Harika bir etkinlik, sevgili öğrencim! Fen Bilimleri dersimizin en eğlenceli konularından biri olan mıknatısları daha yakından tanıyacağız. Gel, “Torbamdan Ne Çıktı?” etkinliğindeki soruları birlikte adım adım çözelim ve mıknatısların sihirli dünyasını keşfedelim.
1. Aşağıdaki tabloyu defterimize çizelim ve gözlem sonuçlarımıza göre örnekte verildiği gibi dolduralım.
Bu soruyu cevaplamadan önce küçük bir sırrı hatırlayalım: Mıknatıslar her maddeyi çekmezler. Mıknatıslar sadece içinde demir, nikel ve kobalt gibi özel maddeler bulunan cisimleri çekerler. Bu maddelerden yapılmayan cisimlere ise hiç ilgi göstermezler. Şimdi bu bilgiyi aklımızda tutarak tablomuzu dolduralım.
Unutma, bir cismin metal olması onun mıknatıs tarafından kesinlikle çekileceği anlamına gelmez. Örneğin, gümüş, altın, alüminyum gibi metalleri mıknatıs çekmez.
İşte doldurulmuş tablomuz:
- Çay kaşığı: Genellikle demir içeren çelikten yapıldığı için mıknatıs çeker. (Tabloda zaten işaretlenmiş ✓)
- Ataş: Ataçlar da demirden yapıldığı için mıknatıs çeker.
- Kurşun kalem: Dışı ahşap, içi ise grafittir (kömürün bir türü). Bu maddeleri mıknatıs çekmez. Bu yüzden mıknatıs çekmez. (Tabloda zaten işaretlenmiş ✓)
- Cam çay tabağı: Camdan yapılmıştır ve cam, mıknatısın çektiği maddelerden biri değildir. Bu yüzden mıknatıs çekmez.
- Gümüş yüzük: Gümüş metalden yapılmış olsa da, mıknatıs gümüşü çekmez. Bu yüzden mıknatıs çekmez.
- Plastik şişe kapağı: Plastikten yapılmıştır ve mıknatıs plastiği çekmez. Bu yüzden mıknatıs çekmez.
- Silgi: Kauçuk veya plastik benzeri malzemelerden yapılır. Mıknatıs bu malzemeleri çekmez. Bu yüzden mıknatıs çekmez.
- Kâğıt parçası: Kâğıt, ağaçtan elde edilir ve mıknatıs kâğıdı çekmez. Bu yüzden mıknatıs çekmez.
Sonuç: Tabloyu tamamladığımızda sadece çay kaşığı ve ataşın mıknatıs tarafından çekildiğini, diğerlerinin ise çekilmediğini görmüş oluruz.
2. Çevremizdeki mıknatıs tarafından çekilen ve çekilmeyen maddeleri defterimize listeleyelim.
Harika! Şimdi de öğrendiklerimizi kullanarak etrafımızdaki eşyaları birer dedektif gibi inceleyelim. Bakalım hangileri mıknatısın arkadaşı, hangileri değil?
Adım 1: Önce mıknatısın sevdiği, yani çektiği maddeleri düşünelim. Aklımıza demirden, çelikten yapılmış şeyler gelmeli.
Adım 2: Sonra da mıknatısın çekmediği maddeleri düşünelim. Ahşap, plastik, cam, kâğıt gibi…
İşte benim aklıma gelen bazı örnekler:
Mıknatıs Tarafından Çekilen Maddeler (Mıknatısın Arkadaşları)
- Toplu iğne
- Çivi
- Çatal ve bıçak (paslanmaz çelik olanlar)
- Kalorifer peteği
- Buzdolabının kapısı
- Makasın metal kısmı
Mıknatıs Tarafından Çekilmeyen Maddeler (Mıknatısın İlgilenmedikleri)
- Tahta masa
- Plastik oyuncak
- Cam bardak
- Porselen tabak
- Kumaş peçete
- Bakır tel
- Altın kolye
Sonuç: Gördüğün gibi, çevremizdeki birçok eşya mıknatıs tarafından çekilirken, birçoğu da çekilmiyor. Artık sen de bir mıknatıs alıp evdeki eşyaları test edebilir, kendi listeni oluşturabilirsin. Fen bilimleri ne kadar eğlenceli, değil mi? Harika iş çıkardın!