Merhaba sevgili öğrencim,
Harika bir konuyla karşı karşıyayız: Kesirler! Görseldeki soruları senin için bir öğretmen gibi adım adım, tane tane çözeceğim. Unutma, kesirler bir bütünü eş parçalara ayırmak ve o parçalardan bir veya birkaçını göstermek demektir. Soruda bizden istenen ise birim kesir. Birim kesir, bir bütünün eş parçalarından sadece bir tanesini gösteren kesirdir. Yani payı her zaman 1 olur.
Haydi, şimdi “Öğrendiklerimizi Uygulayalım” bölümündeki şekillere birlikte bakalım!
1. Soru: Sol üst köşedeki kare şekil
Aşağıdaki kesir modelinin birim kesri kadarını boyayınız. Kesir modelini yazınız.
Bu soruyu çözmek için önce şeklin kaç eş parçaya ayrıldığını bulmalıyız. Haydi sayalım!
- Adım 1: Şeklimiz bir dikdörtgen ve içinde bir sürü küçük kare var. Bu küçük karelerin kaç tane olduğunu sayalım. Yukarıdan aşağıya 4 sıra, soldan sağa 5 sıra kare var. Toplam parça sayısını bulmak için 4 ile 5’i çarpabiliriz: 4 x 5 = 20. Demek ki bu bütün, 20 eş parçaya ayrılmış.
- Adım 2: Bizden birim kesri bulmamız isteniyor. Birim kesir, bu 20 eş parçadan sadece bir tanesi demektir.
- Adım 3: Bu yüzden, o 20 küçük kareden istediğin sadece bir tanesini boyamalısın.
Sonuç:
Bu şeklin birim kesri 1/20‘dir. Okunuşu ise “yirmide bir” şeklindedir.
2. Soru: Sağ üst köşedeki daire şekli
Aşağıdaki kesir modelinin birim kesri kadarını boyayınız. Kesir modelini yazınız.
Şimdi de daire şeklindeki pizzamıza bakalım! Kaç dilime ayrılmış acaba?
- Adım 1: Dairenin içindeki üçgen dilimleri dikkatlice sayalım. Saydığımızda tam 12 tane eş dilim olduğunu görüyoruz. Bu bütünümüz 12 eş parçadan oluşuyor.
- Adım 2: Birim kesri ifade etmek için bu 12 dilimden sadece bir tanesini almamız yeterli.
- Adım 3: Yani, bu 12 dilimden herhangi bir tanesini güzelce boyayabilirsin.
Sonuç:
Bu şeklin birim kesri 1/12‘dir. Okunuşu ise “onikide bir” şeklindedir.
3. Soru: Sol alt köşedeki kare şekil
Aşağıdaki kesir modelinin birim kesri kadarını boyayınız. Kesir modelini yazınız.
Yine bir kareli şekil! Bakalım bu kaç parçaya bölünmüş.
- Adım 1: Şekildeki küçük kareleri sayıyoruz. Yukarıdan aşağıya 3 sıra, soldan sağa 4 sıra var. Toplam parça sayısı için 3 ile 4’ü çarpalım: 3 x 4 = 12. Bu bütünümüz 12 eş parçaya ayrılmış.
- Adım 2: Birim kesir neydi? Eş parçalardan sadece bir tanesiydi. O zaman bu 12 parçadan sadece birini düşüneceğiz.
- Adım 3: Yapman gereken şey, bu 12 küçük kareden sadece bir tanesini boyamak.
Sonuç:
Bu şeklin birim kesri de 1/12‘dir. Okunuşu “onikide bir” şeklindedir. Tıpkı yandaki daire gibi!
4. Soru: Sağ alt köşedeki altıgen şekil
Aşağıdaki kesir modelinin birim kesri kadarını boyayınız. Kesir modelini yazınız.
Son şeklimiz bir altıgen. Ne kadar düzgün parçalara ayrılmış, değil mi?
- Adım 1: Altıgenin içinde kaç tane eş üçgen olduğunu sayalım. Dikkatlice baktığımızda tam 6 tane eş üçgen olduğunu görüyoruz.
- Adım 2: Birim kesrini bulmak için bu 6 eş parçadan sadece bir tanesini göstermeliyiz.
- Adım 3: O halde, bu 6 üçgenden istediğin bir tanesini boyamalısın.
Sonuç:
Bu şeklin birim kesri 1/6‘dır. Okunuşu ise “altıda bir” şeklindedir.
Umarım açıklamalarım işine yaramıştır. Gördüğün gibi birim kesirleri bulmak çok kolay! Bir bütünü kaç eş parçaya ayırdıysak, o parçalardan sadece bir tanesi bize birim kesri verir. Başarılar dilerim!