4. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Sözcü Yayınları Sayfa 120

Harika bir Fen Bilimleri dersine hoş geldin!

Bugün seninle 5. Ünite’nin ilk konusu olan **Aydınlatma Teknolojileri**’ne bir giriş yapacağız. Önündeki görselde yer alan metni ve soruları birlikte adım adım inceleyip çözeceğiz. Hazırsan, haydi başlayalım!

***

Hazırlanalım Bölümü

Soru: Evimizde, okulumuzda, sokaklarda hangi aydınlatma araçlarını kullanıyoruz? Elektrik olduğunda ya da olmadığında kullandığımız aydınlatma araçları değişiyor mu? Düşünelim ve düşüncelerimizi defterimize yazalım.

Çözüm ve Açıklama:

Bu soru, günlük hayatta kullandığımız aydınlatma araçları hakkında ne kadar bilgili olduğumuzu ölçmek için harika bir başlangıç! Haydi birlikte düşünelim.

Adım 1: Elektrik Varken Kullandıklarımız

İlk olarak, elektrik varken çevremizi neyle aydınlattığımızı bir listeleyelim. Aklına gelenleri say bakalım…

• Evlerimizde ve okulumuzda tavandaki ampuller ve floresan lambalar.
• Ders çalışırken kullandığımız masa lambaları.
• Sokakları aydınlatan sokak lambaları.
• Mağazaların ve binaların dışını aydınlatan rengarenk led ışıklar ve projektörler.

Adım 2: Elektrik Gittiğinde Kullandıklarımız

Peki, aniden elektrikler kesilirse ne olur? O zaman hangi araçlar yardımımıza koşar? Bu durumda kullandığımız araçlar tabii ki değişir!

• Hemen aklımıza gelen ilk şey tabii ki mum!
• El fenerleri de karanlıkta yolumuzu bulmak için çok işe yarar.
• Bazı evlerde bulunan gaz lambaları veya şarjlı ışıldaklar da elektrik kesintilerinde hayat kurtarır.

Sonuç:

Evet, gördüğün gibi elektrik olduğunda ve olmadığında kullandığımız aydınlatma araçları kesinlikle değişiyor. Elektrikle çalışan modern ve güçlü aydınlatma araçları, elektrik kesildiğinde yerini daha basit ve geleneksel araçlara bırakıyor.

***

Okuma Parçası: Zeynep Karanlıkta Kaldı

Şimdi de okuma parçasını analiz edelim. Bu parçada aslında cevaplamamız gereken doğrudan sorular yok ama metnin içinde gizlenmiş çok önemli bilgiler var. Ben sana bazı sorular soracağım ve cevapları metinden birlikte bulacağız.

Soru 1: Zeynep’in odasında ışıklar aniden sönünce annesi neden Zeynep’in olduğu yerde kalmasını ve hareket etmemesini söyledi?

Çözüm ve Açıklama:

Annesi ise ortalık aydınlık olmadığı için etrafı göremeyeceğini söyledi. Etrafındaki cisimleri göremeyince kendine zarar verebilirdi.

Adım 1: Tehlikeyi Anlayalım

Karanlıkta etrafımızdaki eşyaları (masa, sandalye, oyuncaklar gibi) göremeyiz. Annesi, Zeynep’in karanlıkta yürümeye çalışırsa bir yerlere çarpıp düşebileceğinden veya kendisine zarar verebileceğinden endişelendi. Bu yüzden en güvenli olan şey, olduğu yerde beklemekti.

Sonuç:

Annesinin bu uyarısı, Zeynep’in güvenliği içindi.

Soru 2: Annesinin odaya getirdiği mum ile Zeynep’in ders yaptığı lamba arasında nasıl bir fark vardı?

Çözüm ve Açıklama:

Annesiyle mum ışığında sohbet eden Zeynep, mumun lamba kadar çok aydınlatmadığından bahsetti.

Adım 1: Aydınlatma Gücünü Karşılaştıralım

Zeynep, elektrikle çalışan lambasının odayı ne kadar güçlü aydınlattığını biliyordu. Annesi mumla geldiğinde, mumun ışığının lambanınki kadar parlak ve yeterli olmadığını hemen fark etti. Mum, odayı sadece “biraz” aydınlatabilmişti.

Sonuç:

Günümüzdeki elektrikli lambalar, geçmişte kullanılan mum gibi aydınlatma araçlarından çok daha fazla ışık verir ve etrafı daha iyi aydınlatır.

Soru 3: Bu olay sayesinde Zeynep, geçmişte insanların nasıl aydınlandığı hakkında ne öğrendi?

Çözüm ve Açıklama:

Bunun üzerine annesi, elektrik keşfedilmeden önce insanların mumla odalarını aydınlattıklarını anlattı.

Adım 1: Geçmişe Yolculuk Yapalım

Zeynep’in annesi, bu durumu bir fırsata çevirerek ona geçmişteki yaşam hakkında bilgi verdi. Elektriğin olmadığı zamanlarda, yani çok çok uzun yıllar önce, insanların evlerini aydınlatmak için ateş, meşale, kandil ve mum gibi basit ışık kaynaklarını kullandıklarını anlattı.

Sonuç:

Zeynep, günümüzde kullandığımız aydınlatma teknolojilerinin geçmişte olmadığını ve insanların çok daha zor şartlarda yaşadığını öğrenmiş oldu. Bu durum onu çok şaşırttı.

Soru 4: Zeynep, karanlıkta kalınca neden görme engelli arkadaşı Narin’i hatırladı?

Çözüm ve Açıklama:

Zeynep, o sırada sınıf arkadaşı Narin’i hatırladı. Narin görme engelliydi. Bastonu sayesinde kendine zarar vermeden okul içinde hareket edebiliyordu.

Adım 1: Empati Kuralım

Zeynep, sadece kısa bir süreliğine karanlıkta kalmıştı ve bu durum bile onu endişelendirmişti. İşte o an, dünyayı hiç göremeyen arkadaşı Narin’in her gün neler hissettiğini düşündü. Narin’in hayatını sürekli bir “elektrik kesintisi” gibi yaşadığını anladı. Bu, Zeynep’in arkadaşının durumunu daha iyi anlamasını sağladı.

Sonuç:

Zeynep, yaşadığı bu kısa süreli zorluk sayesinde arkadaşı Narin ile empati kurmuş oldu. Yani kendini onun yerine koyarak onun hislerini ve zorluklarını anlamaya çalıştı.

Umarım bu açıklamalar konuyu daha iyi anlamana yardımcı olmuştur. Unutma, Fen Bilimleri dersi sadece bilgi öğrenmek değil, aynı zamanda çevremizdeki dünyayı ve insanları daha iyi anlamaktır!