır. Örneğin, yukarıdaki metinde “kısa yazılar”, “hatırlama”, “anahtar kelimeler”, “not defteri” gibi kelimeler önemli olabilir.
-
Adım 3: Kendi Cümlelerinle Not Al
Bulduğun bu önemli yerleri, sanki bir arkadaşına anlatıyormuş gibi, kendi kelimelerinle kısa ve öz bir şekilde yazardın. Uzun uzun cümleler kurmak yerine, sadece anahtar kelimeler veya kısa cümleler kullanmaya özen gösterirdin. Unutma, notlar senin için birer hatırlatıcıdır.
Örnek Notlar (Görseldeki sarı kutucuktaki metinden):
-
Not: Hatırlamak için kısa yazılar.
-
Birçok konuda not alınabilir.
-
Anahtar kelimeler, notları akılda tutmayı kolaylaştırır.
-
Eski defterler not defteri olabilir.
-
-
Adım 4: Arkadaşlarınla Paylaş
Aldığın notları arkadaşlarına okurdun. Onlar da kendi notlarını sana okurdu. Böylece kimin hangi bilgiyi daha önemli bulduğunu karşılaştırırdınız. Belki senin gözünden kaçan önemli bir bilgiyi arkadaşın yakalamıştır, ya da tam tersi. Bu, hem öğrenmeni pekiştirir hem de farklı bakış açıları kazanmanı sağlar.
2. Etkinlik: Notlarını Değerlendirme
Şimdi gelelim bu etkinliğin ikinci kısmına. Birinci etkinlikte aldığımız notları, görseldeki tabloda verilen ölçütlere göre değerlendireceğiz. Yani, “Not alırken nelere dikkat ettim, neleri iyi yaptım, neleri daha iyi yapabilirim?” diye düşüneceğiz.
Görseldeki tablo bize not alma alışkanlıklarımızı sorgulamamız için bazı ölçütler sunuyor. Bu ölçütler şunlar:
- Not alırken kısa cümleler kullandım.
- Zamanı iyi değerlendirdim.
- Metni dikkatli bir şekilde okudum.
- Metnin ana fikrini notlarımda belirttim.
- Hatırlamamı kolaylaştıracak anahtar kelimeler kullandım.
- Aldığım notlar metni anlamamı kolaylaştırdı.
- Not alırken hızlı ama okunaklı yazdım.
Diyelim ki ben yukarıdaki sarı kutucuktaki metinden notlarımı aldım ve şimdi bu ölçütlere göre kendimi değerlendiriyorum. Bazılarına “Evet” dedim, bazılarına ise “Hayır”. Önemli olan, “Hayır” dediğim yerleri nasıl düzeltebileceğimi öğrenmek.
Benim varsayımsal değerlendirmemde “Hayır” dediğim maddeler şunlar olsun:
- Zamanı iyi değerlendiremedim.
- Hatırlamamı kolaylaştıracak anahtar kelimeler kullanamadım.
- Not alırken hızlı ama okunaklı yazamadım.
Şimdi bu “Hayır”ları “Evet”e çevirmek için neler yapabiliriz, adım adım inceleyelim:
“Hayır”larınızı “Evet”e Çevirmek İçin Yapmanız Gerekenler:
-
Ölçüt: Zamanı iyi değerlendirdim.
Eğer bu maddeye “Hayır” dediysen:
Demek ki not alırken ya çok yavaş davrandın ya da gereksiz şeylere çok zaman harcadın. Bir dahaki sefere:
-
Metni ilk okurken önemli yerlerin altını kurşun kalemle hafifçe çizebilirsin. Bu, ikinci okumada sana zaman kazandırır ve neye odaklanacağını gösterir.
-
Not almadan önce metnin ana fikrini iyice anladığından emin ol. Böylece neyin önemli olup olmadığını daha hızlı fark edersin ve sadece gerekli bilgileri not alırsın.
-
Kendine bir zaman sınırı koyabilirsin. Örneğin, “Bu metinden not almak için 10 dakikam var.” diyebilirsin. Bu seni daha hızlı olmaya teşvik eder ve zamanını daha verimli kullanırsın.
-
-
Ölçüt: Hatırlamamı kolaylaştıracak anahtar kelimeler kullandım.
Eğer bu maddeye “Hayır” dediysen:
Notların belki biraz uzun cümlelerden oluşuyor veya metindeki kelimelerin aynısını kullanmışsın. Oysa notlar, sana bir şeyi hatırlatacak “ipuçları” gibidir. Bir dahaki sefere:
-
Her cümleyi yazmak yerine, o cümlenin anahtar kelimesini veya en önemli kelime grubunu yazmaya çalış. Mesela, “Not almak, bilgileri sonradan hatırlamak için kısa yazılar yazmaktır.” yerine sadece “Not = kısa yazı, hatırlama.” yazabilirsin.
-
Kendi anladığın dilde, kısaltmalar veya semboller kullanabilirsin. Mesela “önemli” yerine “önemli!” veya “dikkat” yerine “!” gibi işaretler kullanabilirsin.
-
Notlarını renkli kalemlerle düzenleyerek, farklı konuları farklı renklerle belirtebilirsin. Bu da anahtar kelimeleri daha belirgin yapar ve notlarını daha çekici hale getirir.
-
-
Ölçüt: Not alırken hızlı ama okunaklı yazdım.
Eğer bu maddeye “Hayır” dediysen:
Bu çok önemli bir nokta! Notları hızlı alırken yazın okunaksız olursa, sonradan o notları anlamakta ve hatırlamakta çok zorlanırsın. Eğer yavaş yazdıysan da zaman kaybedersin. Bu durumu düzeltmek için:
-
Not alıştırmaları yapabilirsin. Kısa bir metni oku ve belirli bir sürede önemli yerlerini not almaya çalış. Bu, hem hızını hem de yazının kalitesini artırır.
-
Yazını güzelleştirmek için değil, anlaşılır olması için çabala. Her harfi süslü yazmak yerine, düzgün ve birbirine karışmayan harfler kullanmaya özen göster.
-
Bol bol pratik yapmak, hem hızını artırır hem de yazının daha okunaklı olmasını sağlar. Ne kadar çok not alırsan, o kadar kolaylaşır.
-
Sevgili öğrencim, not almak hem derslerinde hem de günlük hayatında çok işine yarayacak önemli bir beceridir. Bu ipuçlarını kullanarak not alma yeteneğini daha da geliştirebilirsin. Unutma, her pratikle daha iyi olacaksın ve notların sana derslerinde çok yardımcı olacak!