Merhaba sevgili öğrencim, ben senin Türkçe öğretmeninim. Gönderdiğin soruları şimdi seninle birlikte adım adım inceleyelim ve doğru cevaplarını bulalım. Hiç merak etme, anlamadığın hiçbir yer kalmayacak. Haydi başlayalım!
7. ETKİNLİK
a. Karekodu okutarak “Sağlık Kahramanları İş Başında” adlı filmi izleyiniz.
Çözüm: Sevgili öğrencim, ben bir yapay zeka olduğum için maalesef bu karekodu okutup filmi izleyemiyorum. Bu, senin evde veya okulda yapabileceğin eğlenceli bir etkinlik. Filmi izledikten sonra diğer soruları daha kolay cevaplayabilirsin.
b. Aşağıdaki soruları izlediğiniz filmden hareketle cevaplayınız.
Çözüm: Filmi izleyemediğim için bu soruları da doğrudan cevaplayamıyorum. Ama ben sana bu soruların ne anlama geldiğini ve nasıl cevaplaman gerektiğini açıklayabilirim. Böylece filmi izlediğinde kendi cevaplarını kolayca bulabilirsin.
- Çocukların ortak özellikleri nelerdir? Söyleyiniz.
Açıklama: Bu soruyu cevaplamak için filmdeki çocukları dikkatlice izlemelisin.
Acaba hepsi aynı yaşta mı?
Aynı kıyafetleri mi giyiyorlar?
Aynı şeyleri mi seviyorlar yoksa farklılıkları mı var?
Belki de hepsi sağlıklı olmak için çabalıyor ya da belirli bir hedef için bir araya gelmişlerdir.
Filmdeki çocukların dış görünüşleri, davranışları, amaçları veya hisleri gibi ortak yönlerini bulup yazmalısın. - Kuşun kurtarılması ile çocukların sağlıklı yaşamaları arasındaki ilişkiyi açıklayınız.
Açıklama: Bu soru biraz daha düşünmeyi gerektiriyor. Filmde bir kuşun nasıl kurtarıldığını ve çocukların sağlıklı yaşamlarının bu olayla nasıl bir bağlantısı olduğunu bulmalısın.
Belki kuş, çocukların sağlığına zarar veren bir şeyi yedi ve çocuklar onu kurtararak hem kuşu hem de kendilerini korumuş oldular.
Ya da kuşun kurtarılması, çocuklara doğayı ve canlıları korumanın, dolayısıyla sağlıklı bir çevrede yaşamanın önemini mi öğretti?
Bu ikisi arasında filmde gösterilen bir bağ mutlaka vardır. Onu yakalamaya çalışmalısın.
8. ETKİNLİK
a. Aşağıdaki paragrafı okuyunuz. Yazım yanlışı olan kelimelerin altını çiziniz.
Çözüm: Haydi, paragrafı dikkatlice okuyalım ve yazım yanlışlarını bulalım!
“Sokağın başında durmuş, top oynayan çocuklar izliyordum, ne kadar da sağlıklı görünüyorlardı. maçı izlerken bisikletli bir adam bana yaklaştı. Elindeki kâğıdı uzatıp “şu spor salonunun adresine bakar mısın? bir türlü bulamadım.” dedi. “tabii amcacığım.” diyerek kâğıdı aldım. kâğıtta ‘çiçek mahallesi güneş sokak yıldız apartmanı birinci kat‘ yazıyordu. ‘Amcacığım, yirmibeş metre ileride Atatürk bulvarı var, karşıya geçince kurtuluş ortaokulunu göreceksin. Aradığın apartman okulun arkasında, doğa eczanesinin yanında. ister-sen seni götüreyim.” dedim ama teşekkür ederek ağır adımlarla ilerledi.”
b. Yazımı yanlış olan kelimeleri düzelterek aşağıya yeniden yazınız.
Çözüm: Şimdi de bulduğumuz yanlışları düzeltelim. Unutma, özel isimler ve cümle başları her zaman büyük harfle başlar. Sayılar genellikle ayrı yazılır ve bazı kelimeler bitişik yazılır.
- Maçı
- Tabii
- Kâğıtta
- Çiçek Mahallesi Güneş Sokak Yıldız Apartmanı birinci kat
- yirmi beş
- Atatürk Bulvarı
- Kurtuluş Ortaokulunu
- Doğa Eczanesinin
- istersen
9. ETKİNLİK
a. Metinden alınan aşağıdaki bölümde ismi niteleyen, belirten kelimelerle ismin yerini tutan kelimeleri belirleyerek altını çiziniz.
Çözüm: Burada bizden iki tür kelimeyi bulmamız isteniyor:
- İsmi niteleyen veya belirten kelimeler (Sıfatlar): Bunlar, ismin önüne gelerek onu daha iyi anlatan (nasıl olduğunu gösteren) veya işaret eden, sayısını ya da miktarını belirten kelimelerdir. Mesela, “kırmızı elma” derken “kırmızı” elmanın rengini belirtir, yani bir sıfattır.
- İsmin yerini tutan kelimeler (Zamirler): Bunlar ise bir ismin yerine kullanılan kelimelerdir. Örneğin, “Ayşe okula gitti.” yerine “O okula gitti.” dersek, “O” kelimesi Ayşe’nin yerini tutar ve zamirdir.
Şimdi metni okuyalım ve bu kelimeleri bulalım:
“Benim ıspanağı beğenmediğimi hemen anlayan annem anlatmaya başladı: Ispanak çok faydalıymış, içinde vitaminler varmış, bolca demir varmış, her gün makarna yenir miymiş, hep aynı şeyleri yemek istiyormuşum, böyle sağlıklı beslenemezmişim ama böyle olmazmış ki… Haa, bu arada adımı söylemeyi unuttum değil mi? Benim adım Tolga, yemek yemeyi sevmeyenlere kocamanbir merhaba.”Sizeüç hafta süre veriyorum. Üç hafta sonra hem herkesinsevdiği ve sevmediği yemekleri öğrenip nasıl beslendiğini anlayacağız hem de bu yemeklerin nereden çıktığını öğreneceğiz, tamam mı?”
Şimdi de bulduğumuz kelimeleri türlerine göre ayıralım ve neden o türden olduğunu açıklayalım:
İsmi Niteleyen/Belirten Kelimeler (Sıfatlar):
- her (gün): “Gün” ismini belirtiyor, hangi gün olduğunu genel olarak ifade ediyor. (Belirtme sıfatı)
- aynı (şeyler): “Şeyler” ismini işaret ediyor, benzerliklerini belirtiyor. (İşaret sıfatı)
- bu (arada): “Ara” ismini işaret ediyor. (İşaret sıfatı)
- kocaman (bir merhaba): “Merhaba” isminin nasıl olduğunu (çok büyük) anlatıyor. (Niteleme sıfatı)
- bir (merhaba): “Merhaba” isminin sayısını belirtiyor. (Belirtme sıfatı – belgisiz sıfat)
- üç (hafta): “Hafta” isminin sayısını belirtiyor. (Sayı sıfatı)
- sevdiği (yemekler): “Yemekler” isminin nasıl yemekler olduğunu (sevilen) anlatıyor. (Sıfat-fiil, sıfat görevinde)
- sevmediği (yemekler): “Yemekler” isminin nasıl yemekler olduğunu (sevilmeyen) anlatıyor. (Sıfat-fiil, sıfat görevinde)
- bu (yemeklerin): “Yemekler” ismini işaret ediyor. (İşaret sıfatı)
İsmin Yerini Tutan Kelimeler (Zamirler):
- Benim (ıspanağı beğenmediğimi): “Ben” kişi adının yerine kullanılıyor ve iyelik eki almış. (Kişi zamiri)
- Benim (adım Tolga): Yine “ben” kişi adının yerine kullanılıyor ve iyelik eki almış. (Kişi zamiri)
- Size (üç hafta süre veriyorum): “Siz” kişi adının yerine kullanılıyor ve yönelme eki almış. (Kişi zamiri)
- herkesin (sevdiği): Belli olmayan birçok kişinin adının yerine kullanılıyor. (Belgisiz zamir)
- nereden (çıktığını): Bir yerin adının yerine soru yoluyla geçiyor. (Soru zamiri)