Merhaba sevgili öğrencim! Ben senin 7. Sınıf Türkçe öğretmenin. Sana gönderilen görseldeki etkinlikleri ve soruları şimdi seninle birlikte adım adım inceleyelim ve çözelim. Hiç merak etme, her şeyi en anlaşılır şekilde anlatacağım.
Önce en baştaki yönergeye bir bakalım:
B) Siz de oynamayı bildiğiniz geleneksel oyunlarımızdan birini arkadaşlarınıza tanıtınız. Sınıfta tanıtılan oyunlardan beğendiğiniz birini sınıfta ya da okul bahçesinde arkadaşlarınızla oynayınız.
Bu, aslında bir soru değil, bir etkinlik yönergesi. Yani senden bir şey yazmanı değil, yapmanı istiyor. Geleneksel oyunlarımızı hatırlıyor musun? Körebe, mendil kapmaca, seksek, yakan top gibi… İşte bunlardan birini arkadaşlarına anlatmanı ve sonra da sınıfta veya bahçede oynamanızı istiyor. Bu, milli kültürümüzü yaşatmak için çok güzel bir etkinlik!
Şimdi gelelim asıl metinle ilgili sorulara.
4. Etkinlik
A) Aşağıda, atasözlerimizden birinin hikâyesi verilmiştir. Hikâyeyi noktalama işaretlerine dikkat ederek sessiz okuyunuz.
Burada da senden bir şey yapmanı istiyor: Metni okumanı. Ama nasıl okuyacaksın? Sessiz okuyacaksın ve noktalama işaretlerine dikkat ederek okuyacaksın. Yani virgül, nokta, ünlem, soru işareti gibi işaretlerin ne anlama geldiğini düşünerek, anlamı doğru yakalayarak okuyacaksın. Ben şimdi senin için o hikâyeyi okuduğunu varsayıyorum. Hikâyenin adı da zaten atasözümüzü bize fısıldıyor: “LAFLA PEYNİR GEMİSİ YÜRÜMEZ”.
Hikâyeyi okuduğuna göre, şimdi asıl yazılı görevimize geçebiliriz.
B) Okuduğunuz hikâyeyi göz önünde bulundurarak anlamını bildiğiniz bir atasözünün hikâyesini kurgulayıp defterinize yazınız. Yazınızın içeriğine uygun bir başlık belirleyiniz.
Sevgili öğrencim, bu görev senden hem okuduğunu anlamanı hem de yaratıcılığını kullanmanı isteyen çok güzel bir çalışma. Tıpkı “Lafla Peynir Gemisi Yürümez” atasözünün hikayesi gibi, sen de başka bir atasözünü alıp ona bir hikaye uyduracaksın. Hadi adım adım nasıl yapacağını konuşalım:
Çözüm:
Adım 1: Okuduğun Hikâyeyi Hatırla ve Anla
- Önce “Lafla Peynir Gemisi Yürümez” hikâyesini tekrar bir düşün. Aksı Yusuf, söz veriyor ama parasını ödemiyor, hep oyalıyordu. Kaptan ise “sözle değil, gerçek adımlarla iş yürür” diyerek parasını peşin istemişti. Bu hikâye bize atasözünün anlamını nasıl öğretti? Anlamı pekiştirerek, somut bir olayla göstererek değil mi? İşte sen de aynısını yapacaksın.
- “Lafla peynir gemisi yürümez” atasözü, bir işin sadece konuşmakla, söz vermekle veya niyet etmekle değil, ancak emek, çaba ve somut adımlarla gerçekleşebileceğini anlatır. Yani sadece konuşmak yetmez, harekete geçmek gerekir.
Adım 2: Anlamını Bildiğin Başka Bir Atasözü Seç
- Türkçemizde o kadar çok güzel atasözü var ki! “Ağaç yaşken eğilir”, “Damlaya damlaya göl olur”, “Sakla samanı gelir zamanı”, “Terzi kendi söküğünü dikemez” gibi… Bunlardan birini seçebilirsin. Ya da aklına gelen başka bir atasözü varsa onu da kullanabilirsin.
- Önemli olan, seçtiğin atasözünün anlamını çok iyi bilmen. Çünkü hikâyeyi o anlam üzerine kuracaksın.
- Ben sana bir örnek vereyim, diyelim ki “Damlaya damlaya göl olur” atasözünü seçtin.
Adım 3: Atasözünün Anlamını Hikâyeleştir
- Şimdi seçtiğin atasözünün anlamını düşüneceksin. “Damlaya damlaya göl olur” ne demek? Küçük küçük birikimlerin, az miktardaki şeylerin zamanla büyük bir bütün oluşturması demek. Yani küçümsediğimiz küçük şeyler bile birleşince çok büyük sonuçlar doğurabilir.
- Peki, bunu nasıl bir hikâyeye dönüştürebiliriz?
- Mesela, kumbarasına her gün azıcık para atan bir çocuk düşünebilirsin. Başta çok az gelir, kimse önemsemez. Ama o çocuk her gün bir lira, iki lira atmaya devam eder. Aylar geçer, kumbarası dolar ve bir gün açtığında çok büyük bir paranın biriktiğini görür. Bu parayla hayalini kurduğu bisikleti alır ya da ailesine yardım eder.
- Ya da bir bahçıvanın her gün azıcık su verdiği, minik bir fideyi düşünebilirsin. Her gün verilen o azıcık su, fidana hayat verir ve zamanla koca bir ağaca dönüşür.
- Bak, bu örneklerde hep küçük adımların, küçük birikimlerin sonunda nasıl büyük sonuçlar doğurduğunu görüyoruz. Tıpkı damlaların birleşip göl olması gibi.
Adım 4: Hikâyene Bir Başlık Koy
- “Lafla Peynir Gemisi Yürümez” hikâyesinin başlığı, atasözünün kendisiydi. Sen de istersen seçtiğin atasözünü başlık yapabilirsin.
- Ya da hikâyenin içeriğine uygun, okuyucunun merakını uyandıracak başka bir başlık da bulabilirsin. Örneğin, “Damlaya Damlaya Bisikletim Oldu” veya “Küçük Fidanın Büyük Hikayesi” gibi. Başlığın, hikâyeni özetlemeli ve ilgi çekici olmalı.
Adım 5: Defterine Yaz
- Tüm bu adımları düşündükten sonra, hikâyeni defterine yazmaya başla. Yazarken noktalama işaretlerine ve yazım kurallarına dikkat etmeyi sakın unutma. Cümlelerin anlaşılır olsun, olayları sırasıyla anlat.
- Bir giriş, gelişme ve sonuç bölümü olsun hikâyenin. Yani olaya başla, olayları geliştir, sonra da bir sonuca bağla ve atasözünün anlamının nasıl ortaya çıktığını göster.
Sonuç:
Sevgili öğrencim, bu etkinlikte senden beklenen, okuduğun atasözü hikayesinden ilham alarak, kendi bildiğin başka bir atasözünün anlamını somut bir olay örgüsüyle anlatacak kendi hikâyeni yazman ve ona uygun bir başlık bulman. Bu, hem dil becerilerini hem de yaratıcılığını geliştirecek harika bir çalışma!