Harika bir çalışma! Merhaba sevgili öğrencilerim, ben Fen Bilimleri öğretmeniniz. Şimdi bu soruları birlikte, adım adım ve anlayarak çözeceğiz. Hazırsanız başlayalım!
C. Aşağıdaki soruları defterinize cevaplayınız.
1. Soru: Birbiri içinde çözünmeyen K, L ve M sıvılarının aynı kap içindeki konumları yandaki şekilde verilmiştir. Buna göre K, L ve M sıvılarının yoğunlukları arasındaki ilişki nedir?
Sevgili arkadaşlar, bu soruyu çözmek için aklımızda tutmamız gereken çok basit bir kural var. Birbirine karışmayan sıvıları aynı kaba koyduğumuzda, yoğunluğu en büyük olan sıvı en alta çöker, yoğunluğu en az olan ise en üste çıkar. Tıpkı zeytinyağının suyun üzerinde kalması gibi!
- Adım 1: Kaptaki sıvılara bakalım. En altta K sıvısı var.
- Adım 2: Ortada M sıvısı bulunuyor.
- Adım 3: En üstte ise L sıvısı yüzüyor.
Bu duruma göre, en yoğun olan K, sonra M, en az yoğun olan ise L’dir. Yani yoğunluklarını büyükten küçüğe sıralarsak şöyle olur:
Sonuç: K > M > L
2. Soru: Buz dağlarının suyun üstünde kalmasının sebebi nedir?
İşte yine yoğunlukla ilgili harika bir soru! Buz dağları neden batmıyor da suyun üzerinde yüzüyor, hiç düşündünüz mü? Cevabı yine yoğunlukta gizli.
Su, donarak buza dönüştüğünde hacmi artar. Yani aynı miktardaki su, buz olunca daha fazla yer kaplar. Kütlesi aynı kalıp hacmi arttığı için buzun yoğunluğu, suyun yoğunluğundan daha az olur. Bir önceki sorudan öğrendiğimiz gibi, yoğunluğu az olan madde, yoğunluğu fazla olan sıvının üzerinde yüzer. İşte bu yüzden buz dağları suyun üzerinde kalır.
3. Soru: Aşağıdaki tabloda birbiri içinde çözünmeyen dört sıvının yoğunlukları verilmiştir. Bu sıvılar aynı kaba konulduğunda kabın yüzeyinde hangi sıvı olur? Neden?
Bu soruda bize dört farklı sıvının yoğunlukları verilmiş. Kuralımız neydi? Yoğunluğu en küçük olan en üstte, yani yüzeyde kalır. Haydi tablodaki yoğunlukları karşılaştıralım.
- Zeytinyağı: 0,92 g/cm³
- Su: 1 g/cm³
- Gliserin: 1,26 g/cm³
- Cıva: 13,6 g/cm³
Adım 1: Bu sayılardan en küçük olanını bulalım. 0,92 sayısı diğerlerinden daha küçüktür.
Adım 2: En küçük yoğunluğa sahip olan sıvı zeytinyağıdır.
Sonuç: Bu sıvılar aynı kaba konulduğunda, yoğunluğu en az olduğu için kabın yüzeyinde zeytinyağı olur.
4. Soru: Kütlesi 92 g, hacmi 100 cm³ olan sıvının yoğunluğu kaç gram/santimetreküptür?
Yoğunluk hesaplaması için kullandığımız sihirli bir formülümüz var. Unutmayın, yoğunluk bir maddenin kütlesinin hacmine bölünmesiyle bulunur.
Formülümüz: Yoğunluk = Kütle / Hacim (Kısaca: d = m / V)
- Adım 1: Soruda verilenleri formülde yerlerine yazalım.
- Kütle (m) = 92 g
- Hacim (V) = 100 cm³
- Adım 2: İşlemi yapalım.
Yoğunluk = 92 g / 100 cm³
Sonuç: Yoğunluk = 0,92 g/cm³
5. Soru: Kütlesi 234 g olan bir bilye, içinde 420 cm³ su bulunan dereceli silindire konuluyor. Dereceli silindirdeki su seviyesi 450 cm³ oluyor. Buna göre bilyenin yoğunluğu kaç gram/santimetreküptür?
Bu soru bir önceki soruya benziyor ama küçük bir fark var. Bilyenin hacmini bizim bulmamız gerekiyor. Ama merak etmeyin, bu çok kolay!
Adım 1: Bilyenin hacmini bulalım.
Bir cisim sıvıya atıldığında, sıvının seviyesindeki artış o cismin hacmini verir.
- Bilye atıldıktan sonraki su seviyesi: 450 cm³
- Bilye atılmadan önceki su seviyesi: 420 cm³
- Bilyenin Hacmi = Son Seviye – İlk Seviye
- Bilyenin Hacmi = 450 cm³ – 420 cm³ = 30 cm³
Adım 2: Bilyenin yoğunluğunu hesaplayalım.
Şimdi hem kütleyi (234 g) hem de hacmi (30 cm³) biliyoruz. Formülümüzü kullanalım: d = m / V
Yoğunluk = 234 g / 30 cm³
Sonuç: Bilyenin yoğunluğu = 7,8 g/cm³
D. Aşağıdaki eşyaların veya eşyaların yapısındaki kısımların ısı iletkenliğine göre hangi tür maddeden yapıldığını tabloda işaretleyiniz. Niçin böyle düşündüğünüzü açıklayınız.
Şimdi de ısıyı iyi ileten (iletken) ve ısıyı iyi iletmeyen (yalıtkan) maddeleri ayırt edelim. Unutmayın, bir şeyin ısınmasını istiyorsak iletken, ısınmasını veya soğumasını engellemek istiyorsak yalıtkan malzeme kullanırız.
- Tencerenin tabanı:
Isı İletkeni seçilmelidir.
Neden? Çünkü yemeğin pişmesi için ocaktan aldığı ısıyı hızlıca yemeğe iletmesi gerekir. Bu yüzden tencerelerin altı metal gibi iletkenlerden yapılır.
- Tost makinesinin ızgarası:
Isı İletkeni seçilmelidir.
Neden? Tost ekmeğinin kızarması için ızgaranın ısısını ekmeğe çok iyi bir şekilde aktarması gerekir. Bu yüzden metalden yapılır.
- Tencerenin kulpu:
Isı Yalıtkanı seçilmelidir.
Neden? Tencere ocakta ısındığında, kulpunun ısınmaması gerekir ki elimiz yanmadan tencereyi tutabilelim. Bu yüzden kulplar genellikle plastik veya bakalit gibi yalıtkan malzemelerden yapılır.
- Kazak:
Isı Yalıtkanı seçilmelidir.
Neden? Kazağı vücut ısımızı kaybetmemek için giyeriz. Kazak, vücut ısımızın dışarıdaki soğuk havaya geçişini yavaşlatan bir yalıtkandır ve bizi sıcak tutar.
- Park ve bahçelerdeki banklar:
Isı Yalıtkanı seçilmelidir.
Neden? Banklar genellikle ahşap veya plastikten yapılır. Eğer metal gibi bir iletkenden yapılsaydı, yazın güneşin altında çok ısınıp yakar, kışın ise çok soğuyup dondururdu. Ahşap yalıtkan olduğu için üzerine daha rahat oturabiliriz.
- Radyatörün dış kısmı:
Isı İletkeni seçilmelidir.
Neden? Radyatörün amacı, içindeki sıcak suyun ısısını odaya yayarak odayı ısıtmaktır. Bu işi hızlı ve verimli yapabilmesi için dış kısmının metal gibi iyi bir ısı iletkeni olması gerekir.
Umarım tüm çözümler anlaşılır olmuştur. Hepinize iyi çalışmalar dilerim!