Anlık görüntüleyici sayısı yükleniyor…
Çözümü Değerlendir
Harika bir çalışma! Fen Bilimleri dersimizin en sevdiğim konularından sorular seçmişsin. Hadi gel, bu soruları birlikte, adım adım çözelim ve konuları tekrar edelim.
11. Fosillerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A. Eski canlı kalıntısıdır.
B. Soyu tükenmiş türlere de soyu devam eden türlere de ait olabilir.
C. Ekonomik olarak değerli kayaçlardır.
D. Ölen canlının fosil oluşumu için hava ile temas etmemesi gerekir.
Çözüm ve Açıklama:
Merhaba! Bu soruda fosillerle ilgili yanlış olan bilgiyi bulmamız isteniyor. Haydi şıkları tek tek inceleyelim.
Adım 1: A şıkkına bakalım. “Eski canlı kalıntısıdır.” diyor. Evet, bu doğru! Fosiller, milyonlarca yıl önce yaşamış bitki ve hayvanların taşlaşmış kalıntılarıdır. Bu şıkkı eleyebiliriz.
Adım 2: B şıkkını inceleyelim. “Soyu tükenmiş türlere de soyu devam eden türlere de ait olabilir.” diyor. Bu da doğru bir bilgi. Mesela dinozorlar gibi soyu tükenmiş canlıların fosillerini bulabileceğimiz gibi, günümüzde de yaşayan köpek balıklarının milyonlarca yıl önceki atalarına ait fosilleri de bulabiliriz.
Adım 3: D şıkkına bakalım. “Ölen canlının fosil oluşumu için hava ile temas etmemesi gerekir.” Bu bilgi de kesinlikle doğru. Eğer ölen bir canlı hava ile temas ederse, çürüyüp yok olur. Fosilleşmesi için üzerinin hızla çamur, kum gibi şeylerle kapanması ve havasız kalması gerekir.
Adım 4: Geriye C şıkkı kaldı. “Ekonomik olarak değerli kayaçlardır.” diyor. İşte bu ifade tam olarak doğru değil. Fosillerin asıl değeri bilimseldir. Bize geçmiş yaşam hakkında bilgi verirler. Ekonomik olarak değerli olanlar genellikle altın, demir, mermer gibi madenlerdir. Fosillerin koleksiyon değeri olabilir ama onlara “ekonomik değerli kayaç” demek yanlış olur. Bu yüzden aradığımız yanlış bilgi budur.
Sonuç: Doğru cevap C şıkkıdır.
12. Selin, Dünya’nın yıllık hareketi ile ilgili bir ödev hazırlamaktadır. Aşağıdakilerden hangisi Selin’in cevabını bulması gereken sorulardan biri değildir?
A. Mevsimler nasıl oluşur?
B. Bir gün neden 24 saattir?
C. Neden yazları gündüzler uzun olurken kışları geceler uzun olur?
D. Bir yıl neden 365 gün 6 saattir?
Çözüm ve Açıklama:
Bu soruyu çözmek için Dünya’nın iki önemli hareketini hatırlamamız gerekiyor: Kendi etrafında dönmesi (günlük hareket) ve Güneş’in etrafında dolanması (yıllık hareket). Selin’in ödevi yıllık hareketle ilgili.
Adım 1: Dünya’nın yıllık hareketinin sonuçlarını düşünelim. Dünya, Güneş’in etrafındaki bir turunu 365 gün 6 saatte tamamlar. Bu hareket ve Dünya’nın eğik duruşu sayesinde mevsimler oluşur, gece ve gündüz süreleri yıl içinde değişir.
Adım 2: Şimdi şıklara bakalım. A, C ve D şıkları (mevsimlerin oluşması, gece-gündüz sürelerinin değişmesi, bir yılın 365 gün 6 saat sürmesi) doğrudan Dünya’nın Güneş etrafındaki yıllık hareketinin sonuçlarıdır. Yani Selin’in ödevinde bu soruların cevapları olmalı.
Adım 3: B şıkkına bakalım: “Bir gün neden 24 saattir?” Bu sorunun cevabı Dünya’nın kendi ekseni etrafında dönmesiyle, yani günlük hareketiyle ilgilidir. Yıllık hareketiyle bir ilgisi yoktur.
Sonuç: Selin’in ödeviyle ilgili olmayan soru B şıkkındadır. Doğru cevap B şıkkıdır.
13. Aşağıda verilenlerden hangisi doğrudur?
A. Kayaçlar, yer kabuğunun kara tabakasıdır.
B. Madenler, ham madde olarak kullanılamaz.
C. Ölen bir canlı 10 yıl içinde fosilleşebilir.
D. Kayaçların hepsi ekonomik olarak değersizdir.
Çözüm ve Açıklama:
Bu soruda da şıkları tek tek kontrol ederek doğru olanı bulacağız.
Adım 1: B şıkkına bakalım. “Madenler, ham madde olarak kullanılamaz.” diyor. Bu kesinlikle yanlış! Arabalarımızı yaptığımız demir, pencerelerimizi yaptığımız alüminyum, kullandığımız takılardaki altın… Hepsi birer madendir ve sanayide ham madde olarak kullanılır.
Adım 2: C şıkkını inceleyelim. “Ölen bir canlı 10 yıl içinde fosilleşebilir.” diyor. Bu da yanlış. Fosilleşme çok ama çok yavaş bir süreçtir. Binlerce, hatta milyonlarca yıl sürer.
Adım 3: D şıkkına bakalım. “Kayaçların hepsi ekonomik olarak değersizdir.” diyor. Bu da yanlış. Mermer, granit gibi kayaçlar inşaatlarda kullanılır ve çok değerlidir. Kömür de bir kayaçtır ve yakıt olarak ekonomik değeri çok yüksektir.
Adım 4: A şıkkına bakalım. “Kayaçlar, yer kabuğunun kara tabakasıdır.” Bu ifade, diğerlerine göre en doğru olanıdır. Üzerinde yaşadığımız kara parçaları, yani yer kabuğunun kara tabakası, temel olarak kayaçlardan oluşmuştur. Dağlar, ovalar, hepsi dev kayaç katmanlarıdır.
Sonuç: Doğru cevap A şıkkıdır.
14. Aşağıdakilerden hangisi Dünya’nın gece ve gündüzü oluşturan hareketi ile ilgilidir?
A. Güneş’in doğudan doğup batıdan batması.
B. Mevsimlerin oluşması.
C. Bir yılın 12 ay olması.
D. Kışın gündüzlerin kısa olması.
Çözüm ve Açıklama:
Unutmayalım, gece ve gündüzü oluşturan hareket, Dünya’nın kendi etrafında bir topaç gibi dönmesidir. Bu harekete günlük hareket veya dönme hareketi diyoruz.
Adım 1: B, C ve D şıklarındaki olaylar (mevsimler, yıl, gündüzlerin kısalması) Dünya’nın Güneş etrafında dolanmasıyla, yani yıllık hareketiyle ilgilidir. Bu yüzden bu şıkları direkt eleyebiliriz.
Adım 2: A şıkkına bakalım. “Güneş’in doğudan doğup batıdan batması.” Aslında Güneş hareket etmez, değil mi? Dünya kendi etrafında batıdan doğuya doğru döndüğü için biz sanki Güneş doğudan doğup gökyüzünde hareket ediyor ve batıdan batıyormuş gibi görürüz. Bu durum, tamamen Dünya’nın dönme hareketinin bir sonucudur. Gece ve gündüz de bu hareket sayesinde oluşur.
Sonuç: Doğru cevap A şıkkıdır.
15.
I. Gece ve gündüzün oluşması.
II. Mevsimlerin oluşması.
III. Yeryüzünün kara tabakası ve su tabakasının olması.
Yukarıdaki ifadelerden hangisi ya da hangileri Dünya’nın dönme ya da dolanma hareketiyle ilgili değildir?
A. Yalnız I
B. Yalnız II
C. Yalnız III
D. I ve II
Çözüm ve Açıklama:
Bu soruda Dünya’nın hareketleriyle ilgili olmayan ifadeyi bulmamız isteniyor. Haydi öncülleri inceleyelim.
Adım 1: I. ifade “Gece ve gündüzün oluşması” diyor. Az önceki sorudan da hatırlayacağın gibi bu, Dünya’nın kendi etrafında dönme hareketinin bir sonucudur. Yani bu ifade hareketlerle ilgilidir.
Adım 2: II. ifade “Mevsimlerin oluşması” diyor. Bunu da biliyoruz, bu olay Dünya’nın Güneş etrafında dolanma hareketinin bir sonucudur. Yani bu ifade de hareketlerle ilgilidir.
Adım 3: III. ifadeye bakalım. “Yeryüzünün kara tabakası ve su tabakasının olması.” Bu ifade Dünya’nın bir hareketini mi anlatıyor? Hayır. Bu, Dünya’nın yapısını, yani neden oluştuğunu anlatıyor. Dünya’nın üzerinde karaların ve okyanusların olması, onun bir hareketi değil, fiziksel bir özelliğidir. Tıpkı bir topun renginin kırmızı olması gibi. Topun yuvarlanması onun hareketidir, kırmızı olması ise bir özelliğidir.
Sonuç: Dünya’nın hareketleriyle ilgili olmayan ifade sadece III. ifadedir. Bu yüzden doğru cevap C şıkkıdır.
Umarım açıklamalarım anlaşılır olmuştur. Harika iş çıkardın! Aklına takılan başka bir şey olursa çekinme, sorabilirsin.
Henüz onaylanmış öğrenci çözümü yok.
İlk çözümü sen paylaşabilirsin. Aşağıdaki formdan fotoğrafını yükle.
1 takipçi