Merhaba çocuklar! Bugün Türkçe dersinde çok önemli iki etkinliğimiz var. Biri kelimeleri hecelerine ayırma, diğeri ise cümlelerdeki yazım yanlışlarını düzeltme. Hazırsanız, hemen başlayalım!
5. Etkinlik
Bu etkinlikte, satır sonuna sığmayan kelimeleri hecelerinden ayırarak nasıl yazacağımızı öğreneceğiz. Türkçede kelimeleri hecelerine ayırmak çok kolaydır, çünkü her hecede mutlaka bir tane ünlü (sesli) harf bulunur. Kelimeyi söylerken kaç kez duraklıyorsak, o kadar hecesi vardır diyebiliriz. Mesela “o-kul” iki heceli. “öğ-ret-men” ise üç heceli. Satır sonuna sığmayan bir kelimeyi ayırırken, kelimeyi heceleri arasından bölmeliyiz ve böldüğümüz yere kısa çizgi (-) koymalıyız. Ama sakın unutmayın, bir heceyi tek başına satır sonunda bırakamayız veya yeni satıra tek harf taşıyamayız!
Şimdi bize verilen kelimeleri örneğe uygun şekilde hecelerine ayıralım:
- onbaşı
- Türkiye
- Cumhuriyet
- askerlerimiz
- düşman
Çözüm:
Adım 1: “onbaşı” kelimesini hecelerine ayıralım.
on-ba-şı
Sonuç: on-ba-şı
Çözüm:
Adım 1: “Türkiye” kelimesini hecelerine ayıralım.
Tür-ki-ye
Sonuç: Tür-ki-ye
Çözüm:
Adım 1: “Cumhuriyet” kelimesini hecelerine ayıralım.
Cum-hu-ri-yet
Sonuç: Cum-hu-ri-yet
Çözüm:
Adım 1: “askerlerimiz” kelimesini hecelerine ayıralım.
as-ker-le-ri-miz
Sonuç: as-ker-le-ri-miz
Çözüm:
Adım 1: “düşman” kelimesini hecelerine ayıralım.
düş-man
Sonuç: düş-man
6. Etkinlik
Bu etkinlikte ise cümlelerdeki yazım yanlışlarını bulup düzelteceğiz. Bazen kelimeleri yanlış yazabiliriz ya da soru eklerini, özel isimleri yazarken hata yapabiliriz. Şimdi bu hataları bulup düzeltelim ve cümleleri yeniden yazalım.
- Atatürk doğayı severmiydi?
- Seyit bir onbaşımı?
Çözüm:
Adım 1: Cümleyi dikkatlice okuyalım. “Atatürk” özel isim olduğu için ilk harfi büyük başlamış, bu doğru.
Adım 2: Cümlenin sonuna baktığımızda bir soru işareti görüyoruz. Bu bir soru cümlesi. Soru cümlelerindeki “-mı, -mi, -mu, -mü” ekleri her zaman kelimeden ayrı yazılır. Burada “severmiydi” kelimesi bitişik yazılmış, bu yanlış. Doğrusu “sever miydi” olmalı.
Sonuç: Atatürk doğayı sever miydi?
Çözüm:
Adım 1: Cümleyi dikkatlice okuyalım. “Seyit” özel isim olduğu için ilk harfi büyük başlamış, bu doğru.
Adım 2: Bu da bir soru cümlesi. Az önceki kuralı hatırlayalım: soru ekleri kelimeden ayrı yazılır. Burada “onbaşımı” kelimesi bitişik yazılmış, bu yanlış. Doğrusu “onbaşı mı” olmalı.
Sonuç: Seyit bir onbaşı mı?
Aferin çocuklar! Bugün hem kelimeleri hecelerine ayırmayı hem de soru eklerinin yazımını öğrendik. Çok güzel çalıştınız!