5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 2. Kitap Sayfa 60

Merhaba sevgili öğrencilerim! Bugünkü Türkçe dersimizde, “Oyalar” başlıklı metnimizi okuyup, bu metinle ilgili soruları beraber cevaplayacağız. Hazır mısınız? Öyleyse başlayalım!

Şimdi gelelim sorularımıza:

1. Aşağıdaki soruları metinden hareketle cevaplayınız.

a) Anadolu kadınının duygu ve düşünce dünyasını oyalarda bulmamızın sebebi nedir?

Çözüm:

Sevgili çocuklar, metni dikkatlice okuduğumuzda, oyaların sadece bir süs eşyası olmadığını görüyoruz. Oyalar, Anadolu kadınlarımızın iç dünyasını, neler hissettiklerini, neler düşündüklerini bize anlatıyor. Tıpkı bir ressamın tablosuna duygularını yansıtması gibi, kadınlarımız da oyalarına kendi iç dünyalarını işliyorlar.

Adım 1:

Metnin ilk paragrafına bakalım: “Geleneksel Türk el sanatlarının renkli ve zengin örneklerinin belki en küçük, ama en anlamlısının “oya” olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz. Anadolu kadınının ve genç kızının duygu, düşünce ve hayal dünyasının bütün kıvrımlarını, (…) zekâsını, el ve göz zevkinin yüce noktalara ulaşmasını sadece oyalarda bulmaktayız.“

Adım 2:

Burada açıkça belirtildiği gibi, oyalar, kadınların duygularını, düşüncelerini, hayallerini ve hatta zekalarını gösteren bir sanat eseridir. Yani kadınlarımız ne hissediyorlarsa, ne düşünüyorlarsa onu ilmek ilmek oyalarına işliyorlar. Bu yüzden oyalara baktığımızda onların iç dünyalarını keşfedebiliyoruz.

Adım 3:

Metinde ayrıca “Aynı motifin farklı bölgelerde değişik adlarla tanınması, yöredeki egemen duyguyu, inancı ve düşünceyi de ortaya koyması bakımından ilginçtir.” deniliyor. Bu da demek oluyor ki, bir oyanın adı bile o yöredeki insanların nasıl hissettiğini, nelere inandığını bize anlatabilir. Oyalar adeta birer duygu ve düşünce günlüğü gibi.

Sonuç:

Anadolu kadınının duygu ve düşünce dünyasını oyalarda bulmamızın sebebi, oyaların sadece bir el işi olmaktan öte, kadınlarımızın iç dünyalarını, hayallerini, sevinçlerini, hüzünlerini, inançlarını ve zekalarını ilmek ilmek işledikleri, kendilerini ifade ettikleri bir sanat eseri olmasıdır. Oyalar, onların sessiz dili gibidir.

b) Kültürel mirasımızın gelecek nesillere aktarılmasında oyaların katkısı nedir?

Çözüm:

Şimdi de oyaların kültürümüzü geleceğe taşıma görevine bakalım. Kültürel mirasımız, atalarımızdan bize kalan her şeydir. Oyalar da bu mirasın önemli bir parçası. Peki, nasıl bir katkısı var?

Adım 1:

Yine metnin ilk paragrafına dönelim: “Yüzlerce yıllık bir geleneği ısrarla, inatla günümüzde de sürdüren genç kızlarımızın el emeği göz nuru dökerek ortaya çıkardığı oyalar…” Bu cümle, oyaların yüzlerce yıldır süregelen bir gelenek olduğunu ve günümüzde de devam ettiğini gösteriyor. Bir geleneğin devam etmesi, o geleneğin gelecek nesillere aktarıldığı anlamına gelir.

Adım 2:

Metin devamında oyaların ne anlattığını açıklıyor: “…yapıldıkları yörenin doğasını, iklimini, ürünlerini, bitkilerinin özelliklerini, o yörede kullanılan araç gereci ve hatta aile içinde veya dışındaki sosyal hayatı kanıtlayan eserlerdir.” İşte bu kısım çok önemli! Oyalar bize sadece bir süs değil, aynı zamanda o yörenin doğasını, iklimini, kullanılan eşyalarını ve hatta insanların sosyal yaşamını da gösteriyor. Yani oyalar, geçmişten günümüze birer tarih kitabı gibi.

Adım 3:

Metnin son paragrafında da: “Genç kızın yakın çevresindeki çiçekler, hayvanlar, ev içi araçlar, organlarımız, gökyüzü yapılan oyalara ad olarak verilir… Bütün bunlar stilize ve sembolize edilerek ortaya çıkarılır.” deniliyor. Bu da demek oluyor ki, oyalar sadece birer el işi değil, aynı zamanda kültürümüzdeki sembolleri, doğa sevgisini, günlük yaşamdaki nesneleri ve bu nesnelere verilen anlamları da taşıyor. Bu semboller ve anlamlar da nesilden nesile aktarılıyor.

Sonuç:

Oyaların kültürel mirasımızın gelecek nesillere aktarılmasındaki katkısı şunlardır:

• Oyalar, yüzlerce yıllık bir geleneği günümüze taşıyarak, bu geleneğin unutulmamasını sağlar.
• Yapıldıkları yörenin doğasını, iklimini, kullanılan araç gereçlerini ve sosyal yaşamını gelecek nesillere gösteren birer canlı belge niteliğindedir.
• Kültürümüzdeki sembolleri, motifleri ve bu motiflere yüklenen anlamları koruyarak, bu değerlerin kaybolmamasını sağlar ve gelecek kuşaklara aktarır.
• Böylece, geçmişteki yaşam biçimlerini, sanatsal anlayışı ve estetik zevki bugüne ve yarına taşımış olur.

Aferin çocuklar, metni çok güzel anladınız ve soruları da harika cevapladık! Bir sonraki dersimizde görüşmek üzere, kendinize iyi bakın!