Merhaba sevgili öğrencilerim,
Ben 6. Sınıf Sosyal Bilgiler öğretmeniniz. Gönderdiğiniz ders kitabı sayfasını inceledim. Gelin, buradaki çalışmaları ve metni birlikte analiz edelim ve olası soruları cevaplayalım. Bu konuyu çok daha iyi anlayacaksınız, eminim!
***
Soru 1: Hazırlık Çalışması
Yaşadığınız yer ve çevresinde yapılan ekonomik faaliyetlere bağlı olarak hangi alanlarda yatırım yapılabilir? Düşüncelerinizi arkadaşlarınızla paylaşınız.
Çözüm:
Arkadaşlar, bu soru aslında sizin birer gözlemci ve girişimci gibi düşünmenizi istiyor. Yani tek bir doğru cevabı yok. Herkesin yaşadığı yere göre cevap değişebilir. Gelin nasıl düşüneceğimize bakalım:
- Adım 1: Çevremizi Gözlemleyelim
Önce kendimize şunu soralım: “Benim yaşadığım şehirde, ilçede veya köyde insanlar geçimini en çok neyden sağlıyor?”
Örneğin;
- Eğer denize yakın bir yerde yaşıyorsanız, turizm ve balıkçılık önemli olabilir.
- Eğer verimli topraklara sahip bir yerde yaşıyorsanız, tarım ve hayvancılık ön plandadır.
- Eğer büyük bir şehirde yaşıyorsanız, sanayi, ticaret ve hizmet sektörü (doktorluk, öğretmenlik, bankacılık gibi) yaygındır.
- Adım 2: Fırsatları Düşünelim
Şimdi de bu ekonomik faaliyetlere bağlı olarak ne gibi yeni işler veya yatırımlar yapılabileceğini hayal edelim. Yani “var olanı nasıl daha iyi hale getirebiliriz veya ne gibi eksikler var?” diye soralım.
Örnekler verelim:
- Tarım bölgesi için: Metindeki Semra Hanım gibi, yetiştirilen ürünleri işleyip paketleyecek bir tesis (salça fabrikası, meyve suyu fabrikası, cips fabrikası vb.) kurmak bir yatırım olabilir. Veya modern tarım teknikleri için seralar kurmak da bir yatırımdır.
- Turizm bölgesi için: Gelen turistlerin konaklayacağı yeni oteller, pansiyonlar açmak bir yatırımdır. Onlara yöresel yemekler sunan restoranlar açmak veya bölgeyi tanıtan turlar düzenlemek de harika bir yatırım fikri olabilir.
- Sanayi bölgesi için: Fabrikaların ihtiyacı olan yedek parçaları üreten daha küçük bir atölye kurmak veya çalışanların yeme içme ihtiyacını karşılayacak lokantalar açmak birer yatırım fikridir.
Unutmayın, yatırım, gelecekte bize kazanç getirmesi amacıyla bir işe para veya emek harcamaktır. Çevrenize bu gözle baktığınızda bir sürü fikir bulacağınıza eminim!
***
Soru 2: Metin Analizi – “Anne-kız ‘incir cipsi’ ile girişimci oldu.”
Şimdi de metinle ilgili bizim oluşturabileceğimiz soruları ve cevaplarını inceleyelim. Bu metin bize girişimcilik, üretim ve pazarlama hakkında çok güzel bilgiler veriyor.
Soru 2.1: Semra Hanım, satamadığı yaş incirleri nasıl bir ürüne dönüştürmüştür ve bu fikir aklına nasıl gelmiştir?
Çözüm:
Adım 1: Metne göre Semra Hanım, eşinin yol kenarında satamadığı yaş incirleri değerlendirmek istemiş.
Adım 2: Bu incirleri ince ince dilimleyip güneşte kurutmuş.
Adım 3: Kuruyan bu ince dilimlerin cips gibi çıtır çıtır ve lezzetli olduğunu fark etmiş ve buna “incir cipsi” adını vermiş.
Sonuç: Yani bu fikir, elindeki ürünü ziyan etmeme ve “Daha farklı ne yapabiliriz?” diye düşünme isteğinden doğmuştur. Bu, girişimciliğin en önemli adımlarından biridir: sorunlara çözüm bulmak!
Soru 2.2: Semra Hanım’ın bu işi büyütürken kimlerden ve nerelerden destek aldığını metinden bulalım.
Çözüm:
Metni dikkatlice okuduğumuzda şu destekleri görüyoruz:
- Ailesinden: Üniversitede okuyan kızı Gizem, proje hazırlayarak ona yardımcı olmuş. Ailesi de üretim sürecinde ona destek olmuş.
- Devletten: Kızıyla birlikte hazırladığı proje sayesinde T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı’nın Genç Çiftçi Projesi‘ne başvurmuş ve 30 bin lira hibe (karşılıksız para desteği) almıştır.
Soru 2.3: Semra Hanım ve ailesi, geçen yıl kilogramını 25 liradan sattıkları 400 kilogram incir cipsinden toplam ne kadar gelir elde etmiştir?
Çözüm:
Bu soruyu çözmek için basit bir matematik işlemi yapmamız gerekiyor. Hadi yapalım!
Adım 1: Satılan ürün miktarını bulalım. Metinde 400 kilogram incir cipsi sattıkları yazıyor.
Adım 2: Ürünün bir kilogramının fiyatını bulalım. Metinde kilogram fiyatının 25 lira olduğu belirtilmiş.
Adım 3: Toplam geliri bulmak için satılan toplam kilogram ile bir kilogramın fiyatını çarpmamız gerekir.
400 (Toplam kilogram)
x 25 (Kilogram fiyatı)
——-
2000
+ 800
——-
10.000
Sonuç: Semra Hanım ve ailesi, geçen yıl incir cipsi satışından 10.000 TL gelir elde etmiştir.
Soru 2.4: Semra Hanım’ın yaptığı bu girişimcilik örneğinin çevresine ne gibi bir faydası olmuştur?
Çözüm:
Adım 1: Metinde bu konuyla ilgili ipucunu arayalım. “Mahalledeki 5 kadına da istihdam sağlayan anne-kız…” cümlesini buluyoruz.
Adım 2: “İstihdam sağlamak” demek, birilerine iş vermek, onların para kazanmasını sağlamak demektir.
Sonuç: Semra Hanım, kendi işini kurarak sadece ailesine değil, mahallesindeki 5 kadına daha iş imkânı sunmuş ve onların da aile bütçesine katkıda bulunmasını sağlamıştır. Bu, üretimin ve girişimciliğin toplumsal faydasına harika bir örnektir.
Umarım bu açıklamalar konuyu daha iyi anlamanıza yardımcı olmuştur. Aklınıza takılan bir şey olursa çekinmeden sorun olur mu? Başarılar dilerim!