4. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 1 Sayfa 204
Merhaba sevgili öğrencilerim! Ben sizin 4. sınıf Türkçe öğretmeniniz. Bugün sizlerle çok güzel iki etkinlik yapacağız. Biri hayal gücümüzü kullanacağımız bir hikaye yazma, diğeri ise kelimelerle biraz oynayıp onların anlamını daha da güçlendireceğimiz bir çalışma. Hazır mısınız? Başlayalım!
7. ETKİNLİK
Haydi şimdi hep beraber bir yolculuğa çıkalım! Gözlerimizi kapatalım ve kendimizi kocaman, rengarenk bir lunaparkta hayal edelim. Dönme dolaplar, atlıkarıncalar, çarpışan arabalar… Her yer ışıl ışıl, etrafta neşeli sesler var. Şimdi de o oyuncakların canlandığını, bizimle konuştuğunu düşünelim. Acaba bize neler anlatırlardı? Belki bir dönme dolap, “Gökyüzüne çıkmak ne güzel!” derdi, ya da bir atlıkarınca, “Minik dostlarımla dönmek çok eğlenceli!” diye fısıldardı.
İşte senden istediğim tam da bu! Lunaparktaki oyuncakların konuştuğunu hayal ederek bir hikaye yazmanı istiyorum. Hikayenin bir başlığı da olsun, tamam mı?
Şimdi durdur videoyu, kalemini ve kağıdını al, sonra da hayal gücünün peşinden git!
Çözüm:
Bu etkinlikte sen kendi hayal gücünü kullanacaksın. Ben sana örnek olması için küçük bir hikaye ve başlık yazabilirim. Sen de kendi hikayeni yazarken benimkinden ilham alabilirsin.
Hikayenin Başlığı:
Konuşan Oyuncakların Gizemi
Hikaye:
Bir akşam, lunapark kapanınca her yer sessizliğe büründü. Ama aslında oyuncaklar uyumuyordu! Minik Atlıkarınca Poni, yorgunlukla iç çekti. “Ah, ne güzel bir gündü,” dedi. Hemen yanındaki Kırmızı Balon, “Evet, çocuklar bizi çok sevdi!” diye sevinçle zıpladı.
En yaşlı olan Dönme Dolap Dede, bilgece konuştu: “Her gün yeni maceralara atılıyoruz. Çocukların kahkahaları bizim en büyük ödülümüz.” Çarpışan Arabalar ise biraz yaramazdı. “Yarın yine birbirimizle çarpışıp eğleneceğiz!” diye mırıldandılar.
O gece tüm oyuncaklar, ertesi gün gelecek çocukları hayal ederek uykuya daldılar. Sanki her biri, lunaparkın kalbi gibi atıyordu. Sabah olunca, kapılar açılır açılmaz, yine en güzel gülüşlerini takınıp çocukları beklemeye başladılar. Onlar biliyordu ki, her yeni gün, yeni bir oyun ve yeni bir dostluk demekti.
İşte böyle sevgili öğrencim. Sen de kendi hikayeni bu şekilde yazabilirsin. Unutma, hayal gücün en güzel hikayeleri yazar!
8. ETKİNLİK
Bu etkinlikte çok ilginç bir dil bilgisi kuralı öğreneceğiz: pekiştirme! Pekiştirme, bir kelimenin anlamını daha da güçlendirmek, daha vurgulu hale getirmek için yaptığımız bir şey. Mesela “mavi” yerine “masmavi” dediğimizde, o mavinin çok ama çok koyu, çok belirgin bir mavi olduğunu anlatmak isteriz.
Pekiştirme nasıl yapılıyor? Şöyle ki:
- Önce kelimenin ilk hecesini alıyoruz.
- Sonra bu hecenin sonuna “m”, “p”, “r” veya “s” harflerinden birini ekliyoruz. Hangi harfi ekleyeceğimiz, kelimeye göre değişiyor, yani kulağa en güzel geleni seçiyoruz.
- En sonunda da bu yeni heceyi, kelimenin en başına tekrar ekliyoruz.
Örneklere bakalım:
- mavi kelimesinin ilk hecesi “ma”. “m,p,r,s” harflerinden “s” harfini ekleyince “mas” oluyor. Bunu kelimenin başına ekleyince masmavi oluyor.
- yeşil kelimesinin ilk hecesi “ye”. “m,p,r,s” harflerinden “m” harfini ekleyince “yem” oluyor. Bunu kelimenin başına ekleyince yemyeşil oluyor.
Şimdi de bizden istenen kelimeleri pekiştirelim.
Temiz :
Çözüm:
Adım 1: “Temiz” kelimesinin ilk hecesi “te”.
Adım 2: “m,p,r,s” harflerinden hangisi “te” hecesiyle birleşince kulağa güzel gelir? Deneyelim: temtemiz, teptemiz, tertemiz, testemiz. Gördüğün gibi “r” harfiyle “ter” hecesi oluşunca çok güzel oluyor.
Adım 3: “Ter” hecesini kelimenin başına ekliyoruz.
Sonuç: tertemiz
Dolu :
Çözüm:
Adım 1: “Dolu” kelimesinin ilk hecesi “do”.
Adım 2: “m,p,r,s” harflerinden hangisi “do” hecesiyle birleşince kulağa güzel gelir? Deneyelim: domdolu, dopdolu, dordolu, dosdolu. “P” harfiyle “dop” hecesi oluşunca doğru pekiştirme oluyor.
Adım 3: “Dop” hecesini kelimenin başına ekliyoruz.
Sonuç: dopdolu
Sıkı :
Çözüm:
Adım 1: “Sıkı” kelimesinin ilk hecesi “sı”.
Adım 2: “m,p,r,s” harflerinden hangisi “sı” hecesiyle birleşince kulağa güzel gelir? Deneyelim: sımsıkı, sıpsıkı, sırsıkı, sıssıkı. “M” harfiyle “sım” hecesi oluşunca anlam daha da güçleniyor.
Adım 3: “Sım” hecesini kelimenin başına ekliyoruz.
Sonuç: sımsıkı
Beyaz :
Çözüm:
Adım 1: “Beyaz” kelimesinin ilk hecesi “be”.
Adım 2: “m,p,r,s” harflerinden hangisi “be” hecesiyle birleşince kulağa güzel gelir? Deneyelim: bembeyaz, bepbeyaz, berbeyaz, besbeyaz. “M” harfiyle “bem” hecesi oluşunca kelimenin bembeyaz olduğu iyice anlaşılıyor.
Adım 3: “Bem” hecesini kelimenin başına ekliyoruz.
Sonuç: bembeyaz
Aferin size çocuklar! Bugün hem hayal gücümüzü kullandık hem de Türkçe’mizin güzelliklerinden biri olan pekiştirme konusunu öğrendik. Bir sonraki dersimizde görüşmek üzere!