7. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 193
Merhaba sevgili öğrencim, bu etkinlikte senden bir gezi yazısı yazmanı isteniyor. Hadi gel, soruyu ve sana verilen metni dikkatlice inceleyelim ve bu etkinliği nasıl yapman gerektiğini konuşalım.
4. Etkinlik
Gezip gördüğünüz yerlerden birini anlatacağınız bir gezi yazısı yazınız. Yazınızın anlatımını ve noktalama işaretlerini öğretmeninizle kontrol ederek yazınızı düzenleyiniz.
Şimdi, sana gönderdiğim ikinci görsele, yani “BEYAZ GEMİ” metnine bakalım. Bu metin, Kırgız edebiyatının büyük yazarı Cengiz Aytmatov’un çok güzel bir hikâyesinden alınmış bir bölüm. Bir çocuğun gözünden anlatılan, doğayla iç içe, özlem dolu bir hikâye. Ancak dikkat edersen, bu metin bir gezi yazısı değil, bir öykü.
Peki, bu durumda ne yapmalıyız? Soruyu, verilen metne göre çözmemiz istendiği için, öncelikle şunu anlamalıyız:
- Bu etkinlik, senden kendi deneyimlerine dayanarak bir yazı yazmanı istiyor. Yani, “BEYAZ GEMİ” metni sana bir gezi yazısı örneği sunmuyor ya da gezi yazısı nasıl yazılır konusunda doğrudan bir bilgi vermiyor. O, başlı başına edebi bir eser.
- Aslında bu etkinlikte senden beklenen, daha önce gezdiğin, gördüğün ve seni etkileyen bir yeri kendi cümlelerinle anlatman.
Şimdi bu etkinliği nasıl yapacağını adım adım açıklayalım:
Adım 1: Gezeceğin Yeri Seç
Öncelikle, daha önce gezdiğin ve seni etkileyen bir yer düşün. Bu bir müze, tarihi bir mekân, bir doğa harikası, hatta farklı bir şehir ya da ülke olabilir. Önemli olan, o yerle ilgili anıların ve gözlemlerin olması.
Adım 2: Gözlemlerini ve Duygularını Topla
Seçtiğin yerle ilgili neler hatırlıyorsun? Oraya ne zaman gittin? Nasıl bir yerdi? Neler gördün, kokladın, duydun? Hangi sesler vardı? Oradaki insanlar nasıldı? Orada kendini nasıl hissettin? Sevinçli mi, şaşkın mı, huzurlu mu? Tüm bu detayları zihninde canlandır ve hatta istersen küçük notlar alabilirsin.
Adım 3: Gezi Yazını Planla
Bir gezi yazısı genellikle şu bölümlerden oluşur:
- Giriş: Gezdiğin yere nasıl gittiğini, ne zaman gittiğini ve neden o yeri seçtiğini kısaca anlatabilirsin. Okuyucuyu meraklandıracak bir giriş yapmaya çalış.
- Gelişme: Burası yazının en uzun kısmıdır. Gittiğin yerdeki önemli yapıları, doğal güzellikleri, insanları, kültürü, yediklerini, içtiklerini ve yaşadığın ilginç olayları detaylıca anlatabilirsin. Gözlemlerini ve duygularını ayrıntılı bir şekilde paylaş. Betimlemelerden (yani gördüğün şeyleri kelimelerle resmetmekten) bolca faydalan.
- Sonuç: Gezinle ilgili genel bir değerlendirme yapabilir, o yerin sende bıraktığı izlenimi özetleyebilir ve oraya tekrar gitmek isteyip istemediğini belirtebilirsin. Belki de okuyucularına orayı ziyaret etmelerini tavsiye edebilirsin.
Adım 4: Yazmaya Başla
Planladığın bu adımlara uygun olarak yazmaya başlayabilirsin. Unutma, sanki o yeri hiç görmemiş bir arkadaşına anlatıyormuş gibi içten ve canlı bir dil kullan. Okuyucunun da seninle birlikte o yeri gezdiğini hissetmesini sağla.
Adım 5: Kontrol Et ve Düzenle
Yazını bitirdikten sonra, soruda da belirtildiği gibi, anlatımını ve noktalama işaretlerini mutlaka kontrol et. Cümlelerin anlaşılır mı? Yazım yanlışları var mı? Noktalama işaretlerini (nokta, virgül, soru işareti vb.) doğru yerlerde kullanmış mısın? Bu kontrolleri yaptıktan sonra, yazını öğretmenine göstererek son halini verebilirsin.
Sevgili öğrencim, bu etkinlik senin yaratıcılığını ve gözlem yeteneğini geliştirmek için harika bir fırsat. “BEYAZ GEMİ” metni her ne kadar doğrudan bir gezi yazısı olmasa da, bir yazarın nasıl betimlemeler yaptığını, duyguları nasıl aktardığını görmek adına sana ilham verebilir. Kendi gezi yazını yazarken sen de bu tür edebi anlatım özelliklerinden faydalanabilirsin. Başarılar dilerim!