5. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 2.Kitap Sayfa 126
Harika bir pekiştirme etkinliği! Merhaba sevgili öğrencim, ben Fen Bilimleri öğretmenin. Bu devre sorularını birlikte adım adım, kolayca anlayacağın şekilde çözeceğiz. Haydi başlayalım!
1. Soru: I. devredeki ampullerin parlaklığını artırmak için neler yapılabileceğini yazalım ve şemasını aşağıya çizelim.
Çözüm:
Merhaba! Bu soruda bizden I. devredeki lambaları daha parlak yakmamız isteniyor. Bir ampulün parlaklığı, ona gelen elektrik enerjisinin miktarına bağlıdır. Tıpkı bir çiçeğin ne kadar suya ihtiyacı olduğu gibi, ampulün de parlamak için elektriğe ihtiyacı vardır. Daha çok elektrik, daha parlak ışık demektir!
Şimdi devremize bakalım: Bir tane pilimiz ve üç tane ampulümüz var. Pil, devrenin enerji kaynağıdır. Bu bir pili, üç ampul kendi aralarında paylaşıyor. Paylaşım çok olduğu için ampullere az enerji düşüyor ve sönük yanıyorlar.
Ampulleri daha parlak yapmak için iki yolumuz var:
- 1. Yol: Enerjiyi Artırmak: Devreye daha fazla enerji verebiliriz. Bunu nasıl yaparız? Tabii ki pil sayısını artırarak! Eğer devreye bir pil daha eklersek, ampullere daha fazla elektrik enerjisi gider ve daha parlak yanarlar.
- 2. Yol: Paylaşanları Azaltmak: Devredeki enerjiyi paylaşan ampul sayısını azaltabiliriz. Eğer üç ampul yerine bir veya iki ampul kullanırsak, pilin verdiği enerjiyi daha az ampul paylaşır. Böylece her bir ampule daha çok enerji düşer ve daha parlak yanarlar.
Bizden bir şema çizmemiz istenmiş. Çizim yapamadığım için sana nasıl bir devre kurman gerektiğini anlatacağım. İki yoldan birini seçebiliriz. Örneğin, ampul sayısını azaltalım:
Yeni Devre Şeması (Açıklama):
Adım 1: Başlangıçtaki gibi bir pil çizelim.
Adım 2: Pile bağlı bir anahtar çizelim.
Adım 3: Devredeki üç ampulden ikisini çıkaralım ve sadece bir tane ampul bırakalım.
Adım 4: Kabloları birleştirerek devreyi tamamlayalım.
Sonuç: Artık devremizde 1 pil ve 1 ampul var. Pilin bütün enerjisi tek bir ampule gideceği için ampulümüz eskisinden çok daha parlak yanacaktır!
2. Soru: II. devredeki ampullerin parlaklığını azaltmak için neler yapılabileceğini yazalım ve şemasını aşağıya çizelim.
Çözüm:
Şimdi de ikinci sorumuza bakalım. Bu sefer tam tersini yapmamız, yani II. devredeki ampullerin parlaklığını azaltmamız isteniyor. Ampulleri daha sönük yakacağız.
Önce II. devreyi inceleyelim: İki tane pilimiz ve iki tane ampulümüz var. Bu devredeki ampuller, I. devredekilere göre daha parlaktır çünkü hem daha çok enerji kaynağı (iki pil) var hem de bu enerjiyi daha az ampul (iki ampul) paylaşıyor.
Parlaklığı azaltmak için de yine iki yolumuz var. Tıpkı yukarıdaki mantığın tersini düşüneceğiz:
- 1. Yol: Enerjiyi Azaltmak: Devredeki enerji kaynağını, yani pil sayısını azaltabiliriz. İki pilden birini devreden çıkarırsak, ampullere giden toplam elektrik enerjisi azalır ve ampuller daha sönük yanar.
- 2. Yol: Paylaşanları Artırmak: Devredeki enerjiyi paylaşan ampul sayısını artırabiliriz. İki ampulün yanına bir tane daha ekleyerek devredeki ampul sayısını üçe çıkarırsak, iki pilin enerjisi artık üç ampul arasında paylaşılır. Her ampule düşen enerji azalacağı için daha sönük yanarlar.
Yine bir şema açıklaması yapalım. Bu sefer de ampul sayısını artıralım:
Yeni Devre Şeması (Açıklama):
Adım 1: Devredeki iki pili olduğu gibi çizelim.
Adım 2: Anahtarı da aynı şekilde yerine koyalım.
Adım 3: Devredeki iki ampulün yanına bir tane daha ampul ekleyelim. Yani devremizde artık toplam üç ampul olacak.
Adım 4: Kablolarla tüm elemanları birbirine bağlayarak devreyi tamamlayalım.
Sonuç: Artık devremizde 2 pil ve 3 ampul var. Enerjiyi paylaşan ampul sayısı arttığı için ampullerimiz eskisinden daha sönük yanacaktır!
Umarım açıklamalarım faydalı olmuştur. Unutma, Fen Bilimleri deneyerek ve gözlemleyerek en güzel öğrenilen derstir! Başarılar dilerim!