Merhaba sevgili öğrencilerim, ben 7. sınıf Türkçe öğretmeniniz. Şimdi hep birlikte, size gönderilen görseldeki soruları adım adım, dikkatlice inceleyelim ve doğru cevapları bulalım. Hazır mısınız? Başlayalım!
1. Nasreddin Hoca’nın arkadaşı Hoca’ya niçin ciğer tarifi vermiştir? Açıklayınız.
Sevgili çocuklar, bu soruyu cevaplamak için metni dikkatlice okumamız gerekiyor. Metinde Nasreddin Hoca’nın arkadaşı, Hoca’nın elindeki ciğeri görünce “Sana güzel bir ciğer tarifi vereyim. Ciğeri ağız tadıyla yiyin,” diyor. Hoca da ona, “Dostum anlatırsan unutabilirim. Eğer bir kâğıda yazarsan sevinirim,” diye karşılık veriyor.
Çözüm:
Nasreddin Hoca’nın arkadaşı, Hoca’nın elindeki ciğeri görünce ona lezzetli bir yemek yapması için bir tarif vermek istemiş. Hoca da tarifi unutmamak için arkadaşından kâğıda yazmasını rica etmiş. Yani arkadaşı, Hoca’nın ciğeri daha lezzetli bir şekilde yiyebilmesi için bu tarifi vermiş.
2. Aşağıdaki yargıları okuyarak metinden çıkarılabilecek olanların başına çarpı (X) işareti koyunuz.
Şimdi de bu yargıları tek tek inceleyelim ve metinde geçip geçmediğini, metinden çıkarılıp çıkarılamayacağını bulalım.
Nasreddin Hoca, kasabın tavsiyesi üzerine ciğer almaya karar vermiştir.Açıklama: Metinde Hoca’nın canının ciğer çektiği ve kendisinin kasaba uğrayıp ciğer aldığı yazıyor. Yani bu kararı kendi vermiş, kasabın tavsiyesiyle değil. Bu yüzden bu yargı doğru değil.
(X) Nasreddin Hoca arkadaşının verdiği tarifi unutmamak için kâğıda yazdırmıştır.
Açıklama: Metinde Nasreddin Hoca, arkadaşına “Dostum anlatırsan unutabilirim. Eğer bir kâğıda yazarsan sevinirim,” diyor ve arkadaşı da tarifi kâğıda yazıp Hoca’ya veriyor. Bu yargı metinden çıkarılabilir.
(X) Nasreddin Hoca’nın aklı ciğer yemeğinde olduğu için yolda dalgın yürümüştür.
Açıklama: Metinde açıkça “Hoca’nın aklı ciğer yemeğinde olduğundan dalgın dalgın yürüyormuş,” ifadesi geçiyor. Bu yargı metinden çıkarılabilir.
Bir kartal, Nasreddin Hoca’nın elindeki ciğeri kapmıştır.Açıklama: Metinde ciğeri kapan hayvanın “bir çaylak” olduğu belirtiliyor, “kartal” değil. Çaylak ve kartal farklı kuşlardır. Bu yüzden bu yargı doğru değil.
Nasreddin Hoca ciğeri elinden kaptırınca çok üzülmüştür.Açıklama: Hoca ciğeri kaptırınca önce şaşırmış, sonra havaya bakıp gülümsemiş ve “Ciğeri çaldın ama ağız tadıyla yiyemeyeceksin. Çünkü tarifi bende,” demiş. Bu sözleri ve gülümsemesi, üzüldüğünü değil, aksine zekice bir duruma çözüm bulduğunu gösteriyor. Bu yargı da doğru değil.
3. Okuduğunuz metindeki hikâye unsurlarını belirleyerek aşağıya yazınız.
Hikâye unsurları, bir olayın kimler arasında, nerede, ne zaman ve nasıl geçtiğini anlatan temel ögelerdir. Şimdi bu unsurları metnimiz için belirleyelim:
Çözüm:
Olay: Nasreddin Hoca’nın kasabadan ciğer alıp evine dönerken arkadaşıyla karşılaşması, ondan ciğer tarifi alması ve ciğerinin bir çaylak tarafından çalınmasına rağmen akıllıca bir tepki vermesi.
Kişiler: Nasreddin Hoca, Hoca’nın arkadaşı, Çaylak.
Yer: Kasaba, sokak/yol.
Zaman: Bir gün (belirsiz bir zaman dilimi).
Anlatıcı: Üçüncü kişi anlatıcı (Olayları dışarıdan gözlemleyen ve anlatan biri. Metinde “Hoca”, “arkadaşı” gibi ifadelerle anlatım yapılmış).
4. Metinden alınan aşağıdaki deyimleri birer cümlede kullanınız.
yola çıkmak
“Yola çıkmak” deyimi, bir yere gitmek üzere hareket etmek, seyahate başlamak anlamına gelir. Şimdi bunu bir cümlede kullanalım.
Çözüm:
Sabah erkenden, uzun bir tatil için ailece yola çıktık.
Bu cümledeki “yola çıktık” ifadesi, bir yere gitmek üzere harekete geçtiğimizi anlatıyor.