Merhaba sevgili öğrencilerim!
Ben Fen Bilimleri öğretmeniniz. Gönderdiğiniz bu güzel çalışma sayfasını birlikte inceleyelim ve soruları adım adım çözelim. Bu etkinlikler hem öğrendiklerimizi pekiştirmek hem de yeni şeyler keşfetmek için harika bir fırsat! Haydi başlayalım.
***
Fen Mühendislik ve Girişimcilik Uygulamaları (1, 2, 3 ve 4. Sorular)
Bu bölüm, sizlerin birer bilim insanı ve mühendis gibi düşünmenizi isteyen bir proje görevi. Burada tek bir doğru cevap yok, önemli olan sizin araştırma yapmanız ve kendi fikirlerinizi geliştirmeniz. Gelin bu adımları nasıl yapacağınızı konuşalım.
1. Güneş sisteminden belirlediğiniz bir gezegenin yüzey özelliklerini kitaplardan, ansiklopedilerden ve güvenilir genel ağ adreslerinden araştırınız. Araştırmalarınız sonucunda edindiğiniz bilgileri aşağıdaki tabloya yazınız.
2. Canlıların yaşamını sürdürmesi için gerekli faktörleri kitaplardan, ansiklopedilerden ve güvenilir genel ağ adreslerinden araştırınız. Araştırmalarınız sonucunda edindiğiniz bilgileri aşağıdaki tabloya yazınız.
3. Belirlediğiniz gezegende canlıların yaşamını sürdürüp sürdüremeyeceği ile ilgili düşüncelerinizi aşağıdaki tabloya yazınız.
Çözüm ve Açıklama:
Bu üç soru birbiriyle bağlantılı. Sizden bir gezegen seçip onu detaylıca incelemeniz isteniyor. Ben size örnek olması için Mars gezegenini seçerek tabloyu nasıl doldurabileceğinizi göstereceğim. Ama sizden istediğim, farklı bir gezegen seçerek kendi araştırmanızı yapmanız. Jüpiter, Venüs veya Satürn… Seçim sizin!
Örnek Tablo (Mars için):
- Seçtiğim gezegen:MARS
- Gezegenin yüzey özellikleri:
- “Kızıl Gezegen” olarak bilinir çünkü yüzeyi demir oksitli (paslı) topraktan oluşur.
- Yüzeyinde kraterler, volkanlar, çöller ve kutup buzulları bulunur.
- Atmosferi çok incedir ve çoğunlukla karbondioksitten oluşur.
- Sıcaklıklar gündüz 20°C’ye çıkabilirken gece -100°C’nin altına düşebilir.
- Yer çekimi, Dünya’nınkinin yaklaşık üçte biri kadardır.
- Canlıların yaşamını sürdürmesi için gerekli faktörler:
- Su: Yaşamın temel kaynağıdır.
- Uygun Sıcaklık: Canlıların donmayacağı veya yanmayacağı bir sıcaklık aralığı gerekir.
- Atmosfer: Canlıları zararlı Güneş ışınlarından korumalı ve nefes alabilecekleri gazları (oksijen gibi) içermelidir.
- Besin: Canlıların enerji elde edebileceği kaynaklar olmalıdır.
- Düşüncelerim:
Bence Mars’ta şu anki koşullarda insanlar veya hayvanlar gibi karmaşık canlılar yaşayamaz. Çünkü;
Adım 1: Atmosferi çok ince ve oksijen yok, bu yüzden nefes alamayız.
Adım 2: Sıvı halde su bulmak çok zor, su donmuş halde bulunuyor.
Adım 3: Gece ve gündüz arasındaki sıcaklık farkı çok fazla. Bu da canlıların hayatta kalmasını zorlaştırır.
Adım 4: İnce atmosfer, Güneş’in zararlı ışınlarına karşı yeterli koruma sağlamaz.
Belki çok basit yapılı mikroorganizmalar (gözle görülmeyen canlılar) toprağın altında var olabilir ama daha fazlası için uygun bir yer değil.
4. Belirlediğiniz gezegenin canlı yaşamı için uygun olmadığını düşünüyorsanız aşağıdaki uygulamaları yapınız.
Bu soru, hayal gücünüzü ve mühendislik becerilerinizi kullanmanızı istiyor. Madem seçtiğimiz gezegen (örneğin Mars) yaşama uygun değil, o zaman onu nasıl yaşanabilir hale getirebiliriz? Bir tasarım yapmanız isteniyor.
Çözüm ve Açıklama:
Örneğin Mars için şöyle bir tasarım düşünebiliriz:
- Adım 1: Üzeri cam kubbelerle kaplı büyük şehirler inşa edebiliriz. Bu kubbeler, içeride nefes alabileceğimiz bir atmosfer oluşturmamızı sağlar ve bizi zararlı ışınlardan korur.
- Adım 2: Kubbelerin içine, oksijen üretmeleri için bolca bitki ve ağaç ekebiliriz. Bu aynı zamanda bize besin de sağlar.
- Adım 3: Mars’ın kutuplarındaki donmuş suyu eritip arıtarak kullanabileceğimiz su kaynakları oluşturabiliriz. Bu suyu borularla şehirlere taşıyabiliriz.
- Adım 4: Şehirlerin enerjisini sağlamak için yüzeye devasa güneş panelleri kurabiliriz.
Bu sadece bir fikir! Siz çok daha farklı ve yaratıcı tasarımlar yapabilirsiniz.
1. ÜNİTE ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÇALIŞMALARI
A. Aşağıda ünitede öğrendiğiniz kavramlarla ilgili hazırlanan bir bulmacanın çözümü verilmiştir. Buna göre bulmacanın sorularını defterinize yazınız.
Çözüm ve Açıklama:
Harika bir bulmaca etkinliği! Burada cevaplar bize verilmiş, bizden ise bu cevaplara uygun soruları bulmamız isteniyor. Tıpkı bir yarışma programı sunucusu gibi düşüneceğiz. Haydi, her bir kelime için uygun soruyu yazalım.
1. GEZEGEN
Soru: Güneş gibi bir yıldızın etrafında belirli bir yörüngede dolanan büyük gök cisimlerine ne ad verilir?
2. METEOR
Soru: Atmosfere girdiğinde sürtünmenin etkisiyle yanarak ışık saçan gök taşı. Halk arasında “yıldız kayması” olarak da bilinir.
3. METEORİT
Soru: Atmosferde tamamen yanıp yok olmayı başaramayan ve yeryüzüne kaya parçası olarak düşen meteorlara ne denir?
4. NEPTÜN
Soru: Güneş sistemimizde Güneş’e en uzak olan gezegen hangisidir?
5. URANÜS
Soru: Yörüngesinde yan yatmış bir varil gibi yuvarlanarak ilerleyen gaz devi gezegenin adı nedir?
6. DOĞAL UYDU
Soru: Bir gezegenin etrafında dolanan, insan yapımı olmayan gök cismidir. Dünya’nınki Ay’dır.
***
Umarım bu açıklamalar ödevinize yardımcı olmuştur. Unutmayın, Fen Bilimleri merak etmek, araştırmak ve keşfetmektir. Aklınıza takılan başka bir şey olursa sormaktan çekinmeyin. İyi çalışmalar dilerim!