Merhaba sevgili öğrencim! Ben Türkçe öğretmeniniz. Bugünkü dersimizde öncelikle metne hazırlık çalışmaları kısmındaki soruları birlikte inceleyeceğiz ve cevaplarını adım adım bulacağız. Unutma, bu tarz sorular hem okuma öncesinde zihnimizi ısıtır hem de metin hakkında bize ipuçları verir. Hazırsanız başlayalım!
1. Araştırdığınız “bilim” konulu vecizeleri arkadaşlarınızla paylaşarak bu vecizeler üzerinde tartışınız.
Sevgili öğrencim, bu soru aslında senin derse başlamadan önce biraz araştırma yapıp düşünmeni istiyor. “Bilim” konusu üzerine söylenmiş güzel sözler, yani vecizeler bulup bunları arkadaşlarınla konuşman çok keyifli olacaktır. Şimdi ben senin için birkaç tane örnek vecize buldum, bunlar üzerinden nasıl tartışabileceğimizi konuşalım:
Adım 1: Bilim konulu vecizeler bulma ve anlamlarını düşünme
- Vecize 1:“Bilim, gerçeğe giden yoldur.”
- Vecize 2:“Bilim ve fen, bütün ilerlemelerin, bütün yükselmelerin temeli ve esasıdır.” (Mustafa Kemal Atatürk)
- Vecize 3:“Bilim, hayatı anlamlı kılan en büyük maceradır.”
Adım 2: Vecizeler üzerinde tartışma simülasyonu
Şimdi bu vecizeler üzerinde arkadaşlarınla nasıl konuşabileceğini düşünelim. Mesela birinci vecizeyi ele alalım: “Bilim, gerçeğe giden yoldur.”
Bu söz ne anlama geliyor sizce? Bilim, bize etrafımızdaki dünyayı, evreni, insanı nasıl daha iyi anlamamızı sağlıyor? Gerçeğe ulaşmak için neden bilime ihtiyacımız var? Başka hangi yollarla gerçeğe ulaşmaya çalışıyoruz ve bilim onlardan ne kadar farklı?
İkinci vecize, Atatürk’ün söylediği, “Bilim ve fen, bütün ilerlemelerin, bütün yükselmelerin temeli ve esasıdır.” sözü üzerinde de şunları konuşabilirsiniz:
Atatürk neden bilimi bu kadar önemli görmüş olabilir? Bir ülkenin, bir toplumun ilerlemesi için bilim neden şart? Geçmişten günümüze baktığımızda bilim sayesinde neleri başardık? Eğer bilim olmasaydı hayatımız nasıl olurdu?
Üçüncü vecize, “Bilim, hayatı anlamlı kılan en büyük maceradır.” ise sana ve arkadaşlarına bilimin sadece derslerden ibaret olmadığını, aynı zamanda çok heyecan verici bir keşif yolculuğu olduğunu düşündürebilir:
Bilimi neden bir macera olarak görüyoruz? Bilim insanları yeni şeyler keşfederken neler hissederler? Sizce bilimin en heyecan verici yanı nedir? Hangi bilimsel keşifler seni en çok etkiledi?
Bu şekilde, her bir vecizeyi derinlemesine inceleyerek ve kendi fikirlerinizi paylaşarak çok verimli bir tartışma yapabilirsiniz. Unutmayın, önemli olan doğru cevabı bulmaktan çok, düşünmek ve tartışmaktır.
2. Metnin görsellerinden ve başlığından hareketle konusunu tahmin ederek arkadaşlarınızla paylaşınız.
Bu soru da aslında bir detektif gibi ipuçlarını birleştirmeni istiyor. Metni okumadan önce hem resme hem de başlığa dikkatlice bakıp metnin ne hakkında olabileceğini tahmin edeceğiz.
Adım 1: Görseli inceleme
Görsele baktığımızda ne görüyoruz?
Bir elma ağacının altında oturan bir adam var. Adamın hemen yanında, yerden bir elma almış gibi duruyor. Ağaçta da bir sürü kırmızı elma var. Adamın giyim tarzı eski zamanlardan birine ait gibi duruyor. Sanki doğayı gözlemliyor gibi bir hali var.
Adım 2: Başlığı analiz etme
Metnin başlığına bakalım: “YERİN DAYANILMAZ ÇEKİCİLİĞİ”.
Burada “çekicilik” kelimesi çok önemli. Bir şeyin bizi kendine çekmesi, kendine doğru yönlendirmesi anlamına geliyor. “Yerin çekiciliği” dendiğinde aklımıza hemen ne geliyor? Evet, doğru bildin, yer çekimi!
Adım 3: Görsel ve başlığı birleştirerek konuyu tahmin etme
Şimdi hem görseli hem de başlığı bir araya getirelim. Elma ağacının altında oturan bir adam ve “yerin dayanılmaz çekiciliği” başlığı… Bu ikisi bize meşhur bilim insanı Isaac Newton’ı ve onun yer çekimi yasasını çağrıştırıyor, değil mi? Hani o kafasına elma düşen Newton hikayesi…
Adım 4: Tahmini arkadaşlarınla paylaşma
Bu durumda metnin konusunun ne olabileceğini arkadaşlarına şöyle anlatabilirsin:
Arkadaşlar, metnin başlığı “YERİN DAYANILMAZ ÇEKİCİLİĞİ” ve resimde de bir elma ağacının altında oturan bir adam görüyoruz. Bu adam büyük ihtimalle Isaac Newton. Newton’ın kafasına elma düşmesiyle yer çekimini keşfettiği söylenir. Bu yüzden metnin, yer çekimi kuvveti, Isaac Newton ve belki de evrendeki cisimlerin birbirini çekmesi gibi konular hakkında olacağını tahmin ediyorum.
İşte bu kadar! Metni okumadan önce bile neler hakkında bilgi edineceğimizi tahmin etmek, okuma sürecini daha heyecanlı ve anlamlı hale getirecektir. Şimdi metni okumaya hazırız!