Merhaba sevgili öğrencim,
Ben senin 3. Sınıf Matematik Öğretmeninim. Gel, bu değerlendirme sorularını birlikte, adım adım ve hiç acele etmeden çözelim. Emin ol, hepsini kolayca anlayacaksın. Hazırsan, haydi başlayalım!
1. Soru: Aşağıdaki ifadelere göre çarpma işlemlerini yazınız.
Bu soruda bizden söylenenleri matematik diline çevirmemiz isteniyor. Unutma, bir sayının “katı” dendiğinde aklımıza her zaman çarpma işlemi gelmelidir.
- 5’in 4 katı
Bu ifade, 5 sayısını 4 ile çarpmamız gerektiği anlamına gelir.
5 x 4 = 20
- 5’in 6 katı
Bu ifade ise 5 sayısını 6 ile çarpmamız gerektiğini söyler.
5 x 6 = 30
- 2’nin 6 katı
Burada da 2 sayısını 6 ile çarpmalıyız.
2 x 6 = 12
2. Soru: 10’a kadar olan sayıların çarpılmasıyla ilgili bir işlem tablosu oluşturunuz. İşlem tablosundan yararlanarak aşağıdaki çarpma işlemlerini yapınız.
Bu soru, çarpım tablosunu ne kadar iyi bildiğimizi ölçüyor. Gel, bu işlemleri birlikte yapalım. Harika gidiyorsun!
- 6 x 3 = 18
- 7 x 4 = 28
- 2 x 7 = 14
- 9 x 5 = 45
- 7 x 5 = 35
- 3 x 0 = 0 (Unutma, bir sayının sıfır (0) ile çarpımı her zaman sıfırdır!)
- 9 x 4 = 36
- 8 x 3 = 24
- 2 x 5 = 10
- 4 x 5 = 20
- 4 x 9 = 36
- 7 x 0 = 0 (Sıfır yutan elemandır, ne ile çarpılırsa çarpılsın sonuç hep sıfır olur.)
3. Soru: Aşağıdaki çarpma işlemlerini yapınız.
Şimdi biraz daha büyük sayılarla çarpma yapalım. Sakin ol, adım adım ilerleyince ne kadar kolay olduğunu göreceksin.
42 x 5 = ?
Adım 1: Önce 5 ile birler basamağındaki 2’yi çarparız. 5 x 2 = 10 eder. Sonucun birler basamağına 0 yazarız, 1’i ise “elde” olarak aklımızda tutarız.
Adım 2: Şimdi 5 ile onlar basamağındaki 4’ü çarparız. 5 x 4 = 20 eder. Aklımızda tuttuğumuz 1’i de bu sonuca ekleriz: 20 + 1 = 21.
Sonuç: 210
137 x 7 = ?
Adım 1: 7 ile 7’yi çarparız. 7 x 7 = 49. Sonuca 9 yazarız, 4 elde.
Adım 2: 7 ile 3’ü çarparız. 7 x 3 = 21. Eldeki 4’ü ekleriz: 21 + 4 = 25. Sonuca 5 yazarız, bu sefer 2 elde.
Adım 3: 7 ile 1’i çarparız. 7 x 1 = 7. Eldeki 2’yi ekleriz: 7 + 2 = 9.
Sonuç: 959
15 x 23 = ?
Bu işlem biraz daha farklı, çünkü iki basamaklı bir sayıyı iki basamaklı bir sayıyla çarpıyoruz. Ama korkma, çok basit!
Adım 1: Önce alttaki sayının birler basamağındaki 3 ile 15’i çarparız. 3 x 15 = 45.
Adım 2: Sonra alttaki sayının onlar basamağındaki 2 ile 15’i çarparız. 2 x 15 = 30. Bu sonucu yazarken bir basamak sola kaydırarak yazarız, yani 45’in altına 30’u “30 ” şeklinde değil, ” 30″ şeklinde yazarız.
Adım 3: Bulduğumuz bu iki sonucu (45 ve 300) toplarız.
15 x 23 ----- 45 (Bu 3 x 15'in sonucu) + 30 (Bu 2 x 15'in sonucu, bir basamak kaydırılmış hali) ----- 345Sonuç: 345
247 x 4 = ?
Adım 1: 4 x 7 = 28. Sonuca 8 yazarız, 2 elde.
Adım 2: 4 x 4 = 16. Eldeki 2’yi ekleriz: 16 + 2 = 18. Sonuca 8 yazarız, 1 elde.
Adım 3: 4 x 2 = 8. Eldeki 1’i ekleriz: 8 + 1 = 9.
Sonuç: 988
23 x 36 = ?
Yine iki basamaklı bir sayıyı çarpıyoruz. Haydi yapalım!
Adım 1: Önce 6 ile 23’ü çarpalım. 6 x 3 = 18 (8’i yazarız, 1 elde). 6 x 2 = 12, eldeki 1’i ekleriz, 13 olur. Sonuç: 138.
Adım 2: Şimdi 3 ile 23’ü çarpalım. 3 x 3 = 9. 3 x 2 = 6. Sonuç: 69. Bu sonucu 138’in altına bir basamak sola kaydırarak yazarız.
Adım 3: Toplayalım.
23 x 36 ----- 138 (Bu 6 x 23'ün sonucu) + 69 (Bu 3 x 23'ün sonucu, bir basamak kaydırılmış hali) ----- 828Sonuç: 828
Şimdi de kısa yoldan çarpma işlemlerine bakalım:
Bir sayıyı 10 ile çarparken, sayının sonuna bir tane 0 ekleriz. Bir sayıyı 100 ile çarparken ise sonuna iki tane 00 ekleriz. Çok kolay değil mi?
- 5 x 10 = 50
- 77 x 10 = 770
- 8 x 100 = 800
- 43 x 10 = 430
4. Soru: Aşağıdaki bölme işlemlerini yapınız.
Sıra geldi bölme işlemlerine. Bölme, bir bütünü eşit parçalara ayırmak demektir. Adım adım gidelim.
69 ÷ 5 = ?
Adım 1: 6’nın içinde 5 kaç kere var? 1 kere. Bölüme 1 yazarız. 1 x 5 = 5. 6’dan 5’i çıkarırız, 1 kalır.
Adım 2: Yukarıdaki 9’u, kalan 1’in yanına indiririz. Yeni sayımız 19 olur.
Adım 3: 19’un içinde 5 kaç kere var? 3 kere. (3×5=15). Bölüme 3 yazarız. 19’dan 15’i çıkarırız, 4 kalır.
Sonuç: Bölüm 13, Kalan 4
27 ÷ 3 = ?
Adım 1: 2’nin içinde 3 var mı? Yok. O zaman 27’nin içinde 3 ararız.
Adım 2: 27’nin içinde 3 kaç kere var? Çarpım tablosunu hatırlayalım… 9 kere! 9 x 3 = 27. 27’den 27’yi çıkarırız, 0 kalır.
Sonuç: Bölüm 9, Kalan 0
62 ÷ 4 = ?
Adım 1: 6’nın içinde 4 kaç kere var? 1 kere. Bölüme 1 yazarız. 1 x 4 = 4. 6’dan 4’ü çıkarırız, 2 kalır.
Adım 2: Yukarıdaki 2’yi, kalan 2’nin yanına indiririz. Yeni sayımız 22 olur.
Adım 3: 22’nin içinde 4 kaç kere var? 5 kere. (5×4=20). Bölüme 5 yazarız. 22’den 20’yi çıkarırız, 2 kalır.
Sonuç: Bölüm 15, Kalan 2
59 ÷ 6 = ?
Adım 1: 5’in içinde 6 var mı? Yok. O zaman 59’un içinde 6 ararız.
Adım 2: 59’un içinde 6 kaç kere var? 9 kere. (9×6=54). Bölüme 9 yazarız. 59’dan 54’ü çıkarırız, 5 kalır.
Sonuç: Bölüm 9, Kalan 5
92 ÷ 7 = ?
Adım 1: 9’un içinde 7 kaç kere var? 1 kere. Bölüme 1 yazarız. 1 x 7 = 7. 9’dan 7’yi çıkarırız, 2 kalır.
Adım 2: Yukarıdaki 2’yi, kalan 2’nin yanına indiririz. Yeni sayımız 22 olur.
Adım 3: 22’nin içinde 7 kaç kere var? 3 kere. (3×7=21). Bölüme 3 yazarız. 22’den 21’i çıkarırız, 1 kalır.
Sonuç: Bölüm 13, Kalan 1
Şimdi de kısa yoldan bölme işlemlerine bakalım:
Bir sayıyı 10’a bölmenin en kolay yolu, eğer sayının sonunda sıfır (0) varsa, o sıfırı silmektir.
- 60 ÷ 10 = 6
- 80 ÷ 10 = 8
- 40 ÷ 10 = 4
- 20 ÷ 10 = 2
İşte bu kadar! Gördüğün gibi bütün soruları ne kadar da güzel çözdük. Matematik bol bol pratik yaparak öğrenilir. Anlamadığın bir yer olursa tekrar sormaktan çekinme. Harikaydın!