Harika bir etkinlik! Fen Bilimleri dersimizin en keyifli konularından birine, “Tam Gölge” konusuna giriş yapıyoruz. Hadi gelin, bu görseldeki soruları birlikte inceleyip cevaplayalım.
HAZIRLIK İSTASYONU
Bölüm kapağı görselini inceleyelim. Duvarda oluşan görüntüyü ne olarak tanımlarız? Fikirlerimizi yazalım.
Merhaba sevgili öğrencilerim. Bu soruyu cevaplamak için önce görselde neler olduğuna bir bakalım. Birisi elleriyle bir şekil yapmış ve bu şeklin aynısından duvarda koyu renkli bir leke oluşmuş. Işığın olduğu bir ortamda, ışığın önüne bir engel koyduğumuzda ne olurdu, bir düşünelim.
İşte bu sorunun cevabını adımlar halinde açıklayalım:
Adım 1: Gölgenin oluşması için üç şeye ihtiyacımız vardır: bir ışık kaynağı (mesela bir lamba veya Güneş), ışığı geçirmeyen opak bir cisim (görseldeki el gibi) ve gölgenin düşeceği bir yüzey (burada duvar).
Adım 2: Işık, bildiğiniz gibi doğrusal yollarla, yani dümdüz bir çizgide yayılır. Tıpkı bir otoyolda giden arabalar gibi düşünebilirsiniz.
Adım 3: Görseldeki el, ışık için bir engeldir. Yani opak bir cisimdir. Işık ışınları ele çarptığında içinden geçemez ve el tarafından engellenir.
Adım 4: Işığın ulaşamadığı, elin arkasında kalan karanlık bölge ise duvara yansır. İşte biz bu karanlık alana GÖLGE adını veririz.
Sonuç:
Duvarda oluşan görüntü, ışığın el tarafından engellenmesiyle oluşan bir gölgedir. Ellerle yapılan şekil bir köpeğe benzediği için, bu bir köpek gölgesi olmuştur.
MERAK İSTASYONU
Gölge oluşumu ile ilgili merak ettiklerimizi yazalım.
Bilim her zaman merakla başlar! Bu harika bir soru. Gölge denince benim de aklıma bir sürü ilginç soru geliyor. Belki sizin de aklınıza gelenler bunlara benziyordur. İşte benim merak ettiklerim:
- Gölgenin boyu neden gün içinde sürekli değişir? Sabahları ve akşamları gölgemiz neden upuzun olur?
- Bir cismin birden fazla gölgesi olabilir mi?
- Cam gibi saydam cisimlerin neden net bir gölgesi olmaz?
- Elimizi ışık kaynağına yaklaştırdığımızda veya uzaklaştırdığımızda gölgenin büyüklüğü neden değişir?
- Her zaman siyah mı olur gölgeler? Renkli gölge yapabilir miyiz?
İşte bu ve bunun gibi birçok sorunun cevabını bu bölümde birlikte keşfedeceğiz! Sizin de aklınıza gelen merak dolu soruları defterinize not almayı unutmayın. Derslerimizde hepsine cevap arayacağız.