Merhaba sevgili 7. Sınıf öğrencileri! Sosyal Bilgiler dersinde bugün birlikte çok önemli bir konuyu, medya okuryazarlığını ve televizyondaki yaş uyarı işaretlerini öğreneceğiz. Gelin, hep birlikte bu görseldeki soruları adım adım çözelim ve ne anlama geldiklerini anlayalım.
RTÜK (Radyo ve Televizyon Üst Kurulu), radyo ve televizyon faaliyetlerini düzenlemek, denetlemek görevli; özerk, tarafsız bir kamu kuruluşudur. RTÜK; televizyonda yayımlanan film, dizi, belgesel, eğlence programları vb. izleyicileri için bazı akıllı işaretler belirlemiştir (Görsel 1.17).
Görsel 1.17: Akıllı işaretlerden bazıları
Akıllı işaretlerde programın hangi yaş grupları için uygun olduğu, şiddet içerip içermediği gibi uyarılar mevcuttur. Program öncesinde ekranda gösterilen bu işaretler, kişinin yaş grubuna uygunsa programı izlemeli, uygun değilse izlememelidir. Bu konuda medya organlarına da bazı sorumluluklar düşmektedir. Özellikle şiddet içeren, üst yaş gruplarına yönelik programların çocukların uykuda olduğu geç saatte yayımlanması gerekir.
Yandaki karekodu akıllı cihazlarınızla okutarak “Medya Okuryazarlığına Bir Yolculuk” adlı videoyu izleyiniz.
Etkinlik Zamanı
Aşağıdaki akıllı işaretlerin ne anlama geldiğini araştırarak ilgili yerlere yazınız.
—
Soru 1: Görseldeki ilk işaret ne anlama gelmektedir?
Çözüm:
Adım 1: Görseldeki ilk işarete dikkatlice bakıyoruz. Üç adet farklı boyutta insan figürü görüyorsunuz. Bu figürler, farklı yaşlardan insanları temsil ediyor.
Adım 2: Bu işaretin altında “Genel İzleyici Kitlesi” yazıyor. Bu da demek oluyor ki bu işaret, her yaş grubundan insanın rahatlıkla izleyebileceği programlar için kullanılıyor.
Sonuç: Genel İzleyici Kitlesi
—
Soru 2: Görseldeki ikinci işaret ne anlama gelmektedir?
Çözüm:
Adım 1: İkinci işarete odaklanalım. Bu işaretin içinde “13+” ibaresi yer alıyor. Bu rakam, programın belirli bir yaş grubuna yönelik olduğunu gösteriyor.
Adım 2: İşaretin altında “13 Yaş ve Üzeri” yazıyor. Bu da programın 13 yaşından büyüklerin izlemesi için uygun olduğunu belirtiyor. Yani 13 yaşından küçüklerin bu programı izlerken dikkatli olmaları veya bir yetişkin gözetiminde olmaları gerekiyor.
Sonuç: 13 Yaş ve Üzeri
—
Soru 3: Görseldeki üçüncü işaret ne anlama gelmektedir?
Çözüm:
Adım 1: Üçüncü işarete baktığımızda, ortasında kalın bir çizgi olan bir daire görüyoruz. Bu tür işaretler genellikle yasaklama veya olumsuz bir durumu belirtir.
Adım 2: İşaretin altında “Olumsuz Örnek” yazıyor. Bu, programın içeriğinde olmaması gereken, izleyiciye olumsuz örnek teşkil edebilecek durumlar olduğunu ima ediyor. Bu işaretle karşılaşan programların içeriğinin daha dikkatli incelenmesi gerektiğini anlayabiliriz.
Sonuç: Olumsuz Örnek
—
Soru 4: Görseldeki yıldız şeklinde ve patlama efekti verilmiş işaret ne anlama gelmektedir?
Çözüm:
Adım 1: Bu işarete baktığımızda, içinde bir patlama veya şiddet içeren bir sahne canlandıran bir sembol görüyoruz.
Adım 2: Metinde okuduğumuz bilgilere göre, şiddet içeren programlar için uyarı işaretleri kullanılır. Bu işaret, programın şiddet içerebileceği anlamına gelir.
Sonuç: Şiddet İçeren Program
—
Soru 5: Görseldeki “7+” işareti ne anlama gelmektedir?
Çözüm:
Adım 1: Bu işarette “7+” ibaresi yer alıyor. Bu, programın 7 yaş ve üzerindeki izleyiciler için uygun olduğunu gösteriyor.
Adım 2: Yani bu programı 7 yaşından küçüklerin izlemesi önerilmez veya bir yetişkin eşliğinde izlemesi gerekebilir.
Sonuç: 7 Yaş ve Üzeri
—
Soru 6: Görseldeki “18+” işareti ne anlama gelmektedir?
Çözüm:
Adım 1: Son olarak “18+” işaretine bakalım. Bu işaret, programın 18 yaşından büyüklerin izlemesi için uygun olduğunu açıkça belirtiyor.
Adım 2: Bu tür programlar genellikle yetişkinlere yönelik konuları veya içerikleri barındırabilir. Bu nedenle 18 yaşından küçüklerin bu programları izlemesi tavsiye edilmez.
Sonuç: 18 Yaş ve Üzeri
Umarım bu çözümlerimizle medya okuryazarlığı konusunu daha iyi anlamışsınızdır. Unutmayın, bilinçli bir medya kullanıcısı olmak çok önemlidir!