Merhaba sevgili öğrencilerim! Bugün Türkçe dersinde çok güzel iki etkinliğimiz var. Birlikte kelimeleri ve anlamlarını keşfedeceğiz, sonra da kelimelerin farklı anlamlarını cümle içinde kullanmayı öğreneceğiz. Haydi bakalım, dikkatlice dinleyin ve benimle birlikte öğrenin!
2. Etkinlik
Aşağıda, sporla ilgili kelimeler verilmiştir. Bu kelimeleri açıklamalarıyla eşleştirelim.
Bu etkinlikte yapmamız gereken şey, sol taraftaki spor dallarıyla ilgili kelimeleri, sağ taraftaki anlamlarıyla doğru bir şekilde birleştirmek. Tıpkı bir yapboz gibi, her kelimenin kendi doğru anlamını bulacağız.
Adım 1: Kelimeleri ve açıklamaları dikkatlice oku.
Önce sol taraftaki kelimelere bakalım:
- maç
- yüzme
- güreş
- atletik
- halter
Şimdi de sağ taraftaki açıklamalara bakalım:
- Kurallara uyarak birbirinin sırtını yere getirmek için yapılan uğraşmayı içeren bir spor dalı.
- Vücudu gelişmiş kişiye denir.
- Ağırlık kaldırma sporudur.
- İki taraf arasında yapılan karşılaşmadır.
- Bir su sporudur.
Adım 2: Her kelimeyi uygun açıklamasıyla eşleştir.
1. maç
Maç dediğimizde aklımıza ne geliyor? Futbol maçı, basketbol maçı gibi iki takımın veya kişinin birbiriyle yarıştığı durumlar değil mi? O zaman, sağdaki açıklamalardan hangisi buna uyuyor?
Cevap:
Maç, iki taraf arasında yapılan karşılaşmadır.
2. yüzme
Yüzme, hepimizin bildiği gibi suda yapılan harika bir spor. Havuzda veya denizde yüzeriz. Peki, bu tanıma uyan açıklama hangisi?
Cevap:
Yüzme, bir su sporudur.
3. güreş
Güreş, çok eski ve güçlü bir spor dalı. Güreşçiler birbirlerinin sırtını yere getirmeye çalışır. Bu sporu anlatan açıklama hangisi?
Cevap:
Güreş, kurallara uyarak birbirinin sırtını yere getirmek için yapılan uğraşmayı içeren bir spor dalı.
4. atletik
Atletik kelimesi, genellikle güçlü, hızlı ve kaslı kişiler için kullanılır. Yani vücudu sporla gelişmiş kişiler için. Hangi açıklama bunu anlatıyor?
Cevap:
Atletik, vücudu gelişmiş kişiye denir.
5. halter
Halter, sporcuların çok ağır demirleri kaldırdığı bir spor dalıdır. Güçlü olmak gerekir. Peki, halterin açıklaması ne olabilir?
Cevap:
Halter, ağırlık kaldırma sporudur.
Harikasınız! İlk etkinliği başarıyla tamamladık. Şimdi ikinci etkinliğe geçelim.
3. Etkinlik
Aşağıdaki kelimeleri farklı cümlelerde iki değişik anlamda kullanarak yazalım.
Bu etkinlikte sesteş kelimelerle çalışacağız. Sesteş kelimeler, yazılışları ve okunuşları aynı olan ama anlamları farklı olan kelimelerdir. Tıpkı “yüz” kelimesi gibi. “Yüzmek” eylemi de var, “insanın yüzü” de var, “sayı olan yüz” de var. Şimdi bize verilen kelimelerle iki farklı cümle kurmaya çalışacağız.
1. gül
Gül kelimesinin iki farklı anlamı var. Birincisi, bahçelerde açan güzel kokulu çiçek. İkincisi ise, bir şeye kahkaha atmak, sevinmek anlamındaki “gülmek” eylemi.
Cevap:
Çiçek anlamında:
Annem bana mis kokulu kırmızı bir gül aldı.
Gülmek eylemi anlamında:
Kardeşimin yaptığı komik şakaya hepimiz çok güldük.
2. el
El kelimesi de sesteş kelimelerden biri. Birincisi, vücudumuzun bir parçası olan, eşyaları tuttuğumuz “el”imiz. İkincisi ise, “yabancı, başkası” anlamındaki “el”.
Cevap:
Vücut organı anlamında:
Ödevimi yaparken ellerim kalemle kirlendi.
Yabancı, başkası anlamında:
Elden gelen öğün olmaz, o da vaktinde bulunmaz. (Bu atasözü, başkasına güvenerek iş yapmanın zorluğunu anlatır.)
3. yaş
Yaş kelimesi de iki farklı anlama sahip. Birincisi, bir insanın doğumundan itibaren geçen zaman dilimi, yani “ömür”ü. İkincisi ise, “ıslak, nemli” anlamı.
Cevap:
Ömür, sene anlamında:
Bu sene sekiz yaşıma girdim ve çok mutluyum.
Islak, nemli anlamında:
Yağmurda dışarıda kalınca tüm kıyafetlerim yaş oldu.
Aferin size çocuklar! Bugün sesteş kelimeleri ve sporla ilgili kelimelerin anlamlarını çok güzel öğrendik. Unutmayın, Türkçe’miz çok zengin bir dil ve kelimelerin farklı anlamlarını öğrenmek, cümleleri daha iyi anlamamızı sağlar. Bir dahaki derste görüşmek üzere!