Soru: Yandaki grafikte, ülkemizde elektrik üretimi için kullanılan yenilenebilir ve yenilenemez enerji kaynaklarının kullanım oranları görülmektedir. Buna göre zengin yenilenebilir enerji kaynaklarına sahip ülkemizde, bu kaynakların fazla kullanıldığını söyleyebilir miyiz?
Çözüm ve Açıklama:
Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu doğru cevaplayabilmek için metindeki bilgilerden ziyade, sayfanın sağ alt köşesinde verilen “Türkiye Elektrik Enerjisi Üretiminin Kaynaklarına Göre Dağılımı (2017)” grafiğini bir dedektif gibi incelememiz gerekiyor. Hadi adım adım gidelim.
Adım 1: Grafikteki Verileri Okuyalım
Grafikteki sütunların boylarına ve üzerindeki yüzdelik sayılara bakalım. Hangi kaynağın ne kadar kullanıldığını not edelim:
- Kömür: %33 (Yenilenemez kaynak)
- Doğal Gaz: %37 (Yenilenemez kaynak)
- Hidroelektrik: %20 (Yenilenebilir kaynak)
- Yenilenebilir Enerji Kaynakları (Rüzgar, Güneş vb.): %8
- Diğer Yakıtlar: %2
Adım 2: Yenilenemez ve Yenilenebilir Kaynakları Karşılaştıralım
Şimdi elektrik üretiminde en çok neleri kullandığımızı görmek için bir gruplama yapalım.
Yenilenemez (Tükenebilir) Kaynaklar: Kömür ve Doğal gazı toplarsak;
33 + 37 = %70
Gördüğünüz gibi elektriğimizin çok büyük bir kısmını hala bu kaynaklardan üretiyoruz.
Yenilenebilir (Tükenmeyen) Kaynaklar: Hidroelektrik ve diğer yenilenebilir kaynakları toplarsak;
20 + 8 = %28
Bu oran, fosil yakıtlara (kömür ve doğal gaz) göre oldukça düşük kalıyor.
Adım 3: Sonuca Varalım
Metinde ülkemizin güneş, rüzgar ve jeotermal gibi kaynaklar açısından çok zengin olduğu belirtilmiş. Yani elimizde çok büyük bir potansiyel var. Ancak grafiğe baktığımızda, özellikle rüzgar ve güneş gibi kaynakların (“Yenilenebilir enerji kaynakları” başlığı altında) sadece %8 gibi küçük bir paya sahip olduğunu görüyoruz.
Cevap:
Hayır, söyleyemeyiz.
Ülkemiz yenilenebilir enerji kaynakları bakımından zengin bir potansiyele sahip olsa da, grafikteki veriler elektrik üretiminde hala büyük oranda (%70’in üzerinde) kömür ve doğal gaz gibi yenilenemez kaynaklara bağımlı olduğumuzu göstermektedir. Bu zengin kaynaklarımızı henüz potansiyelleri kadar fazla kullanmıyoruz.
