Merhaba sevgili öğrencilerim, ben sizin Türkçe öğretmeninizim. Bugün sizinle çok güzel bir öz değerlendirme formunu ve sonundaki küçük bir yazı çalışmasını inceleyeceğiz. Bu form, sizin Türkçe dersinde neleri ne kadar iyi yaptığınızı anlamanıza yardımcı olacak bir ayna gibi düşünebilirsiniz. Hadi hep birlikte bakalım!
Öncelikle, karşımızdaki bu forma “Öz Değerlendirme Formu” deniyor. Öz değerlendirme demek, kendi kendini değerlendirme, yani bir konuda ne kadar başarılı olduğunu, neleri iyi yaptığını ya da nelerde biraz daha çalışması gerektiğini kendin belirlemek demek. Bu formda, Türkçe dersinde yaptığınız bazı şeylerle ilgili cümleler var. Her cümlenin karşısında da “Evet”, “Biraz” ve “Hayır” kutucukları bulunuyor.
Şimdi bu cümleleri tek tek inceleyelim ve ne anlama geldiklerini konuşalım:
1. Sözlü yönergeleri uygularım.
Bu cümle, size öğretmeninizin ya da bir arkadaşınızın sözlü olarak, yani konuşarak verdiği talimatları, yapmanızı istediği şeyleri anlayıp anlayamadığınızı ve uygulayıp uygulamadığınızı soruyor. Mesela, “Şu kitabı açın, bu sayfayı okuyun” gibi bir yönergeyi hemen anlayıp yapabiliyor musun? Eğer her zaman yapıyorsan “Evet”, bazen zorlanıyorsan “Biraz”, hiç yapamıyorsan “Hayır” işaretleyebilirsin.
2. Konuşmacının sözlü olmayan mesajlarını kavrarım.
Bu biraz daha farklı bir şey. Sözlü olmayan mesajlar demek, birisi konuşurken yüz ifadeleri, el kol hareketleri, vücut duruşu gibi şeylerden ne demek istediğini anlamak demek. Mesela, bir arkadaşın sana somurtarak bakıyorsa, belki de kızgın olduğunu anlarsın. İşte bu, sözlü olmayan bir mesajı anlamaktır. Bu konuda kendini nasıl hissediyorsun?
3. Kelimeleri anlamlarına uygun kullanırım.
Dilimizde birçok kelime var ve her kelimenin kendine ait bir anlamı var. Bu cümle, konuşurken ya da yazı yazarken kelimeleri doğru yerde, doğru anlamda kullanıp kullanmadığını soruyor. Örneğin, “ev” yerine “kedi” diyorsan, kelimeyi anlamına uygun kullanmıyorsun demektir. Sen kelimeleri hep doğru yerinde kullanabiliyor musun?
4. Sınıf içinde tartışma ve konuşmalara katılırım.
Derslerde ya da arkadaşlarınızla sohbet ederken, bir konu hakkında fikirlerini söylemeye, sorular sormaya, arkadaşlarınla konuşmaya istekli misin? Bu, senin sınıf içi etkinliklere ne kadar dahil olduğunu gösterir.
5. Karşımdakini saygıyla ve sabırla dinlerim.
Birisi konuşurken onu bölmeden, dikkatlice ve sabırla dinlemek çok önemlidir. Bu cümle, senin iyi bir dinleyici olup olmadığını anlamanı istiyor. Arkadaşın konuşurken onun sözünü kesmeden, göz teması kurarak dinleyebiliyor musun?
6. Metinle ilgili sorular sorarım.
Bir metin okuduğunda, o metni daha iyi anlamak için aklına takılan yerleri, merak ettiklerini soruyor musun? Bu, senin okuduğunu ne kadar anladığını ve meraklı bir öğrenci olduğunu gösterir.
7. Okuduğum metnin içeriğine uygun başlıklar belirlerim.
Bir yazı okuduktan sonra, o yazının ana fikrini, en önemli yerini anlatan kısa ve öz bir başlık bulabiliyor musun? Mesela, kedilerle ilgili bir yazıya “Kediler” ya da “Sevimli Dostlarımız” gibi bir başlık koymak gibi.
8. Bilişim teknolojileri ve iletişim araçlarında kullanılan şekil ve sembollerin anlamlarını bilirim.
Bilgisayar, tablet, telefon gibi teknolojik aletlerde gördüğümüz küçük resimler, işaretler (mesela, “oynat” tuşu, “paylaş” işareti gibi) ne anlama geliyor, bunları biliyor musun? Bu işaretler, bizim bu aletleri daha kolay kullanmamızı sağlar.
9. Büyük harfleri ve noktalama işaretlerini uygun yerlerde kullanırım.
Yazı yazarken cümlenin başında büyük harf kullanmak, özel isimleri büyük harfle yazmak, cümle bitince nokta koymak, soru sorunca soru işareti koymak gibi kuralları biliyor ve uyguluyor musun? Bu, yazılarımızın daha anlaşılır olmasını sağlar.
10. Harflerin yapısal özelliklerine uygun kısa metinler yazarım.
Bu cümle, harfleri doğru ve güzel bir şekilde yazarak, anlamlı ve kurallara uygun kısa yazılar yazabildiğini soruyor. Yani, yazının başında, ortasında ve sonunda ne olması gerektiğini bilerek güzel bir yazı oluşturabiliyor musun?
Şimdi bu formun altındaki önemli notlara bakalım:
- Bu tabloda “Evet”leriniz çoğunlukta ise durumunuz iyi demektir.
Eğer çoğu kutucuğa “Evet” dediysen, bu harika bir şey! Demek ki Türkçe dersinde birçok şeyi çok iyi yapıyorsun. Aferin sana!
- “Biraz”larınız çoğunlukta ise kitabınızdaki etkinlikleri tekrarlayınız.
Eğer çoğu kutucuğa “Biraz” dediysen, bu da hiç kötü değil. Sadece bazı konularda biraz daha pratik yapman gerekebilir. Kitabındaki ilgili etkinlikleri tekrar yaparak kendini daha da geliştirebilirsin.
- “Hayır”larınız çoğunlukta ise eksiklerinizi tamamlamak için öğretmeninizle konuşunuz.
Eğer çoğu kutucuğa “Hayır” dediysen, hiç endişelenme! Bu, nelerde yardıma ihtiyacın olduğunu gösterir. Bu durumda, eksiklerini tamamlamak için bana gelip konuşabiliriz. Birlikte neler yapabileceğimizi planlarız.
Şimdi gelelim sayfanın altındaki yazı bölümüne. Burada bizden bir şey yapmamızı istiyor:
Haydi, bu temada öğrendiklerimizi kısaca yazalım.
Bu bölümde, Türkçe dersinde bu zamana kadar öğrendiğin, seni en çok etkileyen ya da en çok aklında kalan şeyleri kısaca yazmanı istiyoruz. Mesela, hikaye yazmayı, şiir okumayı, noktalama işaretlerini kullanmayı ya da yeni kelimeler öğrenmeyi seviyor olabilirsin.
Çözüm:
Bu kısım için sana bir örnek yazacağım. Sen de kendi öğrendiklerini bu şekilde yazabilirsin.
Adım 1: Konuyu düşün. Bu temada neler öğrendik?
Adım 2: Aklına gelenleri kısa cümlelerle yaz.
Adım 3: Büyük harflere ve noktalama işaretlerine dikkat et.
İşte benim örnek yazım:
Bu temada yeni kelimeler öğrendim. Hikaye okumayı ve anlamayı çok sevdim. Noktalama işaretlerinin yazıya nasıl düzen verdiğini anladım. Arkadaşlarımı dinlemenin ne kadar önemli olduğunu bir kez daha fark ettim.
Sevgili öğrencilerim, unutmayın ki bu form sizin kendinizi daha iyi tanımanız için bir araç. Önemli olan dürüst olmanız ve nelerde daha iyi olabileceğinizi görmenizdir. Hepinizi tebrik ediyorum!