4. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Sözcü Yayınları Sayfa 92

Merhaba sevgili öğrencim,

Harika bir etkinlik sorusu! Fen Bilimleri dersimizin en keyifli konularından biri olan “Isı Akışı” ile ilgili bu soruları gel birlikte, adım adım çözelim ve konuyu daha iyi anlayalım.

Soru 1: Kaynamış su ısındı mı, soğudu mu?

Bu soruyu cevaplamak için deneyde ne yaptığımızı bir hatırlayalım. Büyük kâsenin içinde çok sıcak, kaynamış bir su vardı. Onun içine de daha soğuk olan musluk suyunu bir kavanozla koyduk. Şimdi düşünelim:

• Adım 1: Elimizde iki farklı sıcaklıkta madde var: Biri çok sıcak (kaynamış su), diğeri ise ona göre daha soğuk (musluk suyu).
• Adım 2: Fen Bilimleri dersinden bildiğimiz en önemli kurallardan biri şudur: Isı, her zaman sıcak olan maddeden soğuk olan maddeye doğru akar. Bunu aklımızdan hiç çıkarmayalım. Bu durumda ısı, sıcak olan kaynamış sudan, soğuk olan musluk suyuna doğru hareket edecektir.
• Adım 3: Bir madde, ısısını başka bir maddeye verirse, kendi ısısı azalır. Tıpkı dolu bir sürahiden bardağa su boşalttığımızda sürahideki suyun azalması gibi. Isısını kaybeden kaynamış suyun sıcaklığı da düşecektir.

Sonuç: Kaynamış su, ısısını musluk suyuna verdiği için soğumuştur.

Soru 2: Musluk suyu ısındı mı, soğudu mu?

Şimdi de aynı mantıkla kavanozun içindeki musluk suyuna ne olduğuna bakalım. Bu aslında ilk sorunun tam tersi gibi!

• Adım 1: Yine hatırlayalım; kaynamış su sıcaktı ve musluk suyu soğuktu.
• Adım 2: Isının sıcaktan soğuğa doğru aktığını söylemiştik. Yani kaynamış su, ısısını musluk suyuna verdi. Bu durumda musluk suyu ne yapmış oldu? Tabii ki ısı almış oldu!
• Adım 3: Bir madde ısı aldığında ne olur? Örneğin, buzdolabından çıkardığımız bir sütü oda sıcaklığında bekletince çevreden ısı alarak ılımaya başlar. Aynı şekilde, musluk suyu da kaynamış sudan ısı aldığı için sıcaklığı artacaktır.

Sonuç: Musluk suyu, kaynamış sudan ısı aldığı için ısınmıştır.

Kısacası bu deneyde gördüğümüz olayın adı ısı alışverişidir. Isı alışverişi, maddelerin sıcaklıkları eşit olana kadar devam eder. Yani bir süre sonra kaynamış su yeterince soğur, musluk suyu da yeterince ısınır ve ikisi de aynı ılık sıcaklığa gelirler. İşte o zaman ısı akışı durur.

Umarım bu açıklamalar konuyu daha iyi anlamana yardımcı olmuştur. Aklına takılan başka bir şey olursa hiç çekinme, yine sorabilirsin!